Azərbaycanın yaşıl enerji hədəfləri və yeni enerji bağlantıları - ŞƏRH

Azərbaycanın enerji siyasəti son illərdə yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyub. Ölkəmiz artıq yalnız neft və təbii qaz ixrac edən dövlət kimi deyil, elektrik enerjisinin istehsalı, ötürülməsi və beynəlxalq bazarlara çıxarılması istiqamətində mühüm layihələr həyata keçirən regional enerji mərkəzi kimi çıxış edir.

Bu istiqamətin perspektivləri Prezident İlham Əliyevin II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu çərçivəsində keçirilən tədbirdəki çıxışında da diqqətə çatdırılıb. Dövlətimizin başçısı Azərbaycanın gələcək iqtisadi inkişafında investisiyaların, müasir infrastrukturun, bərpaolunan enerjinin və beynəlxalq bağlantıların xüsusi əhəmiyyət daşıdığını vurğulayıb.
Prezident İlham Əliyevin qeyd etdiyi kimi, son 20 il ərzində Azərbaycana 350 milyard ABŞ dollarından çox investisiya cəlb edilib. Bu göstərici ölkəmizdə formalaşdırılmış əlverişli investisiya mühitinin və həyata keçirilən iqtisadi siyasətin mühüm nəticələrindəndir. Qarşıdakı dövrdə də müasir infrastruktur, enerji, nəqliyyat, logistika və rəqəmsal texnologiyalar investisiya baxımından mühüm istiqamətlər olaraq qalır.Bu baxımdan elektrik enerjisinin ötürülməsi sahəsində həyata keçirilən layihələr xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan bu gün təkcə Avropa üçün enerji mənbəyi deyil, həm də müxtəlif regionların enerji sistemlərini birləşdirən mühüm bağlantı məkanına çevrilir.
Azərbaycan, Özbəkistan və Qazaxıstan arasında Xəzər dənizinin dibi ilə çəkilməsi nəzərdə tutulan sualtı elektrik kabeli bu istiqamətdə mühüm layihələrdən biridir. Layihə Mərkəzi Asiyanı əvvəlcə Azərbaycanla, daha sonra isə Avropa ilə birləşdirəcək yeni enerji bağlantısının yaradılmasını nəzərdə tutur. Bu, Mərkəzi Asiyanın enerji potensialının ölkəmiz üzərindən Avropa bazarlarına çıxarılması üçün yeni imkanlar yaradır.
Digər mühüm layihə isə Qara dəniz sualtı elektrik kabelidir. Azərbaycanın Gürcüstan və Qara dəniz vasitəsilə Rumıniyaya, daha sonra isə Avropanın digər enerji bazarlarına çıxışını genişləndirəcək layihənin təxminən 4 giqavat gücündə olması nəzərdə tutulur. Bu kabel xətti Azərbaycanın bərpaolunan enerji potensialının Avropa bazarlarına çatdırılması baxımından əhəmiyyətlidir.
Bərpaolunan enerjinin inkişafı ilə yanaşı, enerjisaxlama sistemlərinin yaradılması da xüsusi önəm daşıyır. Günəş və külək enerjisinin istehsalının təbii şəraitdən asılı olması enerjinin saxlanılması və tələb olunan vaxtda şəbəkəyə ötürülməsini zəruri edir. Müasir enerjisaxlama texnologiyaları enerji sisteminin dayanıqlılığını artırmaqla yanaşı, yaşıl enerjinin payının yüksəldilməsinə imkan verir.
Prezident İlham Əliyev II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu çərçivəsindəki çıxışında ölkənin daxili infrastrukturunun böyük hissəsinin artıq formalaşdırıldığını, bundan sonrakı mərhələdə isə çoxmilli maraqlara xidmət edən infrastruktur layihələrinin ön plana çıxa biləcəyini bildirib. Nəqliyyat, logistika, fiziki və rəqəmsal infrastrukturla yanaşı, enerji infrastrukturu da bu baxımdan mühüm istiqamətlərdəndir.
Azərbaycanın əlverişli coğrafi mövqeyi də bu layihələrin reallaşdırılmasına geniş imkanlar yaradır. Xəzər dənizi üzərindən Mərkəzi Asiya ilə, Qara dəniz vasitəsilə isə Avropa ilə enerji bağlantılarının genişləndirilməsi ölkəmizin regional və beynəlxalq enerji əməkdaşlığında rolunu daha da artırır.
Beləliklə, Azərbaycanın enerji strategiyasında yeni mərhələ formalaşır. Bu mərhələ neft və qazla yanaşı, bərpaolunan enerji, elektrik enerjisinin beynəlxalq ötürülməsi, enerjisaxlama sistemləri və müasir infrastruktur layihələri ilə xarakterizə olunur. Bu istiqamətdə həyata keçirilən layihələr ölkəmizin enerji təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsi ilə yanaşı, Azərbaycanın beynəlxalq enerji və investisiya məkanında iştirakının genişlənməsinə də xidmət edir.

Rəfiqə Ələkbərova
YAP Füzuli rayon təşkilatının ideoloji işlər üzrə məsləhətçisi