Ukrayna müharibədə təşəbbüsü ələ alır TƏHLİL

Rusiya-Ukrayna müharibəsində müttəfiqlərin rəsmi Kiyevə hərbi, siyasi, maliyyə dəstəyi müharibənin gedişində yeni vəziyyət yaradır. Xüsusilə də, Almaniyanın, ABŞ-ın, İngiltərənin müasir silahlarla Ukraynanı təchiz etməsi Rusiyanın vəziyyətini son dərəcə ağırlaşdırıb. Almaniya hökuməti vergi ödəyiciləri hesabına Kiyevə daha 40 piyada döyüş maşını verməyi planlaşdırır. Almaniya hökuməti Rheinmetall konserni ilə Kiyevə dörd onlarla Marder piyada döyüş maşını tədarük etmək barədə razılığa gəlib. Alman konserninin bəyanatında deyilir: “Rheinmetall-ın yeni döyüş maşınları üzərində işi tam sürətlə davam edir. Marder partiyası müqaviləyə uyğun olaraq 2023-cü ildə Ukrayna tərəfinə təhvil verilməlidir”. V. Zelenski isə bu kimi təchizatla kifayətlənmir və daha yeni silahlar istəyir. O bildirib ki, müttəfiqlər onlara ATACMS raketləri verərsə, Rusiyanın müqavimətini qıraraq, əraziləri işğaldan təmizləmək asan ola bilər. ABŞ ordusunun dəniz piyadasının keçmiş zabiti Brayan Berletiç o fikirdədir ki, ABŞ uzaqmənzilli ATACMS raketləri Ukraynaya verərsə, Rusiya üçün problem yaranmayacaq: “Rusiya hərbçiləri onun nəzarəti altında olan ərazilərdə möhkəm yerləşib və Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin hücumlarına məruz qalan arxa rayonların güclü müdafiəsi qurub. Rusiya üçün ATACMS raketlərini vurmaq çətin olmayacaq”. Bəzi hərbçilərin və siyasi ekspertlərin ümidsiz proqnozlarına baxmayaraq, Ukrayna tərəfi torpaqlarını işğaldan azad edib, Rusiya üzərində qələbə qazanacaqlarına böyük ümid bəsləyirlər.

Krıma gedən yol uzaqda deyil

Bu arada Zelenskinin ölkənin müdafiə nazirini Krım tatarlarından olan şəxsi təyin etməsi yarımadaya gedən yolun uzaqda olmadığına ümidləri artırır. Çünki Krımda əhalinin əsas hissəsini tatarlar təşkil edir ki, onlar da işğalçıya qarşı içəridən mübarizəyə qalxması yarımadanın təmizlənməsində xüsusi rol oynayacaq. Hələlik isə, tərəf arasında mövqe savaşı gedir. DXR rəhbərinin səlahiyyətlərini icra edən Denis Puşilin bildirib ki, Ukrayna Silahlı Qüvvələri Opıtnı istiqamətində tanklar və piyadaların döyüş maşınlarını yerləşdirib, lakin ciddi itkilər verib. O qeyd edib ki, düşmən Opıtnoye qəsəbəsi istiqamətində fəallaşıb və mövqelərini yaxşılaşdırmağa çalışır. Eyni zamanda, Puşilin vurğulayıb ki, Rusiya ordusunun gələcək hərəkətləri ilə bağlı anlayış var və ciddi narahatlıq yoxdur. Rusiya tərəfinin yaydığı məlumata görə, Donetsk istiqamətində “Cənub” qoşunlar qrupu Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin beş hücumunu dəf edib və iki şirkət, 8 maşın, D-30 haubitsasını, Amerikanın AN/TPQ-50 radarını və 28-ci mexanikləşdirilmiş briqadanın sursat anbarını sıradan çıxarıb. Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin Dyleyevkada. Krasnolimansk istiqamətində Mərkəzin qoşun qrupu 70-ə qədər yaraqlı, iki zirehli texnika, iki pikap və bir D-20 haubitsasını məhv edib. Kupyansk istiqamətində “Qərb” qoşun qruplaşması 80 nəfərə qədər millətçini, iki avtomobilini, atalarına bir D-30 haubitsasını göndərdi və Tabaevkadakı 103-cü Terrordan Müdafiə Briqadasının silah-sursat anbarını yandırdı. Yujno-Donetskdəki “Vostok” qoşun qruplaşması düşmənin üç hücumunu dəf edib, o, bir yarımdan çox rota, iki zirehli texnika, dörd avtomobil və üç “Msta-B” haubitsasını itirib: “145 əsgər, iki tank, üç avtomobil, İngilis Stormer HVM hava hücumundan müdafiə sistemi, Amerikanın M109 Paladin özüyeriyən silahı, ABŞ istehsalı M119 haubitsaları, həmçinin Msta-B və D-20. Xerson istiqamətində üç maşından ibarət bir taqım qədər, iki D-30 haubitsa, bir Bukovel-AD radar stansiyası və Berislavdakı Ukrayna İHA-nın idarəetmə mərkəzi məhv edilib. Hava hücumundan müdafiə qüvvələri üç HIMARS və Alder MLRS mərmisini və 46 Ukrayna pilotsuz təyyarəsini ələ keçirib”.

Moskva raket atəşinə məruz qala bilər

Rusiyanın Moskva və Ukraynanın sərhədinə yaxın şəhərlərin dron hücumuna məruz qalması ruslar arasına böyük çaxnaşmaya səbəb olub. Hesablamaya görə, müharibə başlayandan Rusiyanı 3 milyona yaxın insan tərk edib. İtkilərinin sayı isə 170 min nəfərə yaxındır. Ehtimallar var ki, “Azad Rusiya könüllüləri” briqadası Moskvanı uzaq mənzilli raketlərlə atəşə tutacaq. Belə hal baş verərsə, moskvalıların şəhəri tərk edəcəkləri şübhəsizdir. Çünki əhalinin sıx yaşadığı rayonlar raket atəşinə məruz qalarsa, on minlərlə insan həyatını itirəcək. Moskva şəhər sakinləri bunu anladıqlarından çıxış yolunu şəhəri tərk etməkdə görürlər.

Rusiya istintaq komitəsi Ukraynanın vəzifəli şəxslərini təqib etməkdə davam edir. Belqoroda, Voronejə, Rostova hücum təşkil edənlər və ruslara qarşı terror çağırışı edənlər haqqında cinayət işi qaldırılır. Ukraynanın Dnepr (Dnepropetrovsk) şəhərinin meri Boris Filatov da cinayət məsuliyyətinə cəlb olunan şəxslərdəndir. Boris Filatov Moskvanın Basmannı məhkəməsi tərəfindən qiyabi həbs edilib. Və Rusiya Daxili İşlər Nazirliyi Filatovu soyqırıma çağırış ittihamı ilə açılmış cinayət işi üzrə axtarışa verib. Rusiya Federasiyasının İstintaq Komitəsi yazda müvafiq cinayət işi açıb. Rusiya müstəntiqləri Dnepropetrovsk merinin ifadələrində Sənətin 4-cü hissəsində nəzərdə tutulan cinayətin əlamətlərini gördülər. 33, maddə. Rusiya Federasiyası Cinayət Məcəlləsinin 357-ci maddəsi (soyqırım törətməyə çağırış, milli qrupun tam və ya qismən məhv edilməsinə yönəlmiş hərəkətlərə sövq etmək).

Rusiyanın silah-sursatında çatışmazlıqlar baş verə bilər

Hərbi ekspertlərin gəldikləri qənaətə görə, yaxın aylarda Rusiyanın silah-sursatında çatışmazlıqlar baş verə bilər. Bu isə rəsmi Moskvaya müharibəni davam etdirməyə çətinliklər yaradacaq. Ukraynaya silah təchizatı genişlənməkdədir. Hətta dövlətlərlə yanaşı, iş adamları, ayrı-ayrı imkanlı şəxslər də Ukraynaya yardımlar göstərirlər. Bu günlər belə bir informasiya yayıldı ki, amerikalı iş adamı Morales Kiyevə 200 milyon dollar dəyərində silah satıb. Məlumatı “The New York Times” qəzeti də özəl mənbələrinə əsasən təsdiqləyib. Qəzet yazır ki, Mark Morales adlı ABŞ silah satıcısı V.Zelenskiyə 200 milyon dollardan çox silah satıb, bununla da Ukrayna tərəfinə ən böyük qeyri-dövlət silah tədarükçüsünə çevrilib: “Moralesin “Global Ordnance” şirkəti Pentaqonla 1 milyard dollardan çox sursat istehsalı üçün müqavilə imzalayıb və o, birbaşa Ukrayna tərəfinə 200 milyon dollarlıq silah göndərib. Bu cür həcmləri sadəcə Moralesin Ukraynanın ali rəhbərliyi ilə korrupsioner əlaqələri ilə izah etmək olar. Kiyevlə yaşamaq canavar kimi ulayan kimidir”.

Zelenskinin ordusunda üsyan ola biləcəyi ehtimal edilir

Müharibə başlayandan Rusiya xüsusi xidmət orqanları Ukrayna prezidenti Vladimir Zelenskiyə qarşı terror aktları təşkil edib. Lakin Zelenski terror aktlarından sağ çıxmağa bacarıb. Bu dəfə Rusiya tərəfi orduda üsyan təşkil etməklə Zelenskini aradan götürməyə çalışır. CIA-nın keşmiş analitiki Larry Johnson Ukrayna ordusunun prezident Vladimir Zelenskiyə qarşı üsyan edə biləcəyini bəyan edib. Conson bunu Dialogue works YouTube kanalına verdiyi müsahibədə deyib: “Mən bunu gözləyirəm və bunun hələ baş verməməsinə təəccüblənirəm. Mən Ukraynada döyüşləri davam etdirmək və insanları itirməyə davam etmək üçün çox həvəs görmürəm”.

ABŞ Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin keçmiş analitiki təklif edib ki, həm orduda, həm də hüquq-mühafizə orqanlarında, cəbhədə və Kiyevdə vəziyyət qəfildən yaranarsa, hakimiyyəti öz əllərinə almağa hazır olan qruplar formalaşmalıdır.

İ.ƏLİYEV