Azərbaycan dövlətçiliyinin memarı, Ulu Öndər Heydər Əliyev müasir müstəqil Azərbaycanın hüquqi-siyasi əsaslarının formalaşdırılmasında misilsiz xidmətlər göstərmiş tarixi şəxsiyyətdir. Onun rəhbərliyi dövründə həyata keçirilən qanunverici təşəbbüslər ölkədə hüquqi dövlət quruculuğunun, demokratik institutların və vətəndaş cəmiyyətinin inkişafında həlledici rol oynamışdır. Heydər Əliyevin təşəbbüsü və bilavasitə rəhbərliyi ilə qəbul edilən mühüm qanunlar Azərbaycanın uzunmüddətli inkişaf strategiyasının əsas sütunlarını təşkil etmişdir.Ulu Öndərin ən mühüm qanunverici təşəbbüslərindən biri 1995-ci ildə müstəqil Azərbaycan Respublikasının ilk Konstitusiyasının hazırlanması və qəbul edilməsidir. Bu Konstitusiya Azərbaycanın suverenliyini, ərazi bütövlüyünü, dövlət hakimiyyətinin bölünməsi prinsipini və insan hüquq və azadlıqlarının üstünlüyünü təsbit etdi. Heydər Əliyevin rəhbərliyi ilə hazırlanmış Konstitusiya ölkədə hüquqi dövlətin və demokratik cəmiyyətin formalaşması üçün möhkəm normativ baza yaratdı.Heydər Əliyevin qanunvericilik siyasətində insan hüquqlarının müdafiəsi prioritet istiqamət olmuşdur. Onun təşəbbüsü ilə ölüm hökmünün ləğvi, amnistiya aktlarının qəbulu, siyasi məhbus probleminin mərhələli həlli istiqamətində mühüm addımlar atılmışdır. Bu qərarlar Azərbaycanın beynəlxalq hüquq normalarına inteqrasiyasını sürətləndirmiş və ölkənin demokratik imicini möhkəmləndirmişdir.Ulu Öndərin təşəbbüsü ilə bazar iqtisadiyyatına keçidi təmin edən əsas qanunlar qəbul edilmişdir. Mülkiyyətin müxtəlif formalarının tanınması, sahibkarlığın inkişafı, xarici investisiyaların qorunması ilə bağlı normativ aktlar iqtisadi sabitliyin və davamlı inkişafın əsasını qoymuşdur. Xüsusilə “Əsrin müqaviləsi”nin hüquqi təminatı Azərbaycanın enerji strategiyasını qanunvericilik müstəvisində möhkəmləndirmişdir.Heydər Əliyevin qanunverici təşəbbüsləri dövlət idarəçiliyinin təkmilləşdirilməsinə yönəlmişdir. Milli Məclisin fəaliyyətinin gücləndirilməsi, yerli özünüidarəetmə orqanlarının – bələdiyyələrin yaradılması, məhkəmə-hüquq islahatları dövlət hakimiyyətinin səmərəliliyini artırmışdır. Bu addımlar idarəetmədə şəffaflığın və məsuliyyətin təmin olunmasına xidmət etmişdir.Ulu Öndər Heydər Əliyevin qanunverici təşəbbüslərinin əsas fəlsəfəsi milli maraqların qorunması idi. Qəbul edilən qanunlar Azərbaycanın müstəqilliyini möhkəmləndirmiş, ictimai-siyasi sabitliyi təmin etmiş və gələcək nəsillər üçün güclü hüquqi irs formalaşdırmışdır. Bu irs bu gün də dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərində uğurla davam etdirilir.Ulu Öndər Heydər Əliyevin mühüm qanunverici təşəbbüsləri müasir Azərbaycan dövlətinin hüquqi, siyasi və iqtisadi inkişafının təməlini təşkil edir. Onun uzaqgörən siyasəti nəticəsində formalaşmış qanunvericilik sistemi ölkənin davamlı inkişafını, vətəndaş rifahını və beynəlxalq aləmdə layiqli mövqeyini təmin edən əsas amillərdəndir. Heydər Əliyevin hüquqi dövlətçilik irsi Azərbaycan tarixində əbədi olaraq yaşayacaqdır.
Əjdər Məmmədhəsənov
YAP Sədərək rayon təşkilatının fəalı,1nömrəli tam orta məktəbin tarix müəllimi