Azərbaycanın Mərkəzi Asiya ölkələri ilə qarşılıqlı fəaliyyəti xeyli genişlənib - ŞƏRH

Azərbaycan Respublikasının xarici siyasətində Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə münasibətlərin dərinləşdirilməsi və keyfiyyətcə yeni müstəviyə qaldırılması prioritet istiqamətlərdən birinə çevrilmişdir. Dini, milli və mədəni kəsişmə nöqtələrinə, ortaq tarixi köklərə söykənən bu əlaqələr hazırda geosiyasi, iqtisadi və nəqliyyat-logistika sahələrində sarsılmaz strateji tərəfdaşlığa çevrilməkdədir. Oktyabrın 8-də Türkmənistanın Türkmənbaşı şəhərində keçirilən Azərbaycan Respublikası və Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının Məşvərət görüşü bu dostluq və əməkdaşlıq xəttinin daha da möhkəmləndirilməsi baxımından tarixi əhəmiyyət kəsb edən mühüm bir hadisə oldu. Tədbirdə çıxış edən Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev ölkəmizin Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə qarşılıqlı fəaliyyətinin geniş miqyas aldığını, ortaq layihələrin artıq real nəticələr verdiyini və bu inteqrasiyanın bütün regionun təhlükəsizliyi, sabitliyi və tərəqqisi üçün vacib olduğunu xüsusi vurğuladı.

Prezident İlham Əliyev öz çıxışında son dövrlərdə Azərbaycan ilə Mərkəzi Asiya regionu arasında yüksək səviyyəli səfərlərin və intensiv təmasların intensivləşdiyini diqqətə çatdırdı. Dövlət başçılarının müntəzəm görüşləri, imzalanan çoxsaylı ikitərəfli və çoxtərəfli sənədlər əməkdaşlığın hüquqi və siyasi bünövrəsini formalaşdırır. Bu baxımdan, Məşvərət görüşü formatının dinamik şəkildə inkişaf etməsi və Azərbaycanın bu platformada fəal iştirakı region ölkələrinin vahid strategiya ətrafında birləşmək əzmində olduğunu bir daha sübut edir. Prezident bəyan etdi ki, qarşılıqlı etimada və hörmətə əsaslanan bu əlaqələr regional təhlükəsizliyin qorunmasında və mövcud qlobal çağırışlara qarşı birgə mübarizədə mühüm rol oynayır.
Əməkdaşlığın iqtisadi-ticarət sferası sürətlə böyüyən istiqamətlərdən biridir. Çıxışda qeyd olundu ki, Azərbaycan ilə Mərkəzi Asiya ölkələri arasında ticarət dövriyyəsi ildən-ilə artır, qarşılıqlı investisiya qoyuluşları genişlənir. Birgə investisiya fondlarının və şirkətlərinin yaradılması, sənaye, kənd təsərrüfatı, "yaşıl enerji" və yüksək texnologiyalar sahələrində layihələrin həyata keçirilməsi iqtisadi inteqrasiyanı sürətləndirir. Prezident İlham Əliyev bildirdi ki, Azərbaycan Mərkəzi Asiya ölkələrindən gələn sərmayələri alqışlayır və eyni zamanda Mərkəzi Asiya iqtisadiyyatlarına investisiya yatırmaqda maraqlıdır. Bu addımlar təkcə iqtisadi göstəricilərin artmasına deyil, eyni zamanda yeni iş yerlərinin açılmasına və xalqların rifahının yüksəlməsinə xidmət edir.
Görüşdə ən çox diqqət çəkən və strateji əhəmiyyət kəsb edən mövzulardan biri də nəqliyyat və tranzit infrastrukturu oldu. Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərinin kəsişməsində yerləşən Azərbaycan və Mərkəzi Asiya ölkələri qlobal logistika xəritəsində əvəzedilməz mövqeyə malikdirlər. Prezident İlham Əliyev çıxışında Orta Dəhlizin (Transxəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutu) ötürmə qabiliyyətinin artırılması, yükdaşımaların rəqəmsallaşdırılması və gömrük prosedurlaşdırılmasının sadələşdirilməsi istiqamətində görülən işlərdən bəhs etdi. Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanının imkanlarının genişləndirilməsi, Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolunun yenidən qurulması və Xəzər dənizində ticarət donanmasının gücləndirilməsi Mərkəzi Asiya ölkələri üçün də Avropa bazarlarına ən qısa və təhlükəsiz çıxış yolunu təmin edir. Bütün bu kompleks tədbirlər regionun qlobal ticarət zəncirindəki çəkisini daha da artırır.
Mədəni-humanitar sahədəki əlaqələrə də çıxışda xüsusi yer ayrıldı. Prezident qeyd etdi ki, xalqlarımızı birləşdirən ortaq dil, din və zəngin mədəni irs münasibətlərimizin sarsılmaz təməlidir. Elm, təhsil, mədəniyyət, gənclər siyasəti və turizm sahələrində birgə tədbirlərin, günlərin və forumların keçirilməsi xalqlarımızın daha da yaxınlaşmasına imkan yaradır. İşğaldan azad edilmiş Azərbaycan ərazilərində Mərkəzi Asiya dövlətlərinin dəstəyi ilə həyata keçirilən layihələr, məktəb və yaradıcılıq mərkəzlərinin inşası bu qardaşlığın və həmrəyliyin ən parlaq təcəssümüdür.
Prezident İlham Əliyevin Türkmənbaşı şəhərindəki çıxışı Azərbaycanın Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə münasibətlərinin gələcək inkişaf xəritəsini aydın şəkildə nümayiş etdirdi. Azərbaycan ilə Mərkəzi Asiya arasında genişlənən qarşılıqlı fəaliyyət təkcə ikitərəfli və ya regional miqyasla məhdudlaşmır, Avrasiya məkanında yeni siyasi-iqtisadi reallıqlar formalaşdırır. Bu strateji tərəfdaşlıq regionda davamlı sülhün, iqtisadi tərəqqinin və xalqlarımızın parlaq gələcəyinin təminatçısı kimi çıxış edir.

Nicat Quliyev
YAP Laçın rayon təşkilatının məsləhətçisi