Müasir beynəlxalq münasibətlər sistemi mürəkkəb və ziddiyyətli bir mərhələdən keçir. Qlobal güclər arasında artan rəqabət, regional münaqişələr, beynəlxalq hüququn selektiv tətbiqi və geosiyasi gərginliklər dünyanı yeni və qeyri-müəyyən bir keçid dövrü ilə üz-üzə qoyub. Belə bir şəraitdə dialoq və əməkdaşlıq platformalarının əhəmiyyəti daha da artır. Məhz bu baxımdan Bakıda keçirilən XIII Qlobal Bakı Forumu qlobal problemlərin müzakirə olunduğu mühüm beynəlxalq platformalardan biri kimi xüsusi diqqət cəlb edir. Azərbaycan artıq uzun illərdir ki, müxtəlif ölkələrin siyasi liderlərini, beynəlxalq təşkilatların nümayəndələrini və ekspertləri bir araya gətirən mühüm tədbirlərə ev sahibliyi edir. Paytaxt Bakı təkcə enerji layihələri və iqtisadi imkanları ilə deyil, həm də qlobal dialoqu təşviq edən siyasi platforma kimi beynəlxalq nüfuz qazanıb. Prezident İlham Əliyevin himayəsi və Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzinin təşkilatçılığı ilə keçirilən XIII Qlobal Bakı Forumu da bu baxımdan mühüm əhəmiyyət daşıyır. Forumda müxtəlif ölkələrdən gəlmiş dövlət və hökumət nümayəndələri, sabiq liderlər, parlamentarilər və ekspertlər iştirak edərək qlobal gündəliyin aktual məsələlərini müzakirə etdilər. “Keçid dövründə olan dünyada fikir ayrılıqlarının aradan qaldırılması” mövzusuna həsr olunmuş forum müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində baş verən dəyişikliklərin müzakirəsi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Bu platformada səslənən fikirlər göstərir ki, qlobal siyasi sistem hazırda ciddi transformasiya mərhələsindən keçir. Belə bir dövrdə dövlətlər arasında dialoqun gücləndirilməsi, qarşılıqlı anlaşmanın təmin edilməsi və əməkdaşlıq mexanizmlərinin inkişafı mühüm əhəmiyyət daşıyır. Forumun açılış mərasimində çıxış edən Prezident İlham Əliyev qlobal təhlükəsizlik, enerji sabitliyi, regional əməkdaşlıq və beynəlxalq hüququn aliliyi ilə bağlı mühüm mesajlar səsləndirdi. Dövlət başçısı vurğuladı ki, beynəlxalq münasibətlər sistemində qarşıdurma və parçalanmaların artdığı bir şəraitdə dialoq və əməkdaşlıq daha böyük əhəmiyyət kəsb edir. Bu baxımdan Qlobal Bakı Forumu müxtəlif baxışların və mövqelərin müzakirə olunduğu, fikir ayrılıqlarının aradan qaldırılmasına xidmət edən mühüm platformadır. Prezident İlham Əliyev çıxışında beynəlxalq təhlükəsizlik məsələsinə də xüsusi diqqət yetirdi. Dövlət başçısının sözlərinə görə, qlobal təhlükəsizlik sistemində balansın pozulması regionlarda münaqişələrin dərinləşməsinə və iqtisadi sabitliyin zəifləməsinə səbəb olur. Buna görə də dövlətlər qarşıdurma siyasəti əvəzinə əməkdaşlıq, qarşılıqlı hörmət və dialoq prinsiplərinə əsaslanan münasibətlər qurmalıdırlar. Bu yanaşma həm regional sabitliyin möhkəmlənməsinə, həm də qlobal təhlükəsizliyin təmin olunmasına töhfə verə bilər.
Forum çərçivəsində enerji təhlükəsizliyi məsələsi də diqqət mərkəzində oldu. Bu gün enerji amili dövlətlərin milli təhlükəsizliyinin mühüm tərkib hissəsinə çevrilib. Azərbaycan isə enerji resurslarının istehsalı və ixracı sahəsində etibarlı tərəfdaş kimi beynəlxalq enerji bazarında mühüm rol oynayır. Ölkəmiz neft, qaz və elektrik enerjisi sahəsində həyata keçirdiyi layihələrlə bir çox ölkələrin enerji təminatına töhfə verir və Avropanın enerji təhlükəsizliyində mühüm yer tutur. Bununla yanaşı, Azərbaycanın nəqliyyat və logistika sahəsində həyata keçirdiyi layihələr də qlobal əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar yaradır. Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafında fəal iştirak edən Azərbaycan regionun mühüm tranzit və logistika mərkəzlərindən birinə çevrilib. Bu layihələr həm region ölkələri arasında iqtisadi əlaqələrin genişlənməsinə, həm də beynəlxalq ticarətin inkişafına xidmət edir. Prezident İlham Əliyev çıxışında Cənubi Qafqazda sülh prosesinə də toxunaraq Azərbaycanın Ermənistanla yekun sülh sazişinin imzalanmasında maraqlı olduğunu qeyd etdi. Belə bir razılaşma regionda yeni iqtisadi və nəqliyyat layihələrinin həyata keçirilməsinə, həmçinin qarşılıqlı etimadın möhkəmlənməsinə imkan verə bilər. Sülhün təmin olunması Cənubi Qafqazın gələcək inkişafı üçün mühüm strateji mərhələ hesab olunur.
Ümumilikdə XIII Qlobal Bakı Forumu bir daha göstərdi ki, Azərbaycan qlobal dialoq və əməkdaşlıq təşəbbüslərinin fəal iştirakçısıdır. Bakı artıq beynəlxalq problemlərin müzakirə edildiyi, müxtəlif baxışların toqquşduğu və ortaq həll yollarının axtarıldığı mühüm platformaya çevrilib. Bu forum həm də Azərbaycanın regional və qlobal miqyasda sülhün, sabitliyin və əməkdaşlığın təşviqinə verdiyi töhfənin bariz göstəricisidir. Azərbaycanın təşəbbüsləri və ev sahibliyi etdiyi belə beynəlxalq platformalar isə dünyada dialoq mədəniyyətinin güclənməsinə və qlobal problemlərin həllinə xidmət edir.
Namiq Əhmədov
YAP Xəzər rayon təşkilatının sədri