Ulu Öndər Heydər Əliyevin siyasi iradəsi və fədakarlığı sayəsində Azərbaycan öz dövlətçiliyini qoruya bildi

Hər bir xalqın tarixində elə taleyüklü məqamlar olur ki, həmin dövrdə qəbul edilən qərarlar millətin gələcək varlığını ya təhlükə altına atır, ya da onu əbədi xilas edir. Azərbaycan xalqı üçün belə bir sınaq dövrü XX əsrin sonlarında – 1990-cı illərin əvvəllərində yaşandı. 1991-ci ildə müstəqilliyini yenidən bərpa edən Azərbaycan, çox keçmədən daxili xaos, separatizm, iqtisadi böhran və Ermənistanın hərbi təcavüzü ilə üz-üzə qaldı. Dövlət müstəqilliyinin itirilməsi və ölkənin bir dövlət kimi xəritədən silinməsi təhlükəsi real idi. Məhz belə bir dramatik şəraitdə xalqın təkidli tələbi ilə hakimiyyətə qayıdan Ulu Öndər Heydər Əliyev öz bənzərsiz siyasi iradəsi və fədakarlığı ilə Azərbaycanı bu fəlakətdən xilas etdi, onun dövlətçiliyini qorudu və möhkəmləndirdi.
1993-cü ilin iyun ayında Heydər Əliyev Bakıya qayıdanda ölkədə vətəndaş müharibəsi astanasında idi, silahlı qruplaşmalar paytaxtı və bölgələri nəzarətə götürmək üçün mübarizə aparırdı. Belə bir gərgin və təhlükəli şəraitdə dövləti idarə etmək rəhbərdən təkcə siyasi təcrübə deyil, həm də böyük şəxsi cəsarət tələb edirdi. Ulu Öndər ilk növbədə ölkədəki qanunsuz silahlı qüvvələri zərərsizləşdirdi və daxili sabitliyi bərpa etdi. 1994-cü və 1995-ci illərdə dövlət çevrilişinə cəhdlər edilərkən Heydər Əliyevin göstərdiyi qətiyyət Azərbaycan dövlətçiliyinin onurğa sütununu formalaşdırdı. O, xalqa müraciət edərək insanları dövləti qorumağa çağırdı və yüz minlərlə insan gecə vaxtı Prezident Sarayının önünə toplaşaraq öz rəhbərinə dəstək nümayiş etdirdi. Bu, lider və xalq birliyinin, ən əsası isə Heydər Əliyev iradəsinin qanunsuzluq üzərindəki parlaq qələbəsi idi. Sabitlik təmin olunmadan heç bir inkişafdan söhbət gedə bilməzdi və Ulu Öndər bu təməli qurdu.
Müstəqilliyin siyasi cəhətdən qorunması onun iqtisadi əsaslarının nə dərəcədə güclü olmasından asılıdır. Heydər Əliyev yaxşı anlayırdı ki, xəzinəsi boş olan, sənayesi çökmüş bir ölkə uzun müddət müstəqil qala bilməz. Bu məqsədlə o, dünyanın nəhəng neft şirkətlərini Azərbaycana dəvət etmək üçün qlobal diplomatik gedişlər etdi.
Ermənistanın işğalçılıq siyasəti yürütdüyü, ölkədə risklərin yüksək olduğu bir vaxtda xarici investorları Bakıya gətirmək böyük fədakarlıq və inandırma qabiliyyəti tələb edirdi. 1994-cü il sentyabrın 20-də imzalanan "Əsrin Müqaviləsi" Azərbaycanın iqtisadi müstəqilliyinin rəsmi bəyannaməsi oldu. Bu müqavilə ilə Azərbaycan həm dünyada etibarlı tərəfdaş kimi tanındı, həm də gələcək böyük inkişafı üçün güclü maliyyə qaynağı əldə etdi. Heydər Əliyevin neft strategiyası dövlətin müstəqilliyini iqtisadi sementlə möhkəmləndirdi.
Ulu Öndərin fədakarlığı təkcə böhranları idarə etməkdə deyil, həm də dövlətin hüquqi bazasını yaratmaqda özünü göstərdi. 1995-ci ildə onun rəhbərliyi və birbaşa iştirakı ilə müstəqil Azərbaycanın ilk Konstitusiyası qəbul edildi. Bu, ölkədə demokratik, hüquqi və dünyəvi dövlət quruculuğunun yol xəritəsi oldu. Ölüm cəzasının ləğv edilməsi, insan hüquq və azadlıqlarının müdafiəsi istiqamətində atılan addımlar Azərbaycanı qabaqcıl dünya birliyinə inteqrasiya etdirdi.
Eyni zamanda, dağınıq və pərakəndə silahlı dəstələrin yerində vahid komandanlığa tabe olan Nizami Ordunun yaradılması Heydər Əliyevin dövlətçilik xidmətlərinin ən mühüm səhifələrindən biridir. 1994-cü ildə Bişkek protokolunun imzalanması ilə atəşkəsə nail olundu və bu sakitlik dövründən ordunun modernləşdirilməsi, gənc zabit kadrlarının hazırlanması üçün maksimum istifadə edildi. Bu gün fəxr etdiyimiz güclü Azərbaycan Ordusunun təməlləri məhz o çətin illərdə Heydər Əliyev tərəfindən qoyuldu.
Ulu Öndər Heydər Əliyev Azərbaycanı parçalanmaqdan, daxili didişmələrdən və müstəqilliyini itirmək təhlükəsindən xilas edərək, onu dayanıqlı və gələcəyə inamla baxan bir dövlətə çevirdi. Onun "Azərbaycanın müstəqilliyi daimidir, çağdaşdır, dönməzdir və əbədidir" kəlamı sadəcə bir şüar deyil, onun ömrünü fəda etdiyi bir dövlətçilik düsturu idi.
Bu gün Ulu Öndərin siyasi kursunun layiqli davamçısı, Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünü və suverenliyini tam bərpa edib. Qarabağda, Şuşada, Xankəndidə dalğalanan dövlət bayrağımız Heydər Əliyevin uzaqgörən siyasətinin və sarsılmaz iradəsinin ən böyük qələbəsidir. Ulu Öndərin fədakarlığı sayəsində qorunan Azərbaycan dövlətçiliyi bu gün hər zamankından daha qüdrətlidir və gələcək nəsillərə ən böyük əmanətdir.

Kərimli Elvin
Yap Ordubad Rayon Təşkilatının əməkdaşı