Analitika

  • 6 237

Gürcüstan-Qərb izdivacı pozulur - RAKURS

image

ABŞ və Aİ hakimiyyəti Gürcüstan rəhbərliyini xarici agentlər haqqında qanuna görə sanksiyalar tətbiq etməklə hədələyir, çünki onların fikrincə, bu, demokratiya prinsiplərinə ziddir. Tbilisi meri Kaxa Kaladzenin dediyi kimi, Qərb başa düşmür ki, gürcü liderləri ilə belə danışmaq olmaz və əgər kimsə onları əvəz etmək istəyirsə, qoy seçkiləri gözləsinlər ki, bu seçkilərdə əcnəbilər deyil, xalq olacaq. Bu arada Rusiya hakimiyyəti hakim “Gürcü arzusu”na anlayış nümayiş etdirmək üçün əlindən gələni edir və mənəvi dəstək verməyə çalışır.

Gürcüstan parlamenti xarici agentlər haqqında qanun layihəsini üçüncü oxunuşda qəbul edib. Ümumilikdə iclasda 150 deputatdan 116-sı iştirak edib. Eyni zamanda, 84 xalq nümayəndəsi sənədin lehinə, 30 nəfər isə əleyhinə səs verib, respublika prezidenti Salome Zurabişvili ona veto qoyacağını vəd edib, lakin heç nə dəyişməsə, “Gürcü arzusu” heç bir problem olmadan onun öhdəsindən gələcək. Bu arada, həmin vaxt Tbilisidə olan ABŞ Dövlət Departamenti rəhbərinin Avropa və Avrasiya məsələləri üzrə köməkçisi Cim O`Brayen bildirib ki, qanun layihəsi hazırkı formada Avropa və Avro-Atlantik dəyərlərinə uyğun gəlmir. Onun sözlərinə görə, ölkə hakimiyyəti onu yenidən yazmasa, ciddi fəsadlar yarana bilər. “Xarici agentlər haqqında qanun AB normaları ilə əlaqələndirilmədən irəliləsə və demokratiyaya zərbə vurularsa, dinc nümayişçilərə qarşı zorakılıq olarsa, ABŞ-dan məhdudiyyətlər gələcək. Bunlar, bu hərəkətlərə görə məsuliyyət daşıyan şəxslər və onların ailələri üçün maliyyə və səyahət məhdudiyyətləri olacaq”, – O’Brien bildirib.İlk addım olaraq, Vaşinqton Tbilisiyə 390 milyon dollarlıq yardım paketi ayırmaq qərarına yenidən baxacaq. Diplomatın sözlərinə görə, Gürcüstanın baş naziri İrakli Kobaxidze bu xəbəri məcburiyyət kimi qəbul edib, lakin ABŞ bununla razılaşmır. O'Brayen xatırladıb ki, Gürcüstan Avropa İttifaqı və NATO-ya daxil olmaq istəyir, ona görə də onların standartlarına və qaydalarına əməl etməlidir. Hakimiyyət bu strukturlara inteqrasiyadan imtina edərsə, bütün bunları əks etdirən öz Konstitusiyasını pozacaq. Dövlət Departamentinin sözçüsü deyib: “Əgər qanun bu standartlara cavab vermək üçün dəyişdirilərsə, o, partnyorluğumuzu parçalamaq əvəzinə gücləndirəcək, mən hiss edirəm ki, bu, indi baş verir”. Eyni zamanda o, əmin edib ki, ABŞ-ın “Gürcü arzusu”nu alt-üst etmək və onun yerinə qondarma müharibə partiyasını gətirmək vəzifəsi yoxdur və yoxdur.Öz növbəsində, Ağ Evin mətbuat katibi Karine Jean-Pierre bildirib ki, Vaşinqton Tbilisi ilə münasibətlərinə əsaslı şəkildə yenidən baxmağa hazırdır. Dövlət Departamentinin mətbuat katibinin müavini Vedant Patel qeyd edib ki, Gürcüstan hakimiyyətinin hələ də xarici agentlər haqqında qanun üzərində işləmək üçün vaxtı var.Avropa İttifaqında da anti-Gürcüstan sanksiyalarının tətbiqi ilə bağlı getdikcə israrlı çağırışlar səslənir. Məsələn, Estoniyanın xarici işlər naziri Marqus Tsahkna Aİ ilə Qafqaz Respublikası arasında vizasız rejimin ləğvini təklif edib. Almaniya, Danimarka, Polşa, Norveç və digər Avropa ölkələrinin xarici işlər nazirləri belə bir qanunla Gürcüstanın onların ailəsinə düşməyəcəyini bildiriblər. “Financial Times” öz mənbələrinə istinadən xəbər verir ki, Avropa İttifaqı xarici agentlər haqqında qanunun qüvvəyə minəcəyi təqdirdə Gürcüstanın bloka daxil olmaq ərizəsini qeyri-müəyyən müddətə dondurmağı planlaşdırır. Avropa Parlamentində yerlərin təxminən 11%-nə sahib olan Avropa Yaşılları Partiyası Gürcüstan hökumətini məsuliyyətə cəlb etməyə çağırıb. “Biz ümid edirik ki, oktyabr seçkiləri “Gürcü arzusu”nun hakimiyyətinə son qoyacaq”, - təşkilatın bəyanatında deyilir.Bu arada Gürcüstan müxalifətinin bir hissəsi “Avropa Milli Müqavimət Platforması”nda birləşmək qərarına gəlib. Koalisiyaya artıq “Girchi – More Freedom”, “Lelo”, “Vahid Milli Hərəkat” (UNM), “Axali” və “Agmashenebeli Strategy” daxildir. Bu barədə onların liderləri mayın 14-də axşam müxalifətin mitinqində bildiriblər. Onlar fikir ayrılıqlarını bir kənara qoyub, parlament seçkilərində “Gürcü arzusu”nu məğlub etmək üçün Zurabişvili ilə birgə çalışacaqlarına söz veriblər. Həmin aksiyada iştirak edən Çexiya, Polşa, Almaniya, Litva və Finlandiya parlamentlərinin xarici əlaqələr komitələrinin sədrləri də müxalifətçiləri dəstəkləyiblər. Almaniya təmsilçisi Michael Roth hətta Gürcüstan hökumətini “kabus” adlandırıb.Kobaxidze bu simbiozu ölkəsinin xaricdən təzyiq altında olduğunun ən yaxşı təsdiqi hesab edirdi. “Təbii ki, kənar şəxslərin kollektiv “milli hərəkat” maraqları naminə Gürcüstanın daxili siyasətinə müdaxilə etməyə cəhd etməsi qətiyyən yolverilməzdir”, - deyə baş nazir vurğulayıb.Düzdür, parlamentin sədri Şalva Papuaşvili Litva, Latviya, Estoniya və İslandiya Xarici İşlər nazirliklərinin rəhbərləri ilə görüşdən sonra bildirib ki, qərbli həmkarlar qeyri-hökumət təşkilatlarının xaricdən maliyyələşdirilməsi sahəsində nizam-intizamın bərpa olunmasının zəruriliyi ilə bağlı razılığa gəliblər. Eyni zamanda, onun sözlərinə görə, hökumətin qanun layihəsinin məzmunu ilə bağlı şikayətləri var, lakin müxalifət öz təklifləri ilə çıxış edərsə, hələ ki, verilməmiş təkliflər düzəldilə bilər.“Gürcü Arzusu” heç vaxt rəsmi olaraq Qərbdən Şərqə xarici siyasətin əksini elan etməyib. Lakin tərəflər keçdikdən sonra bunun baş verə biləcəyi xəttə yaxınlaşıblar. “Gürcü Arzusu” öz qanunlarına redaksiya xarakterli dəyişikliklərin edilməsinin mümkünlüyünə eyham vurdu, lakin ümumilikdə görünən odur ki, onların güzəştə getmək niyyəti yoxdur. İndi hər kəs iqtidar və müxalifətin seçkilərə hansı vəziyyətdə çatacağı barədə düşünür.Bütün bunların fonunda Gürcüstan hakimiyyətinə mənəvi dəstək verən yeganə ölkə Rusiya kimi görünür. “Gürcüstan hakimiyyəti ilə Qərb arasında qarşıdurmanın müddəti və kəskinləşmə dərəcəsini bir neçə parametr müəyyənləşdirəcək. Tbilisi ilə Moskva arasında artıq baş verən münasibətlərin istiləşməsi, Gürcüstanın mühafizəkarlar qanadına qoşulmasının uğur dərəcəsi hesab olunur. Aİ-nin və ABŞ və Avropa İttifaqı ölkələrinin respublikaya təsirləri üçün mübarizə aparmağa hazır olduqlarını bildirir. Gürcüstan vətəndaş cəmiyyətinin etirazı davam etdirmək imkanından çox şey asılı olacaq.

V.VƏLİYEV

Digər xəbərlər