Azərbaycan zəngin neft və qaz ehtiyatlarına malik olmaqla yanaşı, Avropa ilə Asiya arasında mühüm enerji körpüsü funksiyasını yerinə yetirir. Ölkəmiz həm öz enerji resurslarını dünya bazarına çıxarır, həm də region ölkələri üçün etibarlı tranzit məkanı kimi çıxış edir. Bu faktor ölkənin regional və beynəlxalq səviyyədə iqtisadi mövqeyini gücləndirir. Azərbaycan zəngin enerji ehtiyatlarına malik olmaqla yanaşı, eyni zamanda bu ehtiyatların beynəlxalq bazarlara təhlükəsiz və fasiləsiz çatdırılmasını təmin edən etibarlı tranzit ölkədir. Bu amillər ölkənin iqtisadi inkişafında, regional əməkdaşlıqda və beynəlxalq nüfuzunda mühüm yer tutur. Azərbaycan Respublikasının əlverişli coğrafi mövqeyi, əsasən də Xəzər dənizi hövzəsində yerləşməsi və Avropa ilə Asiyanı birləşdirən nəqliyyat dəhlizlərinin kəsişməsində olması ölkəni strateji enerji qovşağına çevirmişdir.
Azərbaycanın enerji ixracında mühüm mərhələ Əsrin müqaviləsi ilə başlamışdır. Bu müqavilə Azərbaycanın dünya enerji bazarına inteqrasiyasını sürətləndirmiş və iri infrastruktur layihələrinin əsasını qoymuşdur. Müstəqillik dövründə həyata keçirilən məqsədyönlü enerji siyasəti Azərbaycanın tranzit imkanlarını genişləndirmişdir. Bu siyasətin əsas məqsədi enerji marşrutlarının şaxələndirilməsi, ixrac bazarlarının artırılması və təhlükəsiz infrastrukturun qurulması olmuşdur.
Cənab Prezident İlham Əliyevin 3 mart 2026-cı il tarixində Bakı Konqres Mərkəzində keçirilən Cənub Qaz Dəhlizi Məşvərət Şurası çərçivəsində nazirlərin 12-ci və Yaşıl Enerji Məşvərət Şurası çərçivəsində nazirlərin 4-cü iclaslarındakı çıxışında vurğulamışdır ki, Azərbaycan enerji ehtiyatlarının etibarlı tranziti ölkəsi rolunu da oynayır. Qeyd olunmuşdur ki, biz Qazaxıstan, Türkmənistan üçün neftin mühüm tranzitini təmin edirik və bizim sistemimiz vasitəsilə nəql olunan neftin həcmi ildən-ilə artır. Biz Xəzərin şərq sahillərindən daha çox neft qəbul etmək iqtidarındayıq və bunun üçün infrastruktura malikik.
Tədbirdə Azərbaycan və Avropa daxil olmaqla 27 ölkə, 11 beynəlxalq maliyyə institutu və təşkilat, o cümlədən 49 enerji şirkətin, həmçinin nazirlərlərin, nazir müavinlərinin və digər yüksək səviyyəli nümayəndələrin iştirak etmişdir. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin iclasdakı çıxışı beynəlxalq aləmdə böyük maraqla qarşılandı. Dövlətimizin başçısı birlikdə toplaşmağın və məhz enerji təhlükəsizliyinə dair mühüm məsələlərin müzakirə yolu ilə həll etməyin vacibliyindən söhbət açdı. Məşvərət Şurasının illik iclasında enerji təhlükəsizliyi və dayanıqlı enerji təchizatı sahələrində birgə əməkdaşlığın və tərəfdaşlığın gücləndirilməsi ilə bağlı gələcəkdə birgə əməkdaşlıq etmək nəzərdən keçirildi. Onu da qeyd edək ki, bu təşəbbüs 12 il əvvəl ölkəmiz tərəfindən irəli sürülmüş və bu müddət ərzində enerji təhlükəsizliyinə dair mühüm məsələləri birlikdə müzakirə yolu ilə həll etməyin zəruriliyi özünü açıq şəkildə büruzə verib. Bu müddət ərzində müəyyən problemlərin və regionumuzda yaşanan olduqca ağır dövrlərə baxmayaraq, Azərbaycan və tərəfdaşları tərəfindən bir sıra ölkələrin enerji təhlükəsizliyinin təmin olunması reallığa çevrilmişdir.
Bünyad Süleymanlı
YAP Şərur rayon təşkilatının mühasibi