Xocalı Soyqırımı Memorialının açılışı təkcə bir anım mərasimi deyil, həm də tarixi həqiqətlərin sistemli və ardıcıl şəkildə gələcək nəsillərə çatdırılması üçün yaradılmış mühüm bir platformadır. Prezident İlham Əliyevin 2025-ci ilin fevralında imzaladığı Sərəncama əsasən inşa edilən bu Memorial Xocalı faciəsi qurbanlarının xatirəsini əbədiləşdirmək və milli yaddaşı qorumaq məqsədi daşıyır.
Memorialın ekspozisiya zallarında təqdim olunan materiallar yalnız emosional təsir yaratmaq üçün deyil, həm də faktlara əsaslanan tarixi və hüquqi məlumatların çatdırılması üçün hazırlanmışdır. Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinin tarixi kökləri, işğalçılıq siyasəti və erməni terrorizminin Azərbaycan torpaqlarında törətdiyi fəsadlar sənədlər, xəritələr və arxiv materialları əsasında nümayiş olunur.
“Xocalı - qədim sivilizasiyanın izləri” bölməsi Xocalının tarixinin dərin köklərə malik olduğunu göstərir. Bu, faciənin yalnız bir hərbi epizod olmadığını, həm də qədim bir yaşayış məskəninə qarşı törədilmiş cinayət olduğunu vurğulayır. “Xocalı soyqırımı bəşəriyyətə qarşı cinayətdir” və “Xocalını unutma!” ekspozisiyaları isə beynəlxalq hüququn pozulmasını və insanlıq əleyhinə törədilmiş cinayət faktlarını diqqətə çatdırır.
Ekspozisiya zalında yerləşən interaktiv Xocalı maketi ziyarətçilərə faciə günü baş verən hadisələri daha real və təsirli formada təqdim edir. Bu, xüsusilə gənc nəslin hadisələri daha dərindən anlamasına xidmət edir.
İkinci zalda təqdim olunan “Bir gecənin içində səssiz qalan evlər” instalyasiyası tamamilə məhv edilmiş 8 ailənin taleyini əks etdirir. Süni intellektlə hazırlanmış video materiallar faciənin miqyasını və insan talelərində buraxdığı dərin izləri göstərir.
Memorialda Prezident İlham Əliyevin Xocalı həqiqətlərinin beynəlxalq səviyyədə tanıdılması istiqamətində apardığı siyasət, Mehriban Əliyevanın rəhbərliyi ilə Heydər Əliyev Fondunun fəaliyyəti və Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə həyata keçirilən “Xocalıya ədalət!” kampaniyası da ətraflı şəkildə təqdim olunur.
Beləliklə, Xocalı Soyqırımı Memorialı yalnız keçmişi xatırladan deyil, həm də gələcəyi maarifləndirən bir məkandır. O, milli yaddaşın qorunması və tarixi həqiqətlərin təhrif olunmasının qarşısının alınması üçün mühüm rol oynayır.
Azər Əhmədov,
Respublika Pediatriya Mərkəzinin direktoru,
Mirəsədulla Mirqasımov küçəsi 2 ( RPM PHŞ) üzrə ƏPT sədri