1992-ci ilin fevral ayının 25-dən 26-na keçən gecə Azərbaycan tarixinin ən dəhşətli və faciəli səhifələrindən biri olan Xocalı soyqırımı baş qaldırdı. Bu hadisə təkcə Azərbaycan xalqına qarşı deyil, bütövlükdə insanlığa qarşı törədilmiş ağır cinayət kimi tarixə düşmüşdür. XX əsrin sonlarında Ermənistanın Azərbaycana qarşı irəli sürdüyü iddiaları istiqamətlərdə siyasi və hərbi əməliyyatlar artmış, bu silahlı münaqişəyə çevrilmişdir. Dağlıq Qarabağ münaqişəsi Azərbaycanın bir sıra yaşayış məntəqələrində hücumlara məruz qalmışdır. Xocalı şəhəri təhlükəsi təhlükəyə malik idi. Burada bölgənin yeganə hava limanı yerləşirdi və bu şəhərə hərbi baxımdan xüsusi önəm verilib.
1991-ci ilin sonlarından Xocalı şəhəri mühasirəyə alınmış, şəhərə gedən yollar bağlanmış, elektrik enerjisi və digər kommunikasiya xətləri kəsilmişdir. Şəhər işçiləri blokadada yaşayır, qida və tibbi ləvazimat ilə müalicə edirlər. Fevralın 25-dən 26-na keçən gecə şəhər ağır artilleriya atəşinə tutuldu, daha sonra silahlı qüvvələr tərəfindən işğal edildi. Faciə rəsmi məlumatlara əsasən 613 nəfər dinc sakin qətlə yetirilib. Onların arasında 63 uşaq, 106 qadın və 70 qoca olub. 8 ailə yaşayış məntəqəsi məhv edilmiş, 25 hər iki yetkinliyi, 130 uşağın özündən birini itirib. 1275 nəfər əsir götürülmüş, yüzlərlə insan yaralanmış, 150 nəfərin taleyi uzun müddətnaməlum qalmışdır. Dinc əraziyə qarşı xüsusi qəddarlıqla törədilmiş bu cinayət beynəlxalq humanitar hüququn kobud şəkildə dəyişməsi idi.
Xocalı soyqırımı müharibə cinayəti və insanlığa qarşı törədilmiş ağır cinayət kimi. Bir sıra müzakirə parlamentləri və beynəlxalq təşkilatlar bu böhrana qarşı mübarizə və siyasi qiymət. Azərbaycan dövləti Xocalı həqiqətlərinin dünya miqyasına zərbə vurması cəhdi göstərir, bununla bağlı tədbirlər, konfranslar və tədbirlər təşkil olunur. Hər il fevralın 26-da Azərbaycanın bütün bölgələrində Xocalı qurbanlarının xatirəsi ehtiramla yad edilir. Paytaxt Bakı şəhərində ucaldılmış Xocalı abidəsi faciə qurbanlarının əziz xatirəsinin rəmzidir. Bu faciə Azərbaycan xalqının yaddaşında silinməz iz qoymuşdur. Xocalı soyqırımı tariximizin qanlı səhifəsi ilə yanaşı, sülhün, ədalətin və insan hüquqlarının qorunmasının vacibliyini bir daha göstərir. Günahsız insanların qətli heç vaxt unudulmur və unudulmayacaqdır. Xocalı qurbanlarının xatirəsi daim yaşayaraq.
Elvin Kərimli
YAP Ordubad rayon təşkilatının əməkdaşı