15 İyun: Azərbaycanın "Qayıdış" və inkişaf tarixi – dövlətçilik salnaməmizin zirvəsi

"Mənim həyatım da, fəaliyyətim də yalnız və yalnız Azərbaycanın müstəqilliyinin qorunub saxlanmasına, ölkəmizin bu ağır vəziyyətdən çıxmasına həsr olunacaqdır."
Bu tarixi sözlər sadəcə bir siyasi bəyanat deyildi; bu, uçurumun kənarında dayanan, parçalanmaq və yox olmaq təhlükəsi ilə üz-üzə qalmış bir dövlətin xilas manifesti idi. 15 İyun – Milli Qurtuluş Günü təqvimdəki adi bir tarix deyil; bu, Azərbaycanın müasir dövlətçilik tarixinin ən kritik dönüş nöqtəsi, xalqın öz taleyinə sahib çıxdığı "böyük qayıdış" günüdür.
90-cı illərin o ağır mənzərəsi: "İtirilmiş" illərin təhlükəsi
Gəlin, dürüst olaq, 90-cı illərin əvvəlləri Azərbaycan üçün əsl sınaq meydanı idi. SSRİ-nin süqutu ilə yaranan siyasi vakuumda ölkəmiz özünü taleyin ümidinə buraxılmış vəziyyətdə tapmışdı. İqtisadi sistem tamamilə çökmüş, hiperinflyasiya insanların gələcəyə olan inamını yerlə-yeksan etmişdi. Ermənistanın işğalçı siyasəti nəticəsində torpaqlarımız bir-bir əldən gedir, qaçqın və məcburi köçkünlərimizin sayı artırdı.
Lakin ən ağrılısı daxili vəziyyət idi. Siyasi çəkişmələr, hakimiyyət uğrunda aparılan mübarizələr, bölgələrdə baş qaldıran özbaşına silahlı qruplaşmalar dövləti daxildən gəmirirdi. Ölkə sanki vətəndaş müharibəsinin bir addımlığında idi. Dövlət institutları öz funksiyalarını yerinə yetirə bilmir, xalq arasında "dövlət varmı?" sualı getdikcə daha çox səslənirdi. Azərbaycanın müstəqilliyi elə ilk illərindəcə təhlükə altına düşmüşdü.
Qurtuluşun başlanğıcı: Heydər Əliyevin tarixi missiyası
Məhz belə bir çıxılmaz vəziyyətdə, xalqın təkidli çağırışı ilə Naxçıvandan Bakıya gələn Heydər Əliyev özünün misilsiz təcrübəsi, siyasi uzaqgörənliyi və sarsılmaz iradəsi ilə proseslərin gedişatını tamamilə dəyişdi. 1993-cü il iyunun 15-də onun Ali Sovetin sədri seçilməsi ilə xaosun sonu, dövlətçiliyin isə bərpası başladı.
Bu, sadəcə bir siyasi qayıdış deyildi; bu, xalqın öz liderinə və öz dövlətinə olan inamının bərpası idi. Heydər Əliyev ilk iş kimi ölkəni vətəndaş müharibəsindən xilas etdi, qanunsuz silahlı dəstələri zərərsizləşdirdi və cəmiyyətdə yaranan dərin inamsızlığı aradan qaldırdı. O, "dövlətçilik" anlayışını sadəcə bir termin olmaqdan çıxarıb, real, işlək bir mexanizmə çevirdi. Məhz o gün qoyulan təməl, bu gün fəxr etdiyimiz sabitliyin açarıdır.
İslahatlar dövrü və modern Azərbaycanın memarlığı
Qurtuluşdan sonra Azərbaycanın tarixində "böyük inkişaf" dövrü başladı. 1995-ci ildə ümumxalq səsverməsi ilə qəbul edilən yeni Konstitusiya hüquqi və demokratik dövlət quruculuğunun fundamentini qoydu. Ölkə dünyaya açıldı, 1994-cü ildə imzalanan "Əsrin müqaviləsi" ilə enerji strategiyamız müəyyənləşdi və Azərbaycan qlobal iqtisadi layihələrin əsas oyunçusuna çevrildi. Heydər Əliyevin təməlini qoyduğu bu müdrik və milli maraqlara əsaslanan siyasi kurs, sonrakı illərdə Prezident İlham Əliyev tərəfindən uğurla davam etdirildi. Məhz bu davamlılıq Azərbaycanı bölgənin iqtisadi və hərbi cəhətdən ən güclü dövlətinə çevirdi.
Gənclər olaraq biz bu günü necə görməliyik?
Biz – müstəqil Azərbaycanın bugünkü gəncləri – bu tarixi sadəcə kitablardan oxumur, onun nəticələrini hər gün hiss edirik. 2020-ci ildə Vətən müharibəsində qazandığımız tarixi Zəfər, məhz 1993-cü ildə qoyulan o möhkəm dövlətçilik bünövrəsinin ən parlaq meyvəsidir.
Milli Qurtuluş Günü bizə bir mesaj verir: dövlətçilik sadəcə bir quruluş deyil, nəsilbənəsil ötürülən, qorunması vacib olan bir əmanətdir. Bu gün ölkəmizin beynəlxalq nüfuzunun artması, güclü orduya və stabil iqtisadiyyata sahib olmağımız, məhz həmin o çətin illərdə göstərilən qətiyyətin nəticəsidir.
Tariximizi, bizi bu günə çatdıran xilaskarlıq missiyasını dərk etmək, müstəqilliyimizi qorumaq üçün ən vacib addımdır. Bizim vəzifəmiz bu irsi daha da irəli aparmaq, Azərbaycana yeni uğurlar qazandırmaq və dövlətçiliyimizi zirvələrdə saxlamaqdır. Unutmayaq ki, qurtuluş bir dəfəlik hadisə deyil, bu, hər gün müdafiə edilən, inkişaf etdirilən və gələcəyə daşınan bir prosesdir. Biz bu yolun davamçılarıyıq və bu məsuliyyət bizim çiynimizdədir.

Qarayeva Sevil
YAP Nərimanov rayon təşkilatının gənc fəalı