Azərbaycan və İtaliya ölkələri strateji tərəfdaş ölkələrdir - ŞƏRH

Azərbaycan və İtaliya arasında münasibətlər son illərdə sürətlə inkişaf edərək strateji tərəfdaşlıq səviyyəsinə yüksəlmişdir. Bu iki ölkə arasında əməkdaşlıq müxtəlif sahələri əhatə edir və qarşılıqlı maraqlar üzərində qurulmuş möhkəm təmələ malikdir. Xüsusilə enerji, iqtisadiyyat, ticarət, mədəniyyət və siyasi dialoq sahələrində əldə olunan uğurlar bu tərəfdaşlığın əhəmiyyətini daha da artırır.
İlk növbədə qeyd etmək lazımdır ki, Azərbaycan ilə İtaliya arasında diplomatik münasibətlər 1992-ci ildə qurulmuşdur. Həmin dövrdən etibarən iki ölkə arasında münasibətlər davamlı olaraq inkişaf etmiş və yüksək səviyyəli qarşılıqlı səfərlər bu əlaqələrin genişlənməsinə təkan vermişdir. Dövlət başçıları və hökumət nümayəndələri arasında keçirilən görüşlər, imzalanan müqavilələr və razılaşmalar əməkdaşlığın hüquqi bazasını möhkəmləndirmişdir.
Azərbaycan və İtaliya arasında strateji tərəfdaşlığın əsas sütunlarından biri enerji sahəsidir. Azərbaycan zəngin neft və qaz ehtiyatlarına malik ölkə kimi Avropanın enerji təhlükəsizliyində mühüm rol oynayır. Bu baxımdan, Cənub Qaz Dəhlizi layihəsi və onun əsas hissələrindən biri olan Trans-Adriatik Boru Kəməri (TAP) xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. TAP vasitəsilə Azərbaycan qazı birbaşa İtaliyaya və digər Avropa ölkələrinə çatdırılır. Bu layihə yalnız iqtisadi baxımdan deyil, həm də geosiyasi baxımdan böyük əhəmiyyətə malikdir və tərəflər arasında strateji əməkdaşlığın dərinliyini göstərir.
İqtisadi və ticarət sahəsində də Azərbaycan ilə İtaliya arasında sıx əlaqələr mövcuddur. İtaliya Azərbaycanın əsas ticarət tərəfdaşlarından biridir və uzun müddətdir ki, Azərbaycanın ixracında birinci yerlərdən birini tutur. Əsasən neft və qaz məhsullarının ixracı bu əlaqələrin əsasını təşkil edir. Bununla yanaşı, İtaliya şirkətləri Azərbaycanda müxtəlif sahələrdə, o cümlədən tikinti, infrastruktur, sənaye və kənd təsərrüfatı sahələrində fəal iştirak edirlər. Bu isə iki ölkə arasında iqtisadi əməkdaşlığın şaxələndirilməsinə şərait yaradır.
Mədəni və humanitar sahələrdə də Azərbaycan ilə İtaliya arasında münasibətlər yüksək səviyyədədir. Hər iki ölkə zəngin tarixə və mədəni irsə malikdir. Bu baxımdan, mədəniyyət sahəsində həyata keçirilən layihələr, sərgilər, konsertlər və təhsil proqramları xalqlar arasında qarşılıqlı anlaşmanı və dostluğu daha da gücləndirir. İtaliyada Azərbaycan mədəniyyət günlərinin keçirilməsi və Azərbaycanda İtaliya mədəniyyətinin tanıdılması bu əməkdaşlığın bariz nümunəsidir.
Təhsil sahəsində də əməkdaşlıq diqqətəlayiqdir. Azərbaycanlı tələbələr İtaliyanın nüfuzlu universitetlərində təhsil alır, eyni zamanda müxtəlif mübadilə proqramları həyata keçirilir. Bu cür proqramlar gənclər arasında əlaqələrin möhkəmlənməsinə və gələcək əməkdaşlıq üçün möhkəm zəmin yaradılmasına xidmət edir.
Siyasi sahədə isə Azərbaycan və İtaliya arasında qarşılıqlı hörmət və etimada əsaslanan münasibətlər mövcuddur. İtaliya Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü dəstəkləyən ölkələrdən biri kimi çıxış edir. Eyni zamanda, beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində də iki ölkə arasında əməkdaşlıq davam edir və tərəflər bir çox məsələlərdə ortaq mövqe nümayiş etdirirlər.
Nəticə etibarilə, Azərbaycan və İtaliya arasında formalaşmış strateji tərəfdaşlıq çoxşaxəli və davamlı xarakter daşıyır. Bu əməkdaşlıq həm regional, həm də qlobal səviyyədə əhəmiyyətli rol oynayır. Gələcəkdə də bu münasibətlərin daha da genişlənəcəyi və yeni sahələri əhatə edəcəyi gözlənilir. Bu isə hər iki ölkənin iqtisadi inkişafına, siyasi sabitliyinə və xalqlar arasında dostluq münasibətlərinin möhkəmlənməsinə mühüm töhfə verəcəkdir.

Cabbarov Ələmdar
YAP Ordubad rayon təşkilatının müavini