Bir millətin azadlıq mübarizəsi emosional bir istəkdən ibarət ola bilər, lakin bu mübarizənin davamlı və sarsılmaz dövlətə çevrilməsi üçün dəmir kimi hüquqi sütunlar lazımdır. Azərbaycan xalqının tarixi taleyində 1995-ci il noyabrın 12-də müstəqil ölkəmizin ilk Konstitusiyasının qəbul edilməsi sadəcə növbəti bir hüquqi sənədin imzalanması deyil, hüququn təntənəsi və müasir dövlətçilik fəlsəfəsinin bünövrəsinin qoyulması idi.
Konstitusiyanın qəbulu Ulu Öndər Heydər Əliyevin Azərbaycan dövlətçiliyi qarşısındakı ən böyük xidmətlərindən biridir. Çünki 1990-cı illərin ortalarında ölkəmiz daxili hərc-mənclik, idarəetmə böhranı və müstəqilliyin itirilməsi təhlükəsi ilə üz-üzə qalmışdı. Belə bir mürəkkəb tarixi şəraitdə Heydər Əliyev dərhal anladı ki, siyasi və iqtisadi sabitliyin, Ordu quruculuğunun və beynəlxalq nüfuzun əsas şərti ölkədə vahid, sarsılmaz və demokratik hüquq sisteminin formalaşmasıdır.
Ulu Öndər Konstitusiya Komissiyasına şəxsən rəhbərlik edərək aylarla davam edən gərgin və dərin müzakirələrə başçılıq etdi. O, sadəcə beynəlxalq hüquq normalarını və Qərbin demokratik təcrübəsini təqlid etmədi; Azərbaycanın milli-mənəvi dəyərlərini, tarixi yaddaşını və mentalitetini bu müasir hüquqi müstəviyə ustalıqla həkk etdi. Şəxsi təşəbbüsü və hüquqi müdrikliyi sayəsində hazırlanan hər bir maddə dövlətin gələcək onilliklər boyunca ayaqda qalmasını sığortaladı.
Bu sənəd vətəndaşla dövlət arasında qarşılıqlı etimada dayanan sosial bir müqavilə idi. Konstitusiyanın böyük bir hissəsinin məhz insan və vətəndaş hüquq və azadlıqlarına həsr olunması Heydər Əliyevin hüquqi dövlət fəlsəfəsinin bariz göstəricisidir. Eyni zamanda, qanunvericilik, icra və məhkəmə hakimiyyəti arasında balansı təmin edən dəqiq mexanizmlərin yaradılması ölkədə avtoritar tendensiyaların və ya dövlət idarəçiliyindəki pərakəndəliyin qarşısını alan etibarlı qalxana çevrildi.
Bu gün tam əminliklə demək olar ki, 44 günlük Vətən müharibəsində qazanılan tarixi Zəfər, ərazi bütövlüyümüzün və suverenliyimizin tam bərpa olunması məhz 1995-ci ildə təməli qoyulmuş bu möhkəm dövlətçilik sütunları sayəsində mümkün oldu. Heydər Əliyev Konstitusiyası Azərbaycanı dünya birliyinin suveren, hüquqi və dünyəvi bir üzvü kimi təsdiqlədi, xalqımıza öz sabahına inamla baxmaq üçün əbədi bir hüquqi pasport miras qoydu.
Vüsal Hüseynov
YAP Xocavənd rayon təşkilatının sədri