IV Şuşa Qlobal Media Forumunda Prezident İlham Əliyevin çıxışı təkcə media sahəsinə dair fikirlərin ifadə olunduğu çıxış deyildi. Dövlət başçısının səsləndirdiyi mesajlar Azərbaycanın hazırkı xarici siyasət kursunu, regional proseslərə baxışını və qlobal geosiyasi dəyişikliklər fonunda ölkənin strateji prioritetlərini əks etdirən mühüm siyasi konsepsiya kimi qiymətləndirilə bilər. Çıxışda həm Cənubi Qafqazın gələcəyi, həm beynəlxalq təhlükəsizlik, həm də informasiya məkanında gedən mübarizə ilə bağlı Azərbaycanın mövqeyi aydın şəkildə ifadə olundu.
Prezident İlham Əliyevin çıxışında diqqət çəkən əsas geosiyasi mesajlardan biri Azərbaycanın Cənubi Qafqazda formalaşan yeni siyasi reallıqların müəllifi olması ilə bağlı idi. Dövlət başçısı vurğuladı ki, 2020-ci ildə əldə edilmiş tarixi Zəfər və sonrakı dövrdə həyata keçirilən tədbirlər regionun siyasi xəritəsini köklü şəkildə dəyişdirib. Artıq bölgədə uzun illər davam etmiş status-kvo aradan qalxıb və yeni əməkdaşlıq modelinin formalaşdırılması üçün real imkanlar yaranıb. Bu isə Azərbaycanın regionun gələcəyini müəyyən edən əsas siyasi aktorlardan biri olduğunu göstərir.
Çıxışın mühüm istiqamətlərindən biri də sülh gündəliyi ilə bağlı idi. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın Ermənistanla münasibətlərin beynəlxalq hüquq normaları əsasında normallaşdırılmasının tərəfdarı olduğunu bir daha bəyan etdi. Azərbaycanın təşəbbüsü ilə hazırlanan sülh sazişi layihəsinin regionda uzunmüddətli sabitlik yaradacağı vurğulandı. Bununla yanaşı, dövlət başçısı bildirdi ki, sülh yalnız bəyanatlarla deyil, konkret öhdəliklərin yerinə yetirilməsi və qarşılıqlı etimadın formalaşdırılması ilə mümkündür. Bu mesaj Azərbaycanın prinsipial mövqeyinin dəyişməz qaldığını nümayiş etdirir.
Prezident İlham Əliyev çıxışında beynəlxalq münasibətlər sistemində ikili standartların yolverilməz olduğunu da xüsusi vurğuladı. O qeyd etdi ki, beynəlxalq hüququn norma və prinsipləri bütün dövlətlər üçün eyni şəkildə tətbiq edilməli, selektiv yanaşmalar isə qlobal etimad mühitinə ciddi zərbə vurur. Azərbaycanın uzun illər ərzində beynəlxalq hüquqa əsaslanan ədalətli mövqeyini müdafiə etməsi və ərazi bütövlüyünü məhz beynəlxalq hüququn prinsipləri çərçivəsində bərpa etməsi ölkəmizin bu məsələdə ardıcıl siyasət yürütdüyünü nümayiş etdirir. Bu baxımdan Prezidentin mesajları yalnız regional auditoriyaya deyil, beynəlxalq siyasi dairələrə ünvanlanmış prinsipial mövqe kimi qiymətləndirilə bilər.
Dövlət başçısının çıxışında Türk dünyasında əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi və regional inteqrasiyanın gücləndirilməsi də mühüm geosiyasi istiqamətlərdən biri kimi diqqət çəkdi. Azərbaycanın Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində həyata keçirdiyi təşəbbüslər, nəqliyyat, enerji, iqtisadiyyat və humanitar sahələrdə artan əməkdaşlıq artıq Avrasiyanın yeni geosiyasi arxitekturasının formalaşmasına təsir göstərən amillərdən biridir. Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi, qarşılıqlı etimada və ortaq maraqlara əsaslanan əməkdaşlıq modeli regionun sabitliyi ilə yanaşı, üzv dövlətlərin beynəlxalq mövqelərinin möhkəmlənməsinə də xidmət edir.
Nəqliyyat-kommunikasiya layihələri də çıxışda geosiyasi baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyırdı. Orta Dəhlizin inkişafı, Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat marşrutlarının genişləndirilməsi Azərbaycanın qlobal logistika sistemində strateji mövqeyini daha da gücləndirir. Prezident İlham Əliyev qeyd etdi ki, müasir dövrdə nəqliyyat infrastrukturu yalnız iqtisadi dividendlər gətirmir, həm də dövlətlər arasında qarşılıqlı asılılığı artıraraq sülhə və təhlükəsizliyə xidmət edir. Azərbaycanın bu istiqamətdə həyata keçirdiyi layihələr regionu beynəlxalq ticarətin mühüm mərkəzlərindən birinə çevirməkdədir.
Enerji təhlükəsizliyi məsələsi də çıxışın əsas geosiyasi istiqamətlərindən biri idi. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyində etibarlı tərəfdaş kimi rolunun daha da gücləndiyini vurğulayaraq bildirdi ki, ölkəmizin həyata keçirdiyi enerji layihələri yalnız iqtisadi deyil, həm də strateji əhəmiyyət daşıyır. Xüsusilə yaşıl enerji sahəsində reallaşdırılan layihələr Azərbaycanın qlobal enerji keçidi prosesində də fəal iştirak etdiyini göstərir. Bu yanaşma ölkənin beynəlxalq nüfuzunu və etibarlı tərəfdaş statusunu daha da möhkəmləndirir.
Çıxışın mühüm siyasi məqamlarından biri informasiya təhlükəsizliyi və media ilə bağlı verilən mesajlar idi. Prezident İlham Əliyev müasir dövrdə dezinformasiyanın dövlətlərə qarşı istifadə olunan əsas vasitələrdən birinə çevrildiyini qeyd edərək, obyektiv jurnalistikanın və peşəkar medianın əhəmiyyətini xüsusi vurğuladı. O bildirdi ki, informasiya müharibələrinin geniş vüsət aldığı şəraitdə həqiqətin müdafiəsi beynəlxalq əməkdaşlığın və ictimai etimadın qorunmasının vacib şərtidir. Bu fikir forumun əsas mövzusu ilə yanaşı, qlobal informasiya təhlükəsizliyi gündəliyinə də mühüm töhfə kimi qiymətləndirilə bilər.
Prezident İlham Əliyevin çıxışında Azərbaycanın müstəqil və çoxşaxəli xarici siyasət kursu da xüsusi vurğulandı. Dövlət başçısı bildirdi ki, Azərbaycan milli maraqlarını əsas tutaraq bütün tərəfdaşlarla qarşılıqlı hörmət və bərabərlik prinsipləri əsasında əməkdaşlığı inkişaf etdirir. Bu siyasət ölkəyə müxtəlif beynəlxalq platformalarda etibarlı tərəfdaş imici qazandırıb və Azərbaycanın qlobal geosiyasi proseslərdə söz sahibi olan dövlətlər sırasında mövqeyini möhkəmləndirib.
Şuşadan verilən mesajların mühüm cəhətlərindən biri də şəhərin artıq beynəlxalq siyasi və intellektual dialoq məkanına çevrilməsidir. Vaxtilə işğalın və dağıntının simvolu olan Şuşanın bu gün dünyanın müxtəlif ölkələrindən media nümayəndələrini, ekspertləri və siyasətçiləri qəbul etməsi Azərbaycanın postmünaqişə dövründə əldə etdiyi uğurların və həyata keçirdiyi bərpa siyasətinin real nəticəsidir. Bu, eyni zamanda beynəlxalq ictimaiyyətə verilən mühüm siyasi mesajdır: Azərbaycan yalnız qalib dövlət deyil, həm də sülhü, dialoqu və əməkdaşlığı təşviq edən məsuliyyətli regional liderdir.
Nəticə etibarilə, Prezident İlham Əliyevin IV Şuşa Qlobal Media Forumundakı çıxışı Azərbaycanın yeni geosiyasi strategiyasının əsas konturlarını bir daha ortaya qoydu. Çıxış göstərdi ki, ölkəmiz regional təhlükəsizliyin təmin edilməsində, enerji və nəqliyyat marşrutlarının inkişafında, informasiya təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsində və beynəlxalq əməkdaşlığın genişləndirilməsində fəal rol oynamağa davam edir. Şuşadan səslənən mesajlar Azərbaycanın güclü dövlət, etibarlı tərəfdaş və regionun gələcəyini müəyyən edən əsas siyasi mərkəzlərdən biri kimi mövqeyini növbəti dəfə beynəlxalq ictimaiyyətə nümayiş etdirdi.
Kamran Əmirov,
YAP Qusar rayon təşkilatının sədri