Naxçıvanın hərtərəfli inkişafı Azərbaycanın strateji hədəflərinin mühüm istiqamətidir - ŞƏRH

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 11 avqust 2026-cı ildə Naxçıvan Muxtar Respublikasına səfəri çərçivəsində Azərbaycan Televiziyasına verdiyi müsahibə Naxçıvanın gələcək inkişaf perspektivləri, regionun təhlükəsizliyi, enerji təminatı, nəqliyyat imkanları, iqtisadi potensialı və tarixi-mədəni irsinin qorunması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Dövlət başçısı müsahibəsində Naxçıvanın inkişafının artıq real nəticələr verdiyini və qarşıdakı dövrdə bu istiqamətdə daha böyük layihələrin həyata keçiriləcəyini vurğulayıb. Prezidentin Naxçıvana 17-ci səfəri çərçivəsində keçirilən tədbirlər də bu inkişafın sistemli xarakter daşıdığını nümayiş etdirib.
Müsahibədə xüsusi diqqət yetirilən məsələlərdən biri Naxçıvanın təhlükəsizliyinin təmin olunmasıdır. Prezident İlham Əliyev Naxçıvanın coğrafi xüsusiyyətlərini nəzərə alaraq onun müdafiə potensialının gücləndirilməsinin daim prioritet olduğunu bildirib. Əlahiddə Ordunun yaradılması, müasir hərbi texnika ilə təchizat və yeni komando qüvvələrinin formalaşdırılması Naxçıvanın müdafiə qabiliyyətinin daha da yüksəldilməsinə xidmət edir. Dövlət başçısının qeyd etdiyi kimi, Azərbaycanın Silahlı Qüvvələri regionda söz sahibidir və Naxçıvanda hərbi potensialın bundan sonra da gücləndirilməsi davam etdiriləcək.
Prezident müsahibəsində Naxçıvanın iqtisadi inkişafı üçün mühüm layihələrdən biri kimi Naxçıvan Sənaye Parkının yaradılmasını xüsusi qeyd edib. Sənaye Parkının təməlinin qoyulması regionda yeni istehsal sahələrinin, müasir sənaye müəssisələrinin və yeni iş yerlərinin yaradılması baxımından mühüm addımdır. Parkın tərkibində 300 meqavat gücündə istilik elektrik stansiyasının inşasının nəzərdə tutulması isə həm sənaye müəssisələrinin enerji təminatına, həm də Naxçıvanın enerji potensialının artırılmasına mühüm töhfə verəcək.
Enerji təhlükəsizliyi müsahibənin əsas istiqamətlərindən biri olub. Prezident İlham Əliyev Naxçıvanın enerji təminatının artıq etibarlı əsaslar üzərində qurulduğunu bildirib. Regionda müxtəlif su və Günəş elektrik stansiyalarının yaradılması, yeni enerji layihələrinin həyata keçirilməsi Naxçıvanın enerji imkanlarını genişləndirir. Xüsusilə Günəş enerjisi sahəsində Naxçıvanın böyük potensiala malik olması qeyd edilib. Müəyyən edilmiş ərazilərdə yüzlərlə meqavat gücündə Günəş elektrik stansiyalarının yaradılması planlaşdırılır. Bu layihələr gələcəkdə Naxçıvanın yalnız öz enerji tələbatını ödəməsinə deyil, həm də elektrik enerjisi ixrac edən regiona çevrilməsinə imkan yaradacaq.
Naxçıvanın enerji potensialının artırılması Azərbaycanın ümumi enerji strategiyası baxımından da əhəmiyyətlidir. Dövlət başçısı Naxçıvanda Günəş enerjisi istehsalının ən azı 500 meqavat, perspektivdə isə daha yüksək həcmdə ola biləcəyini bildirib. Türkiyə və İran istiqamətində mövcud elektrik xətlərinin imkanlarının genişləndirilməsi, gələcəkdə isə digər istiqamətlər üzrə ixrac imkanlarının yaradılması nəzərdə tutulur. Beləliklə, Naxçıvanın enerji potensialı regionun iqtisadi inkişafının əsas dayaqlarından birinə çevrilə bilər.
Müsahibənin ən mühüm mövzularından biri də Zəngəzur dəhlizi və Naxçıvanın nəqliyyat imkanları olub. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın əsas hissəsi ilə Naxçıvanı birləşdirəcək nəqliyyat əlaqələrinin yaradılmasının ölkənin çoxdankı hədəfi olduğunu vurğulayıb. Naxçıvan dəmir yolunun bərpası və Zəngəzur dəhlizinin açılması regionun nəqliyyat xəritəsində mühüm dəyişikliklər yaradacaq. Naxçıvan ərazisində yeni texniki-iqtisadi əsaslandırma əsasında 194 kilometrlik dəmir yolu layihəsinin nəzərdə tutulması bu istiqamətdə görülən işlərin miqyasını göstərir.
Zəngəzur dəhlizinin reallaşması yalnız Azərbaycan və Naxçıvan üçün deyil, daha geniş coğrafiya üçün mühüm iqtisadi və strateji imkanlar yaradacaq. Prezidentin sözlərinə görə, bu yol Şərq-Qərb nəqliyyat dəhlizinin bir qolu olmaqla yanaşı, Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizi ilə də əlaqələnə bilər. Belə bir bağlantı Naxçıvanı mühüm regional nəqliyyat mərkəzinə çevirə, yükdaşımaların artmasına, yeni iş yerlərinin açılmasına və iqtisadi fəallığın yüksəlməsinə şərait yarada bilər.
Müsahibədə Naxçıvanın kənd təsərrüfatı potensialının inkişaf etdirilməsi də diqqət mərkəzində olub. Dövlət Proqramı çərçivəsində suvarma layihələrinin həyata keçirilməsi, yeni artezian quyularının qazılması və müasir suvarma sistemlərinin quraşdırılması nəzərdə tutulur. Suvarılmayan torpaqların əkin dövriyyəsinə cəlb olunması kənd təsərrüfatının inkişafına, məhsuldarlığın artırılmasına və regionda məşğulluğun genişləndirilməsinə mühüm təsir göstərəcək.
Naxçıvanın tarixi-mədəni irsinin qorunması da dövlət siyasətinin mühüm istiqamətlərindən biri kimi təqdim olunub. Prezident İlham Əliyev Naxçıvanın qədim tarixə, zəngin mədəniyyətə və böyük memarlıq irsinə malik olduğunu bildirib. Möminə xatun məqbərəsinin bərpası, digər tarixi-mədəni abidələrin konservasiyası və qorunması ilə bağlı görülən işlər Azərbaycanın milli-mədəni irsə göstərdiyi diqqətin növbəti nümunəsidir. Naxçıvanın tarixi abidələrinin qorunması həm milli yaddaşın yaşadılması, həm də regionun turizm potensialının artırılması baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır.
Dövlət başçısı Naxçıvanın sosial inkişafına da xüsusi diqqət yetirib. DOST Mərkəzinin açılması, ASAN xidmət sisteminin fəaliyyəti, sosial infrastrukturun yenilənməsi, uşaq bağçalarının tikintisi və təmiri ilə bağlı planlar insanların gündəlik həyat şəraitinin yaxşılaşdırılmasına yönəlib. Naxçıvan şəhərində müasir elektrik avtobuslarının istifadəyə verilməsi və rayonlararası nəqliyyatın yaxşılaşdırılması üçün 217 yeni avtobusun alınmasının nəzərdə tutulması da sosial yönümlü layihələrin miqyasını göstərir.
Prezident İlham Əliyevin müsahibəsində səsləndirdiyi fikirlərdən aydın görünür ki, Naxçıvanın inkişafı ayrı-ayrı layihələrin həyata keçirilməsi ilə məhdudlaşmır. Burada təhlükəsizlik, enerji, sənaye, kənd təsərrüfatı, nəqliyyat, sosial infrastruktur, turizm və mədəni irsin qorunması bir-birini tamamlayan vahid inkişaf strategiyasının tərkib hissəsidir. Dövlət başçısı Naxçıvanın inkişafını Azərbaycanın ümumi inkişaf strategiyasının mühüm istiqaməti kimi təqdim edib.
Müsahibənin mühüm mesajlarından biri də Naxçıvanın idarəetmə sisteminin müasir tələblərə uyğun təkmilləşdirilməsi ilə bağlıdır. Prezident İlham Əliyev Naxçıvan Muxtar Respublikasının muxtar statusunun saxlanılması şərtilə idarəetmə qaydalarının təkmilləşdirilməsinin vacibliyini bildirib. Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda tətbiq edilən yeni idarəetmə modelinin üstünlüklərindən istifadə edilməsi Naxçıvanın daha sürətli inkişafına və dövlət xidmətlərinin səmərəliliyinin artırılmasına xidmət edə bilər.
Ümumilikdə, 11 avqust 2026-cı ildə Naxçıvanda Azərbaycan Televiziyasına verilən müsahibə regionun gələcək inkişafına dair geniş və aydın strateji baxış ortaya qoydu. Təhlükəsizlikdən enerji müstəqilliyinə, sənayeləşmədən nəqliyyat bağlantılarına, kənd təsərrüfatından sosial rifaha, tarixi-mədəni irsin qorunmasından müasir idarəetməyə qədər bütün istiqamətlər üzrə konkret hədəflərin müəyyənləşdirilməsi Naxçıvanın qarşıdakı illərdə daha böyük inkişaf mərhələsinə qədəm qoyacağına əsas verir.
Bu baxımdan Prezident İlham Əliyevin Naxçıvan səfəri və müsahibəsi yalnız görülən işlərin təqdimatı deyil, həm də regionun gələcək inkişaf kursunun müəyyənləşdirilməsi baxımından mühüm siyasi və strateji əhəmiyyət daşıyır. Naxçıvanın güclənməsi Azərbaycanın iqtisadi və nəqliyyat imkanlarının genişlənməsi, regionda yeni əməkdaşlıq imkanlarının yaranması və ölkənin bütövlükdə dayanıqlı inkişafının təmin olunması deməkdir. Dövlət başçısının müsahibəsində ifadə etdiyi kimi, qarşıda böyük planlar dayanır və onların həyata keçirilməsi üçün həm siyasi iradə, həm də maliyyə imkanları mövcuddur.

Rauf Nəcəfov
YAP Sədərək rayon təşkilatının məsləhətçisi