Azərbaycan–Özbəkistan qardaşlığı və strateji tərəfdaşlığın yeni mərhələsi - ŞƏRH

Azərbaycan ilə Özbəkistan arasında münasibətlər qədim tarixi və mədəni bağlara əsaslanır. Bu münasibətlər son illərdə yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyub. İki ölkənin xalqları arasında qarşılıqlı hörmət və qardaşlıq hissləri xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Prezident İlham Əliyevin 23 avqust 2026-cı ildə Daşkənddə mətbuata verdiyi bəyanat da bu münasibətlərin yüksək səviyyəsini nümayiş etdirib. Dövlət başçısı Özbəkistanın qonaqpərvərliyinə və Azərbaycan xalqına göstərilən səmimi münasibətə görə təşəkkürünü bildirib. O, Azərbaycan xalqının da Özbəkistan xalqına eyni qardaşlıq hisslərini bəslədiyini vurğulayıb. Prezidentin sözlərindən aydın olur ki, iki ölkə arasındakı münasibətlər yalnız siyasi əlaqələrlə məhdudlaşmır. Bu əlaqələr xalqların mənəvi yaxınlığı ilə də möhkəmlənir. Azərbaycan və Özbəkistanın ortaq tarixi kökləri münasibətlərin əsas dayaqlarındandır. Eyni zamanda oxşar mədəniyyət və ənənələr iki xalqı bir-birinə daha da yaxınlaşdırır.

Prezident İlham Əliyev Daşkəndin və bütövlükdə Özbəkistanın sürətli inkişafını xüsusi qeyd edib. O, hər səfərində ölkədə yeni inkişafın şahidi olduğunu bildirib. Bu inkişaf böyük layihələrdə olduğu kimi gündəlik həyatın müxtəlif sahələrində də özünü göstərir. Dövlət başçısı Özbəkistanın yüksəliş dövrü yaşadığını vurğulayıb. Bu yüksəlişin arxasında ölkədə aparılan sosial-iqtisadi islahatların mühüm rolu var. Prezident Şavkat Mirziyoyevin fəaliyyətinə yüksək qiymət verilməsi də bunun göstəricisidir. Azərbaycan Prezidenti Özbəkistanın potensialının gücləndirilməsi istiqamətində görülən işləri diqqətə çatdırıb. Özbəkistanın beynəlxalq mövqeyinin möhkəmlənməsi də mühüm nəticələrdən biri kimi təqdim olunub. Ölkənin iqtisadiyyatının şaxələndirilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Sənayenin, kənd təsərrüfatının, energetikanın və nəqliyyat infrastrukturunun inkişafı Özbəkistanın yeni iqtisadi imkanlarını artırıb.

Azərbaycan–Özbəkistan münasibətlərinin möhkəmlənməsində qarşılıqlı siyasi etimad mühüm rol oynayır. Dövlət başçıları arasında müntəzəm təmaslar bu etimadı daha da gücləndirir. İki ölkə beynəlxalq təşkilatlarda da bir-birini dəstəkləyir. BMT çərçivəsində əməkdaşlıq bunun nümunələrindən biridir. Qoşulmama Hərəkatı platformasında da qarşılıqlı əlaqələr mühüm əhəmiyyət daşıyır. Türk Dövlətləri Təşkilatı iki ölkənin əməkdaşlığı üçün başqa mühüm platformadır. İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı çərçivəsində də Azərbaycan və Özbəkistanın mövqeləri bir çox məsələlərdə üst-üstə düşür. MDB çərçivəsində əməkdaşlıq da münasibətlərin çoxşaxəli xarakterini göstərir. Prezident İlham Əliyev iki ölkənin diplomatik fəaliyyətini əlaqələndirməsinin əhəmiyyətini vurğulayıb. Bu əməkdaşlıq beynəlxalq məsələlərdə qarşılıqlı dəstəyin güclənməsinə xidmət edir.

Münasibətlərin yeni mərhələsinin mühüm göstəricilərindən biri dövlətlərarası əməkdaşlığın institusional əsaslarının möhkəmləndirilməsidir. Ali Dövlətlərarası Şuranın fəaliyyəti bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Şuranın üçüncü iclasında çoxşaxəli əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunub. Tərəflər müxtəlif istiqamətlər üzrə konkret qərarlar qəbul ediblər. Bu qərarlar siyasi dialoqun daha da dərinləşdirilməsinə xidmət edir. Parlamentlərarası əlaqələrin inkişafı da münasibətlərin mühüm istiqamətlərindən biridir. Hökumətlər arasında təmasların genişləndirilməsi praktiki əməkdaşlığın sürətlənməsinə imkan yaradır. Regionlararası əlaqələr isə münasibətlərə yeni dinamika gətirir. Azərbaycan və Özbəkistanın müxtəlif regionları arasında əlaqələrin genişləndirilməsi mühüm perspektivlər yaradır. Bu əməkdaşlıq yalnız paytaxtlarla məhdudlaşmayan geniş tərəfdaşlıq modelinin formalaşmasına kömək edir.

Azərbaycan və Özbəkistan arasında münasibətlər artıq ikitərəfli gündəlik çərçivəsindən daha geniş məzmun qazanıb. Bu əlaqələr Mərkəzi Asiya ilə Cənubi Qafqaz arasında yeni əməkdaşlıq imkanları yaradır. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının Məşvərət Görüşləri formatına qoşulmasını tarixi qərar kimi qiymətləndirib. Bu addım regionlar arasında qarşılıqlı bağlılığın gücləndirilməsi baxımından əhəmiyyətlidir. Azərbaycanla Mərkəzi Asiya dövlətləri arasında əlaqələrin inkişafında Özbəkistanın xüsusi rolu var. İki ölkənin paralel inkişafı daha geniş regional geosiyasi imkanlar yaradır. Bu imkanlar nəqliyyat, enerji, ticarət və investisiya sahələrində özünü göstərə bilər. Azərbaycan və Özbəkistanın birgə fəaliyyəti Türk dünyasının iqtisadi və siyasi potensialının artmasına da töhfə verir. İki dövlət arasında möhkəm münasibətlər regional sabitliyə xidmət edir. Bu baxımdan 23 avqust bəyanatı Azərbaycan–Özbəkistan tərəfdaşlığının gələcək inkişaf istiqamətlərini göstərən mühüm siyasi mesaj kimi qiymətləndirilə bilər.

Zaur Mehdiyev,

YAP Gədəbəy rayon təşkilatının sədr müavini