TDT Müsəlman Dini Rəhbərləri Şurasının 7-ci toplantısının və şair-mütəfəkkir Seyid Yəhya Bakuviyə həsr olunmuş beynəlxalq konfransın əhəmiyyəti

Azərbaycan tarix boyu Şərqlə Qərbin, müxtəlif mədəniyyətlərin və sivilizasiyaların qovuşduğu mühüm məkanlardan biri olmuşdur. Bakı şəhəri isə bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Son illərdə Azərbaycanın paytaxtında müxtəlif beynəlxalq tədbirlərin, dini və elmi konfransların keçirilməsi ölkəmizin beynəlxalq mədəni və humanitar əlaqələrinin inkişafına mühüm töhfə verir. Bakıda keçirilən Türk Dövlətləri Təşkilatının Müsəlman Dini Rəhbərləri Şurasının 7-ci toplantısı və böyük Azərbaycan şairi, mütəfəkkir Seyid Yəhya Bakuviyə həsr olunmuş beynəlxalq konfrans da bu baxımdan diqqətəlayiq tədbirlər sırasındadır.
Türk Dövlətləri Təşkilatı türk dünyasının siyasi, iqtisadi, mədəni və humanitar əlaqələrinin inkişaf etdirilməsi məqsədilə mühüm platforma kimi çıxış edir. Bu təşkilat çərçivəsində dini rəhbərlərin görüşləri isə xalqlar arasında mənəvi dəyərlərin, qarşılıqlı hörmətin və əməkdaşlığın gücləndirilməsinə xidmət edir. Müsəlman Dini Rəhbərləri Şurasının toplantısı dini liderlərin bir araya gələrək müasir dövrdə cəmiyyətləri düşündürən məsələlər ətrafında fikir mübadiləsi aparması baxımından əhəmiyyətlidir.
Şuranın Bakıda keçirilən 7-ci toplantısı Azərbaycanın türk dünyasının mənəvi və dini əməkdaşlığında oynadığı rolu diqqətə çatdıran tədbirlərdən biridir. Belə görüşlərdə tolerantlıq, qarşılıqlı anlaşma, dini dəyərlərin qorunması, gənclərin mənəvi tərbiyəsi və müxtəlif dinlərə hörmət kimi məsələlər xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Dini rəhbərlərin qarşılıqlı təcrübə mübadiləsi aparması həm dini icmalar arasında əlaqələrin möhkəmlənməsinə, həm də cəmiyyətdə sağlam mənəvi mühitin formalaşmasına töhfə verə bilər.
Azərbaycan dünyada multikulturalizm və dini tolerantlıq ənənələri ilə tanınan ölkələrdən biridir. Ölkəmizdə müxtəlif dini konfessiyaların nümayəndələri tarixən birgə yaşamış, onların dini və mədəni hüquqlarına hörmət göstərilmişdir. Bakı şəhərində dini liderlərin beynəlxalq toplantısının keçirilməsi də bu ənənələrin təqdim olunması baxımından əhəmiyyətlidir. Tədbir Azərbaycanı yalnız siyasi və iqtisadi baxımdan deyil, həm də mənəvi və humanitar dialoq baxımından mühüm görüş məkanı kimi nümayiş etdirir.
Bakıda keçirilən digər mühüm tədbir böyük şair və mütəfəkkir Seyid Yəhya Bakuviyə həsr olunmuş beynəlxalq konfransdır. Seyid Yəhya Bakuvi XIV-XV əsrlərdə yaşamış görkəmli Azərbaycan sufi mütəfəkkiri, alim və şairlərindən biridir. O, fəlsəfi və mənəvi irsi ilə Azərbaycan mədəniyyətinin tarixində mühüm iz qoymuş şəxsiyyətlərdən hesab olunur. Onun adı xüsusilə Bakıdakı Xəlvətilik ənənəsi ilə bağlıdır.
Seyid Yəhya Bakuvinin yaradıcılığında insanın mənəvi kamilliyi, əxlaq, elm, irfan və Allaha yaxınlıq kimi mövzular mühüm yer tutur. Onun irsi yalnız dini düşüncə baxımından deyil, fəlsəfi və ədəbi baxımdan da əhəmiyyətlidir. Buna görə də böyük mütəfəkkirin irsinin beynəlxalq səviyyədə araşdırılması Azərbaycan elmi və mədəniyyəti üçün mühüm hadisədir.
Seyid Yəhya Bakuviyə həsr olunmuş beynəlxalq konfrans müxtəlif ölkələrdən alimlərin, tədqiqatçıların və mütəxəssislərin bir araya gəlməsi üçün imkan yaradır. Belə elmi tədbirlərdə mütəfəkkirin əsərləri, fəlsəfi baxışları, irfani düşüncəsi və Azərbaycan mədəniyyətindəki yeri araşdırılır. Eyni zamanda onun irsinin dünya elmi ictimaiyyətinə daha geniş şəkildə tanıdılması üçün yeni imkanlar yaranır.
Bu iki tədbirin eyni şəhərdə keçirilməsi xüsusi məna daşıyır. Bir tərəfdən, Türk Dövlətləri Təşkilatının Müsəlman Dini Rəhbərləri Şurasının toplantısı müasir dövrdə türk dövlətləri arasında dini-mənəvi əməkdaşlığın əhəmiyyətini göstərir. Digər tərəfdən isə Seyid Yəhya Bakuviyə həsr olunmuş beynəlxalq konfrans Azərbaycan xalqının zəngin tarixi-mədəni və mənəvi irsinin öyrənilməsinə diqqəti artırır. Beləliklə, müasir əməkdaşlıq ilə tarixi-mənəvi irs arasında mühüm bir əlaqə yaranır.
Tədbirlərin Bakıda keçirilməsi Azərbaycanın zəngin mədəni irsinin beynəlxalq ictimaiyyətə təqdim olunması üçün də mühüm fürsətdir. Xarici ölkələrdən gələn alim və dini xadimlər Azərbaycan xalqının tarixi, mədəniyyəti, dini tolerantlıq ənənələri və mənəvi irsi ilə daha yaxından tanış olmaq imkanı əldə edirlər. Bu isə xalqlar arasında qarşılıqlı anlaşmanın və humanitar əlaqələrin inkişafına müsbət təsir göstərə bilər.
Müasir dünyada dini və mədəni müxtəlifliyin qorunması, insanlar arasında qarşılıqlı hörmət və dialoqun təşviqi xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Müxtəlif ölkələrin dini rəhbərlərinin və alimlərinin bir araya gəlməsi bu istiqamətdə mühüm addımlardan biridir. Azərbaycan da öz tarixi və müasir təcrübəsi ilə belə dialoqlara ev sahibliyi edən ölkələrdən biri kimi çıxış edir.
Nəticə etibarilə, Bakıda keçirilən Türk Dövlətləri Təşkilatının Müsəlman Dini Rəhbərləri Şurasının 7-ci toplantısı və Seyid Yəhya Bakuviyə həsr olunmuş beynəlxalq konfrans həm dini-mənəvi əməkdaşlıq, həm də Azərbaycan tarixinin və mədəni irsinin öyrənilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu tədbirlər türk dünyasının ortaq mənəvi dəyərlərinin təbliğinə, dini və mədəni dialoqun genişlənməsinə, elmi əməkdaşlığın inkişafına və Azərbaycanın zəngin irsinin dünyaya tanıdılmasına xidmət edir.
Seyid Yəhya Bakuvinin əsrlər əvvəl irəli sürdüyü elm, mənəviyyat, əxlaq və insan kamilliyi ilə bağlı fikirlər bu gün də öz aktuallığını qoruyur. Onun irsinin öyrənilməsi Azərbaycan tarixinin və mədəniyyətinin mühüm səhifələrinin gələcək nəsillərə çatdırılması baxımından qiymətlidir. Bakıda belə beynəlxalq tədbirlərin keçirilməsi isə Azərbaycanın tarixi-mədəni irsə göstərdiyi diqqətin və beynəlxalq humanitar əməkdaşlığa verdiyi önəmin göstəricisidir.

Cabbarov Ələmdar
YAP Ordubad rayon təşkilatının müavini