Azərbaycan–Almaniya münasibətlərində yeni mərhələ: strateji dialoq, iqtisadi əməkdaşlıq və regional sabitlik

Müasir dövrdə dövlətlər arasında qurulan münasibətlər təkcə siyasi və iqtisadi maraqlarla məhdudlaşmır. Bu münasibətlər eyni zamanda xalqlar arasında etimadın möhkəmlənməsinə, beynəlxalq təhlükəsizliyin təmin olunmasına və davamlı inkişafın formalaşmasına xidmət edir. Azərbaycan Respublikası da müstəqilliyini bərpa etdikdən sonra dünyanın müxtəlif dövlətləri ilə qarşılıqlı hörmətə və bərabərhüquqlu əməkdaşlığa əsaslanan xarici siyasət həyata keçirmişdir. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə ölkəmizin beynəlxalq nüfuzu əhəmiyyətli dərəcədə artmış, Azərbaycan etibarlı tərəfdaş kimi qəbul olunmuşdur.

2026-cı il iyulun 21-də Prezident İlham Əliyevin Almaniya Federativ Respublikasına rəsmi səfəri iki ölkə arasında münasibətlərin inkişafında mühüm mərhələ kimi qiymətləndirilə bilər. Səfər çərçivəsində keçirilən görüşlər, imzalanan sənədlər və verilən bəyanatlar göstərdi ki, Azərbaycan və Almaniya qarşılıqlı maraqlara əsaslanan əməkdaşlığı daha da genişləndirmək niyyətindədir.

Cənab Prezident İlham Əliyev bəyanatında xüsusi olaraq vurğuladı:

“Əminəm ki, bu gün imzalanmış sənədlər bizim əlaqələrimizi yeni səviyyəyə qaldıracaq. Biz artıq strateji dialoqun başlanmasını arzulayırdıq və buna nail olmuşuq. Eyni zamanda, iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi üçün bu gün imzalanmış Birgə Bəyannamə əminəm ki, çox fəal işləyib yaxşı nəticələr hasil edəcəkdir.”

Bu fikirlər təsdiq edir ki, Azərbaycan-Almaniya münasibətləri artıq yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoymuşdur. Strateji dialoqun başlanması iki ölkə arasında siyasi etimadın daha da güclənməsi deməkdir. Belə dialoq müxtəlif sahələrdə əməkdaşlığın sistemli şəkildə inkişafına, ortaq maraqların qorunmasına və yeni layihələrin həyata keçirilməsinə imkan yaradır.

Almaniya Avropanın iqtisadi cəhətdən ən güclü dövlətlərindən biridir. Elm, texnologiya, sənaye, təhsil və innovasiya sahələrində qazandığı uğurlar onu dünyanın aparıcı ölkələri sırasına çıxarmışdır. Azərbaycanın Almaniya ilə əməkdaşlığının genişlənməsi ölkəmiz üçün yeni investisiya imkanlarının yaranmasına, qabaqcıl texnologiyaların tətbiqinə və qeyri-neft sektorunun inkişafına mühüm töhfə verə bilər.

Bu gün Azərbaycan iqtisadiyyatın şaxələndirilməsi istiqamətində uğurla irəliləyir. Sənaye parklarının yaradılması, yaşıl enerji layihələrinin həyata keçirilməsi, rəqəmsal iqtisadiyyatın inkişafı və innovativ texnologiyaların tətbiqi dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindən biridir. Almaniya isə bu sahələrdə zəngin təcrübəyə malikdir. Məhz buna görə də imzalanmış Birgə Bəyannamənin gələcəkdə konkret iqtisadi layihələrin reallaşdırılmasına şərait yaradacağı gözlənilir.

Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyində rolu da ildən-ilə artır. Cənub Qaz Dəhlizi, TANAP və TAP layihələri nəticəsində Azərbaycan təbii qazı artıq bir sıra Avropa ölkələrinə çatdırılır. Son illərdə isə yaşıl enerji sahəsində də ölkəmiz mühüm addımlar atır. Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonları “yaşıl enerji zonası” elan edilmiş, günəş və külək elektrik stansiyalarının tikintisi sürətlə davam etdirilir. Almaniyanın bu istiqamətdə təcrübəsi Azərbaycan üçün xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Prezident İlham Əliyev çıxışında vurğuladı ki, ikitərəfli gündəlik kifayət qədər genişdir. Bu fikir təsadüfi deyildir. Azərbaycan və Almaniya arasında əməkdaşlıq yalnız iqtisadiyyatla məhdudlaşmır. Təhsil, elm, mədəniyyət, səhiyyə, ekologiya, rəqəmsallaşma, kənd təsərrüfatı və humanitar sahələr də qarşılıqlı fəaliyyət üçün geniş imkanlar yaradır.

Prezident İlham Əliyev bəyanatında Almaniyanın Avropa İttifaqının aparıcı ölkəsi kimi Cənubi Qafqazda əlaqələrinin artdığını da qeyd etdi. Bu fikir regionun geosiyasi əhəmiyyətini bir daha göstərir. Azərbaycan hazırda Cənubi Qafqazın ən güclü iqtisadiyyatına malik olmaqla yanaşı, beynəlxalq nəqliyyat və logistika marşrutlarının əsas iştirakçılarından biridir. Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafı ölkəmizin tranzit imkanlarını daha da genişləndirir.

Azərbaycanın həyata keçirdiyi balanslaşdırılmış xarici siyasət regionda sabitliyin qorunmasına xidmət edir. Ölkəmiz bütün dövlətlərlə qarşılıqlı hörmət və beynəlxalq hüquq prinsiplərinə əsaslanan münasibətlərin tərəfdarıdır. Bu baxımdan Almaniya ilə əməkdaşlığın inkişafı təkcə iki ölkənin deyil, bütövlükdə Cənubi Qafqaz regionunun təhlükəsizliyi və iqtisadi inkişafı üçün də mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Müharibədən sonrakı dövrdə Azərbaycan işğaldan azad olunmuş ərazilərdə genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işləri həyata keçirir. Yeni yollar, tunellər, hava limanları, yaşayış məntəqələri, məktəblər və xəstəxanalar tikilir. Qarabağ və Şərqi Zəngəzur regionlarında müasir şəhərsalma konsepsiyası əsasında “ağıllı şəhər” və “ağıllı kənd” layihələri həyata keçirilir. Almaniya şirkətlərinin bu prosesdə iştirakı həm müasir texnologiyaların tətbiqinə, həm də investisiya imkanlarının genişlənməsinə şərait yarada bilər.

Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzunun artması təsadüfi deyil. Son illər ölkəmiz mühüm beynəlxalq tədbirlərə ev sahibliyi etmiş, enerji təhlükəsizliyi, iqlim dəyişikliyi, nəqliyyat və iqtisadi əməkdaşlıq sahələrində irəli sürdüyü təşəbbüslərlə etibarlı tərəfdaş olduğunu sübut etmişdir. Prezident İlham Əliyevin həyata keçirdiyi praqmatik xarici siyasət Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyini daha da möhkəmləndirmişdir.

Bu gün Azərbaycan dünyanın müxtəlif siyasi və iqtisadi mərkəzləri ilə qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq quraraq milli maraqlarını uğurla təmin edir. Almaniya ilə münasibətlərin strateji dialoq səviyyəsinə yüksəlməsi də məhz bu siyasətin uğurlu nəticələrindən biridir.

Prezident İlham Əliyevin Almaniyaya rəsmi səfəri və səfər zamanı verilən bəyanatlar Azərbaycan–Almaniya münasibətlərində yeni səhifənin açıldığını göstərir. İmzalanmış sənədlər gələcək əməkdaşlığın hüquqi əsaslarını daha da möhkəmləndirir, strateji dialoq isə siyasi münasibətlərin keyfiyyətcə yeni mərhələyə yüksəldiyini nümayiş etdirir. İqtisadi, enerji, nəqliyyat, təhsil, elm, mədəniyyət və innovasiya sahələrində əməkdaşlığın genişlənməsi hər iki ölkənin maraqlarına xidmət etməklə yanaşı, Cənubi Qafqazda sülhün, sabitliyin və davamlı inkişafın möhkəmlənməsinə də mühüm töhfə verəcəkdir. Azərbaycan öz milli maraqlarına söykənən xarici siyasət kursunu ardıcıl şəkildə davam etdirərək beynəlxalq əməkdaşlığın genişlənməsində bundan sonra da fəal rol oynayacaqdır.

Çinarə Məmmədova

YAP Naxçıvan şəhər təşkilatının ƏPT sədri,

Naxçıvan şəhər 13 saylı tam orta məktəbin direktor müavini