Naxçıvanın inkişafında yeni strateji mərhələ - ŞƏRH

Prezident İlham Əliyevin 11 avqust 2026-cı ildə Naxçıvan Muxtar Respublikasına rəsmi səfəri və bu çərçivədə Azərbaycan Televiziyasına verdiyi müsahibə, ölkənin geosiyasi gücünü, regional təhlükəsizlik arxitekturasını və gələcək iqtisadi inkişaf modelini bəyan edən strateji yol xəritəsidir .
Dövlət başçısının qədim diyara prezident qismində sayca 17-ci səfəri zamanı səsləndirdiyi çıxış həm ölkə daxili idarəetmə islahatlarına, həm də beynəlxalq və regional güclərə ünvanlanmış çoxşaxəli mesajlar sistemi kimi müstəsna əhəmiyyət kəsb edir. Səfər və müsahibə zamanı ortaya qoyulan dövlət strategiyası bir neçə fundamental istiqaməti əhatə edir.
Müsahibənin və səfərin əsas sütununu Naxçıvanın mərkəzi idarəetmə sisteminə tam inteqrasiyası və muxtar respublikanın vahid dövlət proqramları çərçivəsində yenidən qurulması təşkil edir . Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyevanın fəaliyyəti çərçivəsində təqdim olunan “Naxçıvan şəhərinin 2044-cü ilədək inkişafına dair Baş Planı” regionun növbəti iyirmi illik mühəndis, ekoloji, sosial və memarlıq arxitekturasını müəyyənləşdirir. Həyata keçirilən konstitusiya və institusional islahatlar Naxçıvanın respublika miqyaslı iqtisadi layihələrə sinxronlaşdırılmasını təmin edir, eyni zamanda bölgədə bürokratik maneələrin aradan qaldırılmasına və həm yerli, həm də xarici investisiyaların cəlb edilməsi üçün şəffaf, müasir hüquqi zəmin yaradır. Bu çərçivədə şəhərdə yeni mehmanxana komplekslərinin və müasir yaşayış massivlərinin təməlinin qoyulması sosial-iqtisadi canlanmanın praktiki göstəricisidir.
Hərbi təhlükəsizlik və müdafiə qabiliyyətinin sarsılmazlığı dövlət başçısının müsahibəsində xüsusi hərbi-siyasi çəkiyə malik olan digər mühüm prioritetdir .Əlahiddə Ümumqoşun Ordunun tabeliyində yaradılan yeni komando hərbi hissələrinə Döyüş bayraqlarının şəxsən Ali Baş Komandan tərəfindən təqdim edilməsi Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin Vətən müharibəsindən sonra keçdiyi modernləşmə mərhələsinin miqyasını nümayiş etdirir. Prezident İlham Əliyevin mesajları açıq şəkildə ortaya qoydu ki, Naxçıvan artıq yalnız özünü müdafiə edən qapalı sərhəd bölgəsi deyil, Ermənistanın və onun kənar havadarlarının regiondakı hər hansı revanşist cəhdlərinin və hərbi təxribatlarının qarşısını almağa, adekvat hücum əməliyyatları keçirməyə qadir olan qüdrətli strateji güc mərkəzidir.
Regionun və bütövlükdə Avrasiyanın geoiqtisadi xəritəsini dəyişəcək Zəngəzur dəhlizi məsələsi müsahibənin beynəlxalq arenada ən çox rezonans doğuran hissəsi olmuşdur . Prezident vurğulamışdır ki, Horadiz–Ağbənd dəmir və avtomobil yollarının inşası sürətlə tamamlanmaqdadır və Naxçıvanın daxili logistik şəbəkəsi bu transmilli xəttə tam şəkildə inteqrasiya olunur. Bu qlobal dəhliz vasitəsilə ilkin mərhələdə ildə ən azı 15 milyon ton yük daşınması planlaşdırılır. Azərbaycan bu marşruta sadəcə nəqliyyat yolu kimi deyil, eyni zamanda gələcəkdə regionun enerji təhlükəsizliyinə xidmət edə biləcək mühüm kommunikasiya, fiber-optik və strateji boru xətlərinin keçəcəyi çoxfunksiyalı universal bir platforma kimi baxır. Layihənin qlobal güclər, xüsusilə ABŞ tərəfindən də yüksək logistik əhəmiyyətə malik strateji yol kimi qəbul edilməsi Azərbaycanın xarici siyasətinin uğurudur.
Ekoloji çağırışlar və qlobal trendlərə uyğun olaraq Naxçıvanın rəsmi şəkildə "Yaşıl enerji zonası" elan edilməsi muxtar respublikanın sənaye potensialını kökündən dəyişir. Müsahibədə qeyd olunduğu kimi, alternativ və bərpaolunan enerji mənbələrinin generasiyasını tənzimləmək üçün bölgədə ilkin mərhələdə ən azı 100 meqavatlıq nəhəng batareya saxlanc sistemlərinin qurulması nəzərdə tutulur. Bu müasir texnoloji infrastruktur Naxçıvanı yalnız daxili tələbatı ödəyən deyil, yaxın gələcəkdə Türkiyə bazarı vasitəsilə Avropaya böyük həcmlərdə "yaşıl enerji" ixrac edən mühüm sənaye mərkəzinə çevirəcəkdir.
“Əcəmi seyrangahı” kompleksində dahi memar Əcəmi Naxçıvaninin abidəsinin açılışı milli memarlıq irsinə verilən ali dövlət dəyərinin nümunəsidir. 1990-cı illərin əvvəllərində məhz Heydər Əliyevin böyük siyasi iradəsi sayəsində işğaldan qorunmuş Naxçıvan, bu gün İlham Əliyevin rəhbərliyi altında Türk dünyasını Mərkəzi Asiya, Anadolu və Avropa ilə birləşdirən sarsılmaz geosiyasi körpü missiyasını yerinə yetirir.
Prezident İlham Əliyevin Naxçıvandan Azərbaycan Televiziyası vasitəsilə dünyaya çatdırdığı bəyanatlar, ölkənin regional proseslərdə passiv müşahidəçi deyil, qaydaları müəyyən edən əsas təşəbbüskar dövlət olduğunu bir daha təsdiq etdi .Bu tarixi müsahibə, Naxçıvanın hərbi, iqtisadi və sosial baxımdan tamamilə yeni bir yüksəliş dövrünə qədəm qoyduğunu nümayiş etdirən fundamental sənəddir.
Sonda dövlət başçısı Naxçıvanın Azərbaycanın dövlətçilik və müstəqillik tarixindəki xüsusi rəmzi və mənəvi rolunu xatırladaraq, bu torpağın dahi şəxsiyyət, Ulu Öndər Heydər Əliyevi yetişdirdiyini böyük ehtiramla vurğulamışdır.

Əli Paşayev
YAP Tərtər rayon təşkilatının məsləhətçisi