"Ermənistandan fərqli olaraq, Azərbaycan Aİ ilə münasibətlərində özünə diktə edilməsinə yol verməyəcək"
Müasir Dövlət İnkişafı İnstitutunun direktoru Dmitri Solonnikov "Moskva-Baku" portalına verdiyi müsahibədə Azərbaycanın Avropa Parlamenti ilə münasibətlərinin kəsilməsi və Ermənistana yeni Aİ missiyasının göndərilməsi ilə bağlı fikirlərini açıqlayıb. Müsahibəni oxucularımıza təqdim edirik.
- Dmitri Vladimiroviç, dünən məlumat yayıldı ki, Bakı Avropa Parlamentinin qəbul etdiyi "Ermənistanda Demokratik Davamlılığa Dəstək" adlı qətnaməyə cavab olaraq Avropa Parlamenti ilə əməkdaşlığı tamamilə dayandırmaq qərarına gələ bilər. Bu qətnamədə bir sıra təxribatçı anti-Azərbaycan bəyanatları yer alır. Sizin fikriniz nədir...
- Məncə, Bakı hazırda Avropa Parlamenti ilə münasibətləri kəsmək barədə qəti qərar verməyəcək. Rəsmi Bakı hazırda müxtəlif dərəcələrdə bütün geosiyasi qüvvələrlə bərabər siyasət yürütməyə çalışır. Bundan əlavə, görürük ki, son həftələrdə qlobal enerji böhranı fonunda Azərbaycan qazına ehtiyacı olan müxtəlif Avropa ölkələrinin liderləri Bakıya müntəzəm olaraq səfər edirlər. Bundan əlavə, rəsmi Bakı hətta Fransa prezidenti Makronla belə, bu yaxında baş vermiş ciddi bir münaqişədən sonra barışmağa çalışır. Başqa sözlə, Azərbaycan ümumiyyətlə hər kəslə normal münasibətlər siyasətinə sadiqdir.

Eyni zamanda, suveren dövlət olaraq, Azərbaycan bu təxribata Avropa Parlamentinin taktikasından məmnun olmadığını bildirməklə cavab verir. O, hər hansı bir halda öz narazılığını və qınağını nümayiş etdirir və nümayiş etdirməyə davam edəcək. O, öz mövqeyini, iradəsini və qətiyyətini nümayiş etdirir. Lakin, mənim fikrimcə, bu gün vəziyyətə diplomatik həll yolu seçmək daha çox ehtimal olunur. O, həmçinin Avropa Parlamentində müttəfiqlər axtarmaq taktikasını seçəcək ki, Avropada rəsmi Bakı üçün məqbul olan dil və qüvvələr olsun.
Bir neçə il əvvəl Azərbaycanın qurumun ikili standartlarına etiraz olaraq Avropa Şurası Parlament Assambleyasındakı üzvlüyünü dayandırdığını xatırlayırıq.
Əgər Azərbaycan Avropa Parlamenti ilə də münasibətləri kəsərsə, bu, suveren, başa düşülən və cəsarətli bir qərar olacaq (çünki bu, açıq-aydın Aİ-də narazılığa səbəb olacaq və ehtimal ki, Bakıya qarşı müəyyən tədbirlər tətbiq etmək cəhdləri olacaq). Bu, heç kimin Azərbaycana təzyiq göstərə bilməyəcəyini, onun haqqında məlumatları təhrif edə bilməyəcəyini və ya onu müxtəlif siyasi manipulyasiyalar üçün bir vasitə kimi istifadə edə bilməyəcəyini nümayiş etdirəcək. Bu, Aİ-yə bir şey deməkdən çəkinən digər dövlətlər üçün az-çox nümayişkaranə bir addım olacaq. Azərbaycan da öz növbəsində Avropa İttifaqını öz yerinə qoya biləcəyini hiss edir. Bu, bir daha onun milli maraqlara əsaslanan unikal siyasətini və heç bir təxribata, xüsusən də ardıcıl olduqda dözməyəcəyini nümayiş etdirir.
Xatırladaq ki, Azərbaycanın Aİ ilə əməkdaşlığı, xüsusən də enerji sektorunda sırf praqmatikdir. Azərbaycan Respublikasının artıq 10 Aİ ölkəsinə qaz tədarük etdiyini nəzərə alsaq, bu rəqəmin artacağı və ölkəyə həm maliyyə, həm də beynəlxalq mövqeyi baxımından fayda verəcəyi nəzərdə tutulur. Aİ-nin isə Azərbaycana enerji tərəfdaşı kimi ehtiyacı var və bu da nəzərə alınmalıdır.
Avropa Parlamentinin hərəkətlərində yeni bir şey yoxdur. Həmişə belə olub. Avropa Parlamentinin tamamilə məsuliyyətsiz, öz maraqlarını və öz maraqları olan diasporların maraqlarını irəli sürən insanlarla dolu olduğunu anlamaq vacibdir. Milli parlamentlər ən azı milli maraqları güdür və çox vaxt real siyasət formalaşdırır. Lakin Avropa Parlamenti tamamilə məsuliyyətsizdir və avropalılar bunu gizlətmirlər, öz ölkələrində heç bir faydası olmayan tamamilə faydasız siyasətçiləri Avropa Parlamentinə göndərirlər. Məhz burada mənfəət güdən ağılsız boşboğazlar yer alır. Cilovlar quyruğun altına çəkildi, toplandılar, ucadan nəsə dedilər və "ura, afərin" kimi hiss etdilər. Gələcəkdə heç bir məsuliyyət daşımayacaqlar.
Ermənistanla bağlı qətnamədə təsbit olunmuş anti-Azərbaycan hücumları hətta mövcud Ermənistan hakimiyyətinin maraqlarına da xidmət etmir. Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan özü bildirib ki, Qarabağ məsələsi (Avropa Parlamentində müzakirə olunan qətnamədə təsbit olunub) bağlıdır və mahiyyət etibarilə Qarabağ separatçılarının taleyi ilə o qədər də maraqlanmır. Üstəlik, o, onların Ermənistanın milli təhlükəsizliyinə və dövlətçiliyinə, Azərbaycanla sülhə və "Əsl Ermənistan" anlayışına təhlükə yaratdığını yayımlayır.
- Aİ bu yaxınlarda Ermənistana yeni mülki missiya göndərilməsini təsdiqləyib və bu missiya yayımlandıqca hibrid təhdidlərlə mübarizə aparacaq: dezinformasiya, kiberhücumlar, qanunsuz maliyyə axınlarının izlənməsinə kömək və Ermənistanda dövlət institutlarının gücləndirilməsi. Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi artıq missiyanın məqsədinin respublikanın daxili işlərinə, qarşıdan gələn iyun seçkilərinə müdaxilə etmək və mahiyyət etibarilə Ermənistanı anti-Rusiya məcrasına keçirmək olduğunu bildirib. Buna necə şərh verə bilərsiniz?
- Mayın 4-də İrəvanda Avropa Siyasi Birliyinin sammiti keçiriləcək. Tədbir "Gələcəyin Formalaşdırılması: Avropada Birlik və Dözümlülük" şüarı altında keçiriləcək. Diqqət təhlükəsizlik, iqtisadi əməkdaşlıq və regional çağırışlara yönələcək. Bu, Ermənistan hakimiyyəti üçün çox vacib bir sammitdir və 7 iyunda keçiriləcək və ölkənin baş nazirini təyin edəcək respublikada parlament seçkiləri ərəfəsində onlara həvalə edilib. Yerevanın son illərdə atdığı bütün addımlar Avropa yoluna ardıcıl keçid olub. Aİ Paşinyanın seçkilərdə qələbəsini təmin edəcək; Aİ artıq Ermənistandakı bütün dövlət strukturlarını nəzarətə götürür; Ermənistan ordusu NATO standartlarını qəbul edir. Konstitusiya dəyişiklikləri ilə bağlı referendum zamanı Ermənistanın Avropa yolu ideyası təbliğ olunacaq və bu, nəticədə ölkə konstitusiyasında respublikanın əsas yolu kimi təsbit ediləcək. Bəli, Aİ-yə tamamilə tabe olmaq həm də Ermənistanın konkret anti-Rusiya addımları atması tələb olunacağı anlamına gələcək.
Ermənistan və Azərbaycanın Aİ ilə münasibətlərini müqayisə etsək, Ermənistan hakimiyyəti Qərbin məhsuludur və onların məqsədi respublikanı Qərbin nəzarəti altına almaqdır. Azərbaycan isə Aİ ilə qarşılıqlı əlaqələrdə yalnız öz praqmatik maraqlarına sadiq qalır və özünün oyununa və ya diktəsinə yol vermir.
Tərcümə - Elçin Bayramlı