Azərbaycan xalqı əsrlər boyu zəngin mədəniyyəti, qədim tarixi və milli-mənəvi dəyərləri ilə dünya xalqları arasında özünəməxsus yer tutmuşdur. Bu zənginlik yalnız musiqimizdə, muğamlarımızda, aşıq sənətimizdə və poeziyamızda deyil, eyni zamanda memarlıq nümunələrimizdə də aydın şəkildə öz əksini tapır. Tarixi abidələrimiz, qədim şəhərlərimiz, qalalarımız, saraylarımız və məscidlərimiz xalqımızın yüksək mədəniyyətinin, estetik düşüncəsinin və zəngin tarixinin canlı göstəricisidir. Bu gün biz həmin qədim irslə qürur duyur, onu qorumağı və gələcək nəsillərə ötürməyi özümüzə mənəvi borc hesab edirik.
Azərbaycanın qədim memarlıq nümunələri xalqımızın milli kimliyinin ayrılmaz hissəsidir. Bakı şəhərində yerləşən İçərişəhər əsrlərin yaddaşını yaşadan nadir tarixi məkanlardan biridir. İçərişəhərin dar küçələri, qədim daş binaları və memarlıq üslubu xalqımızın keçmişini bu günə daşıyır. Burada yerləşən Qız Qalası və Şirvanşahlar Sarayı Azərbaycan memarlığının ən qiymətli incilərindəndir. Bu abidələr yalnız ölkəmizin deyil, ümumilikdə dünya mədəni irsinin mühüm nümunələri hesab olunur.
Azərbaycanın müxtəlif bölgələrində yerləşən memarlıq abidələri də qədim tariximizin zənginliyindən xəbər verir. Naxçıvandakı Möminə Xatun türbəsi, Şəkinin qədim karvansaraları, Qarabağın tarixi məscidləri və qalaları xalqımızın əsrlər boyu yaratdığı böyük mədəniyyətin parlaq nümunələridir. Hər bir tarixi abidə müəyyən bir dövrün tarixini, insanların həyat tərzini və milli dəyərlərini özündə yaşadır. Buna görə də memarlıq yalnız tikinti deyil, həm də xalqın yaddaşı və mənəvi sərvətidir.
Bu gün Azərbaycanın beynəlxalq aləmdə nüfuzunun artması, ölkəmizin mühüm tədbirlərə ev sahibliyi etməsi də mədəniyyətimizin və tariximizin dünyaya tanıdılması baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Xüsusilə hazırda Bakıda keçirilən WUF13 – Dünya Şəhərsalma Forumu Azərbaycanın qədim tarixə malik olmaqla yanaşı, müasir inkişaf yolunda inamla irəliləyən dövlət olduğunu bir daha nümayiş etdirir. Dünyanın müxtəlif ölkələrindən nümayəndələrin iştirak etdiyi bu mötəbər forum şəhərsalma, davamlı inkişaf və müasir urbanizasiya məsələlərinin müzakirə olunduğu mühüm beynəlxalq platformadır.
WUF13 forumunun məhz Bakıda keçirilməsi təsadüfi deyil. Çünki Bakı şəhəri qədimliklə müasirliyin harmoniyasını özündə birləşdirən nadir şəhərlərdən biridir. Bir tərəfdə əsrlərin yadigarı olan İçərişəhər, digər tərəfdə isə müasir memarlığın nümunəsi olan yeni tikililər Azərbaycanın həm tarixinə sahib çıxdığını, həm də inkişaf etdiyini göstərir. Forum iştirakçılarının tarixi abidələrimizlə tanış olması xalqımızın zəngin memarlıq irsinin beynəlxalq səviyyədə tanıdılmasına böyük töhfə verir.
Azərbaycan memarlığı əsrlər boyu xalqımızın milli ruhunu, estetik düşüncəsini və yaradıcı təfəkkürünü yaşadıb. Qədim ustalar tərəfindən yaradılan incə ornamentlər, milli naxışlar və möhtəşəm tikililər bu gün də insanlarda heyranlıq hissi yaradır. Bu tarixi irs bizim keçmişimizlə gələcəyimiz arasında mənəvi körpü rolunu oynayır. Tarixi abidələrimizi qorumaq, onlara sahib çıxmaq və gələcək nəsillərə çatdırmaq hər bir vətəndaşın borcudur. Çünki tarixini və mədəniyyətini qoruyan xalq öz milli kimliyini də qoruyub saxlayır.
Azərbaycan xalqı təkcə musiqisi, şeirləri və ədəbiyyatı ilə deyil, eyni zamanda memarlıq nümunələri ilə də dünya mədəniyyətinə böyük töhfələr vermişdir. Əsrlərin yaddaşını yaşadan tarixi abidələrimiz bizim milli sərvətimiz və qürur mənbəyimizdir. Bu gün Bakıda keçirilən WUF13 – Dünya Şəhərsalma Forumu da bir daha göstərir ki, Azərbaycan həm qədim mədəni irsə sahib olan, həm də müasir inkişafı ilə dünyanın diqqətini cəlb edən ölkələrdən biridir.
Cəmilə Hüseynova
YAP Naxçıvan şəhər təşkilatının fəalı