Yeni siyasi və iqtisadi perspektivlər - ŞƏRH

2026-cı il aprelin 25-də Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenskinin Azərbaycana etdiyi rəsmi səfər iki dövlət arasında münasibətlərin inkişafında yeni mərhələnin başlanğıcı kimi qiymətləndirilə bilər. Səfər zamanı Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevlə keçirilən görüşlər, aparılan müzakirələr və mətbuata səsləndirilən bəyanatlar göstərdi ki, Bakı ilə Kiyev dəyişən beynəlxalq şəraitdə əməkdaşlığı daha çevik, qarşılıqlı maraqlara əsaslanan və çoxşaxəli istiqamətlər üzrə inkişaf etdirmək niyyətindədir.

Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycan ilə Ukrayna arasındakı əlaqələrin möhkəm siyasi təməllərə söykəndiyini xüsusi vurğuladı. Dövlət başçısı bildirdi ki, iki ölkə arasında münasibətlər illər boyu qarşılıqlı hörmət, dostluq və etimada əsaslanıb, hazırda isə bu münasibətlər yeni məzmun qazanaraq daha praktik əməkdaşlıq mərhələsinə daxil olur. Bu yanaşma həm də regionda formalaşan yeni geosiyasi və iqtisadi reallıqlara uyğun siyasətin göstəricisidir.

Prezident Zelenskinin səfəri bir daha nümayiş etdirdi ki, Ukrayna Azərbaycanı yalnız enerji resursları sahəsində tərəfdaş kimi deyil, həm də nəqliyyat-logistika imkanları və regional əməkdaşlıq baxımından mühüm ölkə hesab edir. Xüsusilə Orta Dəhliz layihəsi çərçivəsində qarşılıqlı fəaliyyət perspektivləri diqqət mərkəzində oldu. Bu marşrut Ukraynanın Avropa ilə Asiya arasında alternativ bağlantılar əldə etməsi üçün mühüm strateji əhəmiyyət daşıyır.

Azərbaycanın son illərdə enerji sektorunda artan rolu fonunda Kiyevin Bakı ilə bu sahədə əməkdaşlığa maraq göstərməsi tam təbiidir. Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin olunmasına mühüm töhfələr verdiyini qeyd etdi və bu istiqamətdə Ukrayna ilə də faydalı əməkdaşlıq imkanlarının mövcudluğunu diqqətə çatdırdı.

Bu baxımdan Azərbaycan qazının Avropa bazarlarına nəqli və enerji marşrutlarının genişləndirilməsi məsələləri Ukrayna üçün də mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Ukraynanın enerji təhlükəsizliyinin gücləndirilməsi, tranzit imkanlarının qorunması və yeni iqtisadi tərəfdaşlıqların qurulması baxımından Azərbaycanla münasibətlərin dərinləşməsi yeni perspektivlər yaradır.

Görüş zamanı tərəflərin beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə sadiqlik nümayiş etdirməsi xüsusi diqqət çəkdi. Dövlətlərin suverenliyi və ərazi bütövlüyünə qarşılıqlı dəstək ifadə olunması Azərbaycan-Ukrayna münasibətlərinin siyasi əsaslarını daha da möhkəmləndirdi. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın daim Ukraynanın ərazi bütövlüyünü dəstəklədiyini bir daha vurğuladı. Eyni zamanda Ukrayna tərəfinin Azərbaycanın suverenliyinə göstərdiyi dəstək qarşılıqlı etimadın yüksək səviyyədə olduğunu göstərdi.

Səfər çərçivəsində humanitar əməkdaşlıq məsələləri də geniş şəkildə müzakirə edildi. Təhsil, elm, mədəniyyət və sosial layihələr sahəsində əlaqələrin genişləndirilməsi üçün əlverişli imkanların olduğu qeyd edildi. Azərbaycanın azad edilmiş ərazilərdə həyata keçirdiyi yenidənqurma işləri Ukrayna üçün də maraq doğurur. Çünki Ukrayna da müharibədən zərər çəkmiş bölgələrinin bərpası istiqamətində ciddi mərhələyə qədəm qoyub.

İqtisadi münasibətlər baxımından tərəflər ticarət dövriyyəsinin artırılması, qarşılıqlı sərmayələrin təşviqi və biznes dairələri arasında əməkdaşlığın genişləndirilməsi məsələlərinə xüsusi önəm verdilər. Bu istiqamətdə yeni layihələrin reallaşdırılması həm Azərbaycan, həm də Ukrayna iqtisadiyyatı üçün faydalı nəticələr vəd edir.

Ukrayna prezidentinin Azərbaycana səfəri yalnız ikitərəfli münasibətlər kontekstində deyil, daha geniş regional çərçivədə də mühüm hadisə hesab olunmalıdır. Qlobal miqyasda yeni siyasi və iqtisadi mərkəzlərin formalaşdığı, enerji və nəqliyyat xətlərinin yenidən müəyyənləşdirildiyi bir dövrdə Azərbaycan etibarlı tərəfdaş kimi mövqeyini daha da möhkəmləndirir. Bu mənada Bakı görüşü Azərbaycanın müxtəlif regionlar arasında körpü rolunu daha da gücləndirdiyini göstərdi.

Prezident Volodimir Zelenskinin Azərbaycana rəsmi səfəri və Prezident İlham Əliyevin görüşün nəticələrinə dair səsləndirdiyi fikirlər təsdiqlədi ki, Azərbaycan-Ukrayna münasibətləri yeni strateji mərhələyə daxil olur. Enerji, nəqliyyat, siyasi həmrəylik, humanitar və iqtisadi sahələrdə əməkdaşlığın genişləndirilməsi hər iki dövlətin maraqlarına cavab verir. Mövcud geosiyasi şəraitdə bu tərəfdaşlıq təkcə ikitərəfli deyil, həm də regional sabitlik, iqtisadi inteqrasiya və beynəlxalq əməkdaşlıq baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bakı görüşü isə bu prosesin yeni dövrünün başlanğıcı kimi dəyərləndirilə bilər.

İsa Məmmədov

YAP Babək rayon təşkilatının sədri