Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Avropa İttifaqı (Aİ) Şurasının Prezidenti Antonio Koştanın Bakıdakı görüşü və verdikləri birgə mətbuat bəyanatı, tərəflər arasındakı münasibətlərin artıq sadəcə iqtisadi ticarət deyil, dərin geosiyasi müttəfiqlik mərhələsinə qədəm qoyduğunu təsdiqlədi. Bu görüş, həm enerji təhlükəsizliyi, həm də regional təhdidlərə qarşı ortaq mövqe nümayişi baxımından tarixi əhəmiyyət kəsb edir.
İran Təhdidinə Qarşı Qətiyyətli Mövqe
Bəyanatın ən sarsıdıcı və diqqətçəkən məqamı İran tərəfindən Azərbaycanın suverenliyinə qarşı törədilən təxribatlara verilən sərt reaksiya oldu. Avropa İttifaqı Şurasının Prezidenti Antonio Koşta, İranın Naxçıvan hava limanına təşkil etdiyi dron hücumunu qətiyyətlə pisləyərək, bu hərəkəti beynəlxalq hüququn kobud şəkildə pozulması adlandırdı.
Koşta açıq şəkildə bildirdi ki, Aİ bu təhdid dolu anlarda Azərbaycanın yanındadır və ölkənin ərazi bütövlüyünün, eləcə də hava məkanının toxunulmazlığının tərəfdarıdır. Bu, Brüsselin regiondakı gərginlikdə rəsmi Bakıya verdiyi ən birbaşa və güclü siyasi dəstək mesajı kimi qiymətləndirilir.
Enerji: Qaz İxracından "Yaşıl Dəhliz"ə
Enerji sahəsindəki əməkdaşlıq artıq ənənəvi qaz tədarükü çərçivəsini aşaraq yeni bir eraya qədəm qoyur.
* Yaşıl Enerji: Xəzər dənizindən Avropaya çəkiləcək "yaşıl enerji" kabeli layihəsi Azərbaycanın Avropanın karbon neytrallığı hədəflərindəki əsas tərəfdaşı olduğunu göstərir.
* Təchizatın Artırılması: 2027-ci ilə qədər Avropaya qaz ixracının ikiqat artırılması (20 milyard kubmetrə çatdırılması) hədəfi bir daha təsdiqləndi. Bu, Aİ-nin enerji asılılığından qurtulmaq strategiyasının əsas sütunudur.
"Orta Dəhliz" və Logistik Qovşaq
Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın Şərq-Qərb nəqliyyat qovşağındakı (Orta Dəhliz) əvəzolunmaz rolunu diqqətə çatdırdı. Aİ bu marşrutu Çinlə Avropanı birləşdirən ən təhlükəsiz və səmərəli yol kimi qəbul edir. Antonio Koşta, Avropanın bu dəhliz boyu infrastruktur layihələrinə (limanlar, dəmir yolları və rəqəmsal bağlantılar) böyük investisiyalar yatırmaqda maraqlı olduğunu ifadə etdi.
Regional Sülh və Humanitar Dəstək
Bəyanatda həmçinin Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh prosesinə toxunuldu. Aİ bu prosesdə neytral vasitəçi kimi çıxış etməyə davam edəcəyini və Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərindəki minatəmizləmə fəaliyyətlərinə maliyyə və texniki dəstəyi artıracağını bəyan etdi. Bu, keçmiş məcburi köçkünlərin öz yurdlarına qayıtması prosesini sürətləndirən mühüm amildir.
Nəticə: Yeni Hərtərəfli Sazişə Doğru
İlham Əliyev və Antonio Koştanın bu görüşü göstərdi ki, Azərbaycan və Aİ arasında imzalanması gözlənilən yeni "Hərtərəfli Saziş" təkcə iqtisadiyyatı deyil, həm də geniş təhlükəsizlik və strateji tərəfdaşlıq arxitekturasını əhatə edəcək. Azərbaycan artıq Avropa üçün sadəcə bir resurs mənbəyi deyil, həm də regional sabitliyin və təhlükəsizliyin əsas təminatçılarından biri kimi çıxış edir.
Səbinə Əliyeva
YAP Ordubad rayon təşkilatının məsləhətçisi