"İnsan kapitalının inkişafı səhiyyə islahatlarının əsas tərkib hissəsidir" - ŞƏRH

"Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycanda sosial siyasətin əsas istiqamətlərindən biri kimi səhiyyə sisteminin gücləndirilməsi strateji baxımdan həm sosial rifahın artırılması, həm də uzunmüddətli iqtisadi dayanıqlığın təmin olunması ilə birbaşa əlaqəlidir".Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında politoloq Yusif Bağırzadə deyib.Onun sözlərinə görə, bu kontekstdə qabaqcıl dünya təcrübəsinə əsaslanan daha çevik və səmərəli mexanizmlərin tətbiqi ilk növbədə səhiyyə xidmətlərinin əlçatanlığını və keyfiyyətini artırmaqla əhalinin sağlamlıq göstəricilərinə müsbət təsir edə bilər: "İnkişaf etmiş ölkələrin təcrübəsi göstərir ki, səhiyyə sistemində idarəetmənin rəqəmsallaşdırılması, icbari tibbi sığortanın effektiv tətbiqi və ilkin səhiyyə xidmətlərinin gücləndirilməsi xəstəliklərin erkən mərhələdə aşkarlanmasını və profilaktikanın genişlənməsini təmin edir. Bu isə həm ölüm və xəstələnmə göstəricilərinin azalmasına, həm də səhiyyə xərclərinin uzunmüddətli perspektivdə optimallaşdırılmasına gətirib çıxarır.Daha çevik mexanizmlərin tətbiqi eyni zamanda səhiyyə sistemində resursların daha rasional bölüşdürülməsinə imkan yaradır. Ənənəvi, mərkəzləşdirilmiş və bəzən bürokratik yanaşmalardan fərqli olaraq, müasir idarəetmə modelləri qərarvermə prosesini sürətləndirir və yerli səviyyədə ehtiyaclara daha adekvat cavab verilməsini təmin edir. Məsələn, regional səhiyyə müəssisələrinə daha geniş səlahiyyətlərin verilməsi və nəticəyönümlü maliyyələşdirmə mexanizmlərinin tətbiqi xidmətlərin keyfiyyətinə müsbət təsir göstərə bilər. Bu, xüsusilə coğrafi və infrastruktur baxımından müəyyən çətinliklərin mövcud olduğu ərazilər üçün kritik əhəmiyyət daşıyır.Bununla belə, qabaqcıl təcrübələrin tətbiqi yalnız texnoloji və institusional dəyişikliklərlə məhdudlaşmamalıdır. İnsan kapitalının inkişafı da bu prosesin ayrılmaz hissəsidir. Həkim və tibb personalının ixtisasının artırılması, beynəlxalq standartlara uyğun təhsil və təlim proqramlarının genişləndirilməsi səhiyyə xidmətlərinin keyfiyyətini birbaşa müəyyən edən amillərdəndir. Əgər yeni mexanizmlər bu istiqamətdə sistemli yanaşma ilə müşayiət olunarsa, nəticədə həm diaqnostika, həm müalicə, həm də pasiyent məmnuniyyəti sahəsində ciddi irəliləyiş əldə etmək mümkündür. Eyni zamanda, əhalinin sağlam həyat tərzinə təşviqi və maarifləndirmə kampaniyalarının gücləndirilməsi profilaktik yanaşmanı ön plana çıxararaq səhiyyə sisteminə düşən yükü azalda bilər.Odur ki, daha çevik və səmərəli mexanizmlərin tətbiqi səhiyyə sistemini yalnız daha funksional deyil, həm də daha dayanıqlı və inklüziv hala gətirə bilər. Bu isə uzunmüddətli perspektivdə insan kapitalının keyfiyyətinin yüksəlməsinə, əmək məhsuldarlığının artmasına və ümumilikdə ölkənin sosial-iqtisadi inkişafına müsbət təsir göstərən əsas faktorlardan biri kimi çıxış edir".

Müəllif: Günel Fərzəliyeva