Müttəfiqlik münasibətləri çox böyük məsuliyyət deməkdir və biz bu məsuliyyətə hazırıq - ŞƏRH

Müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində sürətlə dəyişən geostrateji reallıqlar, regional təhlükəsizlik çağırışları və iqtisadi konseptlərin yenidən formalaşması fonunda müstəqil dövlətlərin xarici siyasət prioritetləri xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 2026-cı il iyulun 31-də Qırğız Respublikasına reallaşan dövlət səfəri təkcə iki ölkə arasındakı ikitərəfli əlaqələrin növbəti mərhələsi kimi deyil, ümumilikdə Türk dünyasının geostrateji inteqrasiyasının və Avrasiya məkanında yeni əməkdaşlıq arxitekturasının qurulmasının parlaq təzahürü kimi tarixdə qalacaqdır. Səfər çərçivəsində keçirilən yüksək səviyyəli danışıqlar, əldə olunmuş mühüm razılaşmalar və imzalanan strateji sənədlər zərfi Azərbaycan ilə Qırğızıstan arasında münasibətlərin prinsipial olaraq keyfiyyətcə yeni — müttəfiqlik mərhələsinə adladığını rəsmi şəkildə təsbit etmişdir.
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev Qırğızıstanın dövlət başçısı ilə birlikdə mətbuata verdiyi tarixi bəyanatda iki ölkə arasında əlaqələrin strateji mahiyyətini xüsusi vurğulayaraq bildirmişdir ki, bu gün biz Sizinlə dövlətlərarası münasibətləri ən yüksək səviyyəyə qaldırdıq, qarşılıqlı fəaliyyətimizin möhkəmlənməsinə birgə səyləri bir daha nümayiş etdirdik. Bu fikirlər, əslində, son illərdə iki dövlət arasında formalaşan dərin etimadın, siyasi iradənin və qarşılıqlı hörmətə söykənən sarsılmaz dostluğun məntiqi yekunudur. Azərbaycan və Qırğızıstan xalqlarını əsrlər boyu bir-birinə bağlayan ortaq soy-kök, mədəni irs, tarixi yaddaş və eyni dəyərlər bu gün müasir dövlətlərarası münasibətlərin ən etibarlı təməlini təşkil edir.
Dövlət başçımızın bəyanatının ən əsas və həlledici məqamlarından birini müttəfiqlik anlayışına verilən dərin siyasi və mənəvi qiymət təşkil edir. Prezident İlham Əliyev açıq və qətiyyətli şəkildə bəyan etmişdir ki, müttəfiqlik münasibətləri çox böyük məsuliyyət deməkdir və biz bu məsuliyyətə hazırıq. Bu ifadə təkcə diplomatik formul deyil, eyni zamanda Azərbaycan dövlətinin öz üzərinə götürdüyü öhdəliklərə nə qədər sadiq olduğunu, beynəlxalq müstəvidə etibarlı tərəfdaş imicini bir daha nümayiş etdirir. Müttəfiqlik sadəcə ikitərəfli sənədlərin imzalanması ilə bitmir, o, iki ölkənin bir-birinin suverenliyini, ərazi bütövlüyünü və milli maraqlarını bütün şəraitlərdə qorumaq iradəsini tələb edir.
Müttəfiqlik məsuliyyətinin əsas təzahür formalarından biri beynəlxalq platformalarda vahid mövqedən çıxış etmək və qarşılıqlı dəstəyi təmin etməkdir. Prezident İlham Əliyev vurğulamışdır ki, biz bütün təşəbbüslərdə - həm beynəlxalq platformalarda, həm də iqtisadi-ticari sahədə və təhlükəsizliyin möhkəmləndirilməsində bir-birimizi bundan sonra da dəstəkləyəcəyik. Birləşmiş Millətlər Təşkilatı, Türk Dövlətləri Təşkilatı, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı, Qoşulmama Hərəkatı və digər nüfuzlu qlobal və regional qurumlar çərçivəsində Bakı və Bişkekin sıx koordinasiya olunmuş fəaliyyəti Türk dünyasının beynəlxalq arenada çəkisinin artmasına birbaşa xidmət edir. Hər iki dövlət bir-birinin milli maraqlarına aid olan məsələlərdə heç bir tərəddüd etmədən qarşılıqlı dəstək nümayiş etdirir.
Səfər zamanı diqqət mərkəzində saxlanılan digər strateji sahə iqtisadi-ticari əlaqələrin şaxələndirilməsi və yeni investisiya imkanlarının yaradılması olmuşdur. Bu gün imzalanan sənədlər zərfi qarşılıqlı fəaliyyətimizin geniş sferasını nümayiş etdirir deyən dövlət başçısı, əldə olunan razılaşmaların təkcə kağız üzərində qalmayacağını, əvvəlki səfərlər və görüşlər çərçivəsində qəbul edilən qərarlar kimi praktiki müstəvidə tamamilə həyata keçiriləcəyini əminliklə diqqətə çatdırmışdır. İki ölkə arasında Birgə İnvestisiya Fondunun fəaliyyətinin genişləndirilməsi, kənd təsərrüfatı, sənaye, yüksək texnologiyalar və energetika sahələrində birgə layihələrin icrası ticarət dövriyyəsinin dəfələrlə artmasına şərait yaradır.
Müasir dünyada nəqliyyat və logistika imkanları geoiqtisadi gücün əsas göstəricilərindən birinə çevrilmişdir. Bu baxımdan, Azərbaycan və Qırğızıstan Avrasiya qitəsinin mühüm nəqliyyat qovşaqlarında yerləşərək Şərq-Qərb və Orta Dəhliz layihələrinin effektiv fəaliyyətində açar rola malikdirlər. Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu xətti, Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı və Qırğızıstanın Mərkəzi Asiya üzərindən keçən nəqliyyat marşrutları iki ölkə arasında yükdaşımaların həcmini kəskin artırmaqla yanaşı, regional inteqrasiyanı da dərinləşdirir. Səfər zamanı bu nəqliyyat infrastrukturundan birgə və daha səmərəli istifadə olunması istiqamətində konkret addımların atılması qərara alınmışdır.
Regional təhlükəsizlik və sabitliyin möhkəmləndirilməsi məsələləri də bəyanatda xüsusi yer tutur. Müasir dövrdə müxtəlif coğrafiyalarda baş verən münaqişələr, hərbi-siyasi böhranlar və radikal təhdidlər şəraitində Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiya regionlarının təhlükəsizliyinin təmin olunması birbaşa dövlətlərarası həmrəylikdən asılıdır. Azərbaycan və Qırğızıstan regional sülhün və sabitliyin tərəfdarı kimi çıxış edərək, təhlükəsizlik sahəsində təcrübə mübadiləsini genişləndirir, radikalizm, terrorizm və transmilli cinayətkarlığa qarşı birgə mübarizə əzmini nümayiş etdirirlər.
Humanitar və mədəni sahədəki əməkdaşlıq iki qardaş xalqın bir-birinə daha da yaxınlaşmasında əvəzsiz rola malikdir. Qırğızıstanda Azərbaycanın görkəmli şəxsiyyətlərinin adının əbədiləşdirilməsi, Azərbaycanda isə Qırğız mədəniyyəti və ədəbiyyatına göstərilən yüksək ehtiram (xüsusən dahi yazıçı Çingiz Aytmatovun irsinə verilən dəyər) mənəvi körpüləri daha da möhkəmləndirir. Təhsil, elm, gənclər siyasəti və turizm sahəsində həyata keçirilən birgə proqramlar gənc nəsillərin də bu dostluq və müttəfiqlik ruhunda tərbiyə olunmasına xidmət edir.
Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi, əminəm ki, səfərimin nəticələrinə görə əldə olunan razılaşmalar da əvvəlkilər kimi uğurla həyata keçiriləcək. Bu fikirlər Azərbaycan rəhbərliyinin strateji uzaqgörənliyini və hər bir diplomatik addımın arxasında duran güclü icra mexanizmini nümayiş etdirir. Keçmiş təcrübə göstərir ki, Azərbaycanın imzaladığı hər bir müqavilə və verdiyi hər bir vəd dəqiqliklə yerinə yetirilir. Bu, Qırğızıstan rəhbərliyi və ictimaiyyəti tərəfindən də yüksək qiymətləndirilir.
Türk Dövlətləri Təşkilatının güclənməsi və dünyada söz sahibinə çevrilməsi kontekstində Bakı və Bişkek arasındakı müttəfiqlik xüsusi çəkiyə malikdir. Türk dünyasının coğrafi və siyasi baxımdan bütövləşməsi, ortaq iqtisadi və hərbi-sənaye potensialının formalaşdırılması müasir dövrün tələbidir. Prezident İlham Əliyevin Qırğızıstana səfəri bu qlobal ideyanın real müstəvidə inkişaf etdirildiyini və Türk dövlətlərinin vahid güc mərkəzi kimi formalaşdığını göstərir.
Nəticə etibarilə, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 31 iyul 2026-cı il tarixində Qırğızıstana etdiyi dövlət səfəri iki ölkə arasında dostluq və qardaşlıq salnaməsinə qızıl hərflərlə yazılan tarixi bir hadisədir. Mətbuata verilən bəyanatda səslənən fikirlər, xüsusən müttəfiqlik məsuliyyəti barədə mesajlar Azərbaycan dövlətinin suveren, müstəqil və məsuliyyətli xarici siyasət kursunun parlaq sübutudur. İki qardaş ölkənin çiyin-çiyinə addımlaması, regional və qlobal miqyasda bir-birini dəstəkləməsi təkcə Azərbaycan və Qırğızıstanın deyil, bütövlükdə regionun sülh, sabitlik və tərəqqisinə xidmət edəcəkdir.

Kərimli Elvin
Yap Ordubad Rayon Təşkilatının əməkdaşı