Azərbaycan–ABŞ strateji tərəfdaşlığının yeni mərhələsi - ŞƏRH

Son dövrlərdə beynəlxalq münasibətlər sistemində baş verən mürəkkəb proseslər fonunda Azərbaycan Respublikasının xarici siyasət xətti ardıcıl, prinsipial və milli maraqlara əsaslanan şəkildə davam etdirilir. Xüsusilə Amerika Birləşmiş Ştatları ilə münasibətlərin yeni mərhələyə qədəm qoyması ölkəmizin beynəlxalq mövqelərinin daha da möhkəmlənməsinə xidmət edir. Müəllim olaraq hesab edirəm ki, bu istiqamətdə atılan addımlar təkcə diplomatik nailiyyət deyil, həm də dövlətçilik tariximizin mühüm səhifəsidir.

Son zamanlar ABŞ rəhbərliyi tərəfindən Azərbaycana nümayiş etdirilən müsbət münasibət, qarşılıqlı hörmət və əməkdaşlıq ruhu xüsusi qeyd olunmalıdır. ABŞ-də formalaşmış yeni siyasi kurs çərçivəsində Azərbaycanla münasibətlərin inkişaf etdirilməsi istiqamətində atılan addımlar ölkəmizin regional və qlobal miqyasda artan rolunun etirafıdır. ABŞ kimi dünyanın ən qüdrətli dövlətlərindən birinin ölkəmizə müsbət münasibəti beynəlxalq münasibətlər sistemində Azərbaycanın etibarlı tərəfdaş kimi qəbul olunduğunu bir daha təsdiq edir. Azərbaycan hər zaman qarşılıqlı hörmət və beynəlxalq hüquq normalarına əsaslanan əməkdaşlığa üstünlük verib. Bu gün ABŞ tərəfindən nümayiş etdirilən obyektiv yanaşma ölkələrimiz arasında siyasi dialoqun yeni keyfiyyət mərhələsinə keçdiyini göstərir. Bu münasibət təkcə siyasi səviyyədə deyil, iqtisadi, təhlükəsizlik, enerji və humanitar sahələrdə də geniş imkanlar açır.

Amerika Birləşmiş Ştatları dünya siyasətində, qlobal təhlükəsizlik sistemində və iqtisadi münasibətlərdə aparıcı rol oynayan dövlətdir. Belə bir ölkə ilə strateji tərəfdaşlıq münasibətlərinin qurulması və inkişaf etdirilməsi Azərbaycan üçün böyük şərəf olmaqla yanaşı, eyni zamanda ciddi məsuliyyətdir. Ölkələrimiz arasındakı münasibətlərin əsasını qarşılıqlı maraqlar, enerji təhlükəsizliyi, regional sabitlik və terrorizmə qarşı mübarizə kimi mühüm istiqamətlər təşkil edir. Azərbaycan uzun illərdir ki, beynəlxalq sülh və təhlükəsizlik təşəbbüslərinə dəstək verir, enerji layihələri vasitəsilə Avropanın enerji təhlükəsizliyinə töhfə verir və regionda sabitliyin təmin olunmasında mühüm rol oynayır.

Strateji tərəfdaşlıq anlayışı formal diplomatik ifadə deyil; bu, uzunmüddətli əməkdaşlıq, qarşılıqlı dəstək və ortaq baxışların formalaşdırılması deməkdir. ABŞ ilə əlaqələrin bu səviyyəyə yüksəlməsi Azərbaycanın müstəqil və balanslaşdırılmış xarici siyasət kursunun uğurudur. Bu münasibətlər eyni zamanda iqtisadi əməkdaşlığın genişlənməsinə, investisiya mühitinin daha da yaxşılaşdırılmasına və yüksək texnologiyalar sahəsində tərəfdaşlığın inkişafına təkan verə bilər. ABŞ şirkətlərinin Azərbaycan bazarında fəaliyyəti, enerji sektorunda uzun illər davam edən əməkdaşlıq və yeni istiqamətlər üzrə layihələr ölkələrimiz arasında möhkəm təməl formalaşdırıb.

ABŞ Vitse-prezidenti J. D. Vance-in Azərbaycana səfəri siyasi baxımdan mühüm hadisə kimi qiymətləndirilə bilər. Bu səfər təkcə protokol xarakterli görüşlərlə məhdudlaşmır; imzalanmış Strateji Xartiya və aparılan danışıqların mahiyyəti baxımından tarixi əhəmiyyət daşıyır. Belə səfərlər qarşılıqlı etimadı artırmaqla yanaşı, gələcək əməkdaşlıq perspektivlərini də müəyyənləşdirir. ABŞ rəhbərliyinin yüksək səviyyədə Azərbaycana diqqət ayırması ölkəmizin regionda artan geosiyasi əhəmiyyətinin göstəricisidir.

Ölkəmiz uzun illərdir ki, enerji diplomatiyası sahəsində uğurlu siyasət həyata keçirir. Ölkəmizin təşəbbüsü və iştirakı ilə reallaşan beynəlxalq enerji layihələri regionda sabitliyin və iqtisadi inkişafın təmin olunmasına mühüm töhfə verir. ABŞ ilə enerji sahəsində əməkdaşlıq isə xüsusi yer tutur. Enerji təhlükəsizliyi məsələsi qlobal gündəmin əsas mövzularından biri olduğu üçün bu istiqamətdə tərəfdaşlıq həm Azərbaycan, həm də ABŞ üçün strateji əhəmiyyət daşıyır. Qarşılıqlı maraqlara əsaslanan enerji siyasəti regionda sabitliyin qorunmasına və iqtisadi inteqrasiyanın dərinləşməsinə xidmət edir.

Azərbaycan beynəlxalq təhlükəsizlik təşəbbüslərində fəal iştirak edən ölkədir. Sülhməramlı missiyalarda iştirak, terrorizmə qarşı mübarizə, regional sabitliyin qorunması istiqamətində atılan addımlar ölkəmizin məsuliyyətli tərəfdaş olduğunu göstərir. Strateji tərəfdaşlıq yalnız siyasi və iqtisadi münasibətlərlə məhdudlaşmır. Humanitar və təhsil sahəsində əməkdaşlıq xalqlar arasında körpülərin qurulmasına xidmət edir. Tələbə mübadiləsi proqramları, elmi-tədqiqat layihələri və mədəni tədbirlər qarşılıqlı anlaşmanı möhkəmləndirir.

Bir müəllim kimi hesab edirəm ki, gənc nəslin beynəlxalq münasibətlər, diplomatiya və qlobal əməkdaşlıq ruhunda yetişdirilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. ABŞ ilə əlaqələrin genişlənməsi tələbələrimiz üçün yeni imkanlar yarada bilər.

Çinarə Məmmədova

YAP Naxçıvan şəhər təşkilatının fəalı