8 Noyabr – Zəfər Günü: Azərbaycan xalqının qəhrəmanlıq salnaməsi - ŞƏRH

Azərbaycan xalqının çoxəsrlik tarixində elə günlər var ki, onlar milli yaddaşımıza əbədi həkk olunmuş, dövlətçilik tariximizin ən mühüm hadisələrinə çevrilmişdir. 8 Noyabr – Zəfər Günü də məhz belə əlamətdar tarixlərdən biridir. Bu gün Azərbaycan xalqının birliyini, dövlətimizin gücünü, ordumuzun qəhrəmanlığını və Vətənə olan sonsuz sevgisini təcəssüm etdirir. Zəfər Günü uzun illər davam edən torpaq həsrətinə son qoyan, tarixi ədalətin bərpa olunduğunu bütün dünyaya nümayiş etdirən möhtəşəm qələbənin rəmzidir.
Azərbaycan torpaqlarının Ermənistan tərəfindən işğal edilməsi xalqımızın tarixində ağır və faciəli bir dövr olmuşdur. 1990-cı illərin əvvəllərində baş vermiş Birinci Qarabağ müharibəsi nəticəsində torpaqlarımızın bir hissəsi işğal edilmiş, yüz minlərlə azərbaycanlı doğma yurdlarından didərgin düşmüşdür. Şəhər və kəndlərimiz dağıdılmış, tarixi abidələrimizə, mədəni irsimizə ciddi ziyan vurulmuşdur. Uzun illər ərzində münaqişənin sülh yolu ilə həlli istiqamətində danışıqlar aparılsa da, Ermənistanın qeyri-konstruktiv mövqeyi səbəbindən münaqişənin həlli mümkün olmamışdır.
Azərbaycan dövləti bütün bu illər ərzində öz ərazi bütövlüyünü bərpa etmək məqsədindən dönməmiş, güclü iqtisadiyyatın və müasir ordunun formalaşdırılması istiqamətində mühüm addımlar atmışdır. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən məqsədyönlü siyasət nəticəsində Azərbaycan regionun güclü dövlətlərindən birinə çevrilmiş, Silahlı Qüvvələrimizin döyüş qabiliyyəti əhəmiyyətli dərəcədə artırılmışdır.
2020-ci il sentyabrın 27-də Ermənistan silahlı qüvvələrinin genişmiqyaslı təxribatlarına cavab olaraq Azərbaycan Ordusu əks-hücum əməliyyatlarına başladı. Beləliklə, 44 gün davam edən Vətən müharibəsi başladı. Müharibənin ilk günlərindən etibarən Azərbaycan əsgər və zabitləri böyük qəhrəmanlıq, iradə və vətənpərvərlik nümayiş etdirdilər. Ordumuz qısa müddət ərzində bir sıra yaşayış məntəqələrini, strateji yüksəklikləri və mühüm əraziləri işğaldan azad etdi.
Vətən müharibəsi zamanı Füzuli, Cəbrayıl, Zəngilan, Qubadlı və digər ərazilərin azad edilməsi Azərbaycan Ordusunun hərbi gücünü və peşəkarlığını nümayiş etdirdi. Xüsusilə Cəbrayıl rayonunun, Hadrut qəsəbəsinin, Zəngilan və Qubadlı şəhərlərinin azad olunması qələbəyə doğru mühüm addımlar oldu. Döyüşlərdə hərbçilərimiz çətin relyef və mürəkkəb şəraitə baxmayaraq, böyük fədakarlıq göstərərək irəlilədilər.
Noyabrın 8-də Şuşa şəhərinin işğaldan azad edilməsi müharibənin həlledici hadisəsinə çevrildi. Şuşa uğrunda aparılan döyüşlər Azərbaycan hərb tarixinin ən şanlı səhifələrindən biri kimi yadda qaldı. Əsgərlərimizin yüksək döyüş ruhu və qəhrəmanlığı nəticəsində strateji əhəmiyyətə malik şəhər azad edildi. Bu hadisə Ermənistanın hərbi-siyasi müqavimət imkanlarını ciddi şəkildə zəiflətdi və müharibənin başa çatmasını sürətləndirdi.
2020-ci il noyabrın 10-da Azərbaycan, Ermənistan və Rusiya rəhbərləri tərəfindən üçtərəfli bəyanat imzalandı. Bəyanata əsasən, hərbi əməliyyatlar dayandırıldı və Ağdam, Kəlbəcər, Laçın rayonları Azərbaycana qaytarıldı. Beləliklə, 44 günlük Vətən müharibəsi Azərbaycanın tarixi qələbəsi ilə nəticələndi.
Prezident İlham Əliyevin 2020-ci il dekabrın 3-də imzaladığı sərəncamla noyabrın 8-i Azərbaycan Respublikasında Zəfər Günü elan edildi. Bu qərar xalqımızın qazandığı tarixi qələbənin dövlət səviyyəsində əbədiləşdirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Zəfər Günü yalnız hərbi qələbənin qeyd edilməsi deyil, həm də şəhidlərimizin əziz xatirəsinin yad edilməsi, qazilərimizin fədakarlığının qiymətləndirilməsi günüdür. Vətən müharibəsində minlərlə igid Azərbaycan övladı torpaqlarımızın azadlığı uğrunda canından keçmişdir. Onların qəhrəmanlığı sayəsində bu gün Azərbaycan bayrağı işğaldan azad edilmiş torpaqlarımızda dalğalanır. Şəhidlərimizin xatirəsi xalqımızın qəlbində daim yaşayacaq, onların göstərdiyi şücaət gələcək nəsillər üçün örnək olacaqdır.
Müharibədən sonrakı dövrdə Azərbaycan dövləti azad edilmiş ərazilərdə genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işlərinə başlamışdır. Yeni yolların, hava limanlarının, elektrik və su infrastrukturunun yaradılması, yaşayış məntəqələrinin yenidən qurulması istiqamətində mühüm layihələr həyata keçirilir. Böyük Qayıdış proqramı çərçivəsində keçmiş məcburi köçkünlərin doğma yurdlarına qayıdışı təmin olunur. Bu proses işğaldan azad edilmiş ərazilərin sosial-iqtisadi inkişafına və regionun yenidən canlanmasına xidmət edir.
2023-cü ilin sentyabrında həyata keçirilmiş lokal antiterror tədbirləri nəticəsində Azərbaycanın bütün ərazisi üzərində suverenliyi tam bərpa edilmişdir. Bu hadisə ölkəmizin ərazi bütövlüyü və dövlət suverenliyi baxımından mühüm tarixi mərhələ olmuşdur.
8 Noyabr – Zəfər Günü Azərbaycan xalqının yenilməz iradəsinin, milli birliyinin və qəhrəmanlıq ruhunun təntənəsidir.

Nüsrət Kərimov
Nərimanov rayon Gigiyena və Epidemiologiya Mərkəzinin şöbə müdiri, ƏPT sədri