Azərbaycan - Cənubi Qafqazın aparıcı enerji ixracatçısı

Azərbaycan Cənubi Qafqaz regionunda zəngin enerji ehtiyatlarına malik olan və bu ehtiyatları beynəlxalq bazarlara ixrac edən yeganə ölkə kimi mühüm strateji mövqeyə sahibdir. Ölkənin neft və təbii qaz sahəsində formalaşdırdığı güclü infrastruktur, etibarlı tərəfdaş imici və uzunmüddətli enerji siyasəti onu regionun enerji mərkəzinə çevirib.

Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda yerləşən zəngin karbohidrogen ehtiyatları ölkənin enerji potensialının əsasını təşkil edir. “Azəri-Çıraq-Günəşli” yataqlar bloku və “Şahdəniz” qaz-kondensat yatağı Azərbaycanın enerji ixracında əsas rol oynayan layihələrdəndir. Bu yataqların istismarı nəticəsində Azərbaycan onilliklərdir ki, dünya enerji bazarına sabit şəkildə neft və qaz tədarük edir.

Azərbaycanın enerji ixrac strategiyasının əsas dayaqlarından biri beynəlxalq boru kəməri layihələridir. Bakı–Tbilisi–Ceyhan neft kəməri Xəzər neftini Aralıq dənizinə çıxararaq Avropa bazarlarına birbaşa çıxış yaradır. Cənub Qaz Dəhlizi isə Azərbaycan qazını Gürcüstan, Türkiyə və Avropa ölkələrinə çatdıran mühüm enerji arteriyasıdır. Bu layihələr Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində Azərbaycanı etibarlı tərəfdaş kimi ön plana çıxarır.

Cənubi Qafqazın digər ölkələri ilə müqayisədə Azərbaycan təkcə enerji ehtiyatlarının mövcudluğu ilə deyil, həm də bu ehtiyatları ixrac etmək üçün müasir və işlək infrastruktur yaratması ilə fərqlənir. Məhz bu amil ölkəni regionda neft və qaz ixrac edən yeganə dövlət statusuna yüksəldib.

Nəticə etibarilə, Azərbaycan yalnız milli iqtisadiyyatını gücləndirməklə kifayətlənmir, eyni zamanda regional və qlobal enerji təhlükəsizliyinə töhfə verən aparıcı aktor kimi çıxış edir. Ölkənin düşünülmüş enerji siyasəti və beynəlxalq əməkdaşlığa əsaslanan strategiyası onun Cənubi Qafqazın enerji lideri mövqeyini uzunmüddətli perspektivdə də qoruyacağını göstərir.

Təhmasib Rüstəmov
YAP Qubadlı rayon təşkilatının sədri