Xocalı soyqırımı vəhşiliyin görünməmiş təzahürüdür ŞƏRH

Xocalı soyqırımı Azərbaycan xalqının tarixinə ən dəhşətli və qanlı səhifələrdən biri kimi həkk olunmuşdur. 1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən törədilən bu bəşəri cinayət nəticəsində 613 nəfər dinc sakin qəddarcasına qətlə yetirilmişdir.Ermənistan silahlı qüvvələri beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərini kobudcasına pozaraq keçmiş sovet ordusunun Xankəndidə yerləşən 366-cı alayının iştirakı ilə Xocalı şəhərinə hücum etdi və dinc əhaliyə misli görünməmiş qəddarlıqla divan tutdu.Faciə günü Xocalı şəhərini tərk edən əhali pusquya salındı və Naxçıvanlı, habelə Pircamal kəndləri yaxınlığında erməni hərbi postları tərəfindən ya atəşə tutularaq qətlə yetirildi, ya da əsir götürüldü.

Xocalı faciəsinin dünya miqyasında soyqırımı aktı kimi tanıdılması prosesi Ümummilli Lider Heydər Əliyevin hakimiyyətə qayıdışından sonra başlamışdır. “Bu soyqırımı, eyni zamanda, bütün bəşəriyyətə qarşı tarixi bir cinayətdir” - deyən Ulu Öndər Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə 1994-cü il fevralın 24-də Milli Məclis “Xocalı soyqırımı günü haqqında” qərar qəbul etdi.

Ulu Öndər Heydər Əliyevin 25 fevral 1997-ci il tarixli Sərəncamı ilə Xocalı soyqırımı qurbanlarının xatirəsini yad etmək məqsədi ilə hər il fevral ayının 26-sı saat 17:00-da Azərbaycan Respublikası ərazisində Xocalı soyqırımı qurbanlarının xatirəsinə ehtiram əlaməti olaraq sükut dəqiqəsi elan edilmişdir. Ulu Öndər bu faciəni bütün bəşəriyyətə qarşı yönəlmiş cinayət kimi səciyyələndirərək, erməni vəhşiliyinin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması üçün sistemli fəaliyyətin əsasını qoymuşdur.

Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi dövründə Xocalı soyqırımının beynəlxalq səviyyədə tanınması Azərbaycan xarici siyasətinin prioritet istiqamətinə çevrilmişdir.Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla xanım Əliyevanın təşəbbüsü ilə 2008-ci ildə başladılan “Xocalıya Ədalət!” kampaniyası çərçivəsində onlarla dövlət və beynəlxalq təşkilat bu faciəni rəsmən soyqırımı aktı kimi tanımışdır.

Müzəffər Azərbaycan Ordusunun qəhrəmanlığı sayəsində Xocalı şəhidlərinin qanı yerdə qalmadı. 2020-ci il Vətən müharibəsində Azərbaycan Ordusu 30 il işğal altında qalan torpaqlarımızı azad etməklə yeni reallıq yaratdı, “dəmir yumruq” qalib gəldi. 44 günlük müharibədə misilsiz igidlik nümunələri göstərən qəhrəman ordumuz Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Xocalı faciəsi qurbanlarının da qisasını aldı, şəhidlərimizin qanı yerdə qalmadı. Xocalı şəhəri 2023-cü il sentyabrın 19-20-də Azərbaycan Ordusunun Qarabağda keçirdiyi lokal xarakterli antiterror tədbirləri nəticəsində separatçılardan təmizlənib. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev 2023-cü il oktyabrın 15-də Xocalı şəhərində Azərbaycan Respublikasının Dövlət Bayrağını ucaldıb. Prezident İlham Əliyev Xocalı şəhərində Xocalı Soyqırımı Memorial təməlini qoyaraq faciə qurbanlarının xatirəsinin əbədiləşdirilməsi işini yeni mərhələyə daşımışdır. Bu gün Xocalı artıq işğaldan azaddır və bu, həm Ulu Öndərin vəsiyyətinin yerinə yetirilməsi, həm də şəhidlərimizin qisasının döyüş meydanında alınmasıdır. Xocalı şəhəri artıq quruculuq və dirçəliş dövrünə qədəm qoymuşdur.

Gündüz Alıkişiyev

YAP Tərtər rayon təşkilatının məsləhətçisi