20 Sentyabr – Xankəndi, Xocalı, Xocavənd və Ağdərə Şəhərləri Günü

Azərbaycanın müasir tarixində elə əlamətdar günlər vardır ki, onların mahiyyəti yalnız bir tarixi hadisə ilə məhdudlaşmır. Bu günlər xalqımızın milli iradəsini, dövlətimizin gücünü, ərazi bütövlüyümüzü və suverenliyimizi özündə əks etdirən mühüm Zəfər səhifələridir. 20 Sentyabr – Xankəndi, Xocalı, Xocavənd və Ağdərə şəhərləri günü də məhz belə tarixi əhəmiyyət daşıyan günlərdəndir.
Prezident İlham Əliyevin 18 sentyabr 2024-cü il tarixli Sərəncamı ilə 20 sentyabr Xankəndi, Xocalı, Xocavənd və Ağdərə şəhərləri günü kimi müəyyən edilmişdir. Bu tarix 2023-cü il sentyabrın 19-20-də həyata keçirilmiş lokal xarakterli antiterror tədbirlərinin nəticəsində Azərbaycanın Qarabağ bölgəsində suverenliyinin tam bərpası ilə bağlıdır.
Xankəndi Azərbaycanın Qarabağ bölgəsinin mühüm şəhərlərindən biridir. Tarixi mənbələrə əsasən, şəhərin əsası XVIII əsrin sonlarında Qarabağ xanlarının istirahət məskəni kimi qoyulmuşdur. Bu gün Xankəndidə həyata keçirilən bərpa və quruculuq layihələri şəhərin yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyduğunu göstərir. Təhsil, infrastruktur, biznes, turizm və digər sahələrdə görülən işlər Xankəndinin müasir və inkişaf edən şəhərə çevrilməsinə xidmət edir.
Xocalı isə Azərbaycan xalqının yaddaşında həm faciə, həm də Zəfər simvolu kimi xüsusi yer tutur. 1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə Xocalıda törədilmiş faciə xalqımızın yaddaşında silinməz iz buraxmışdır. 2023-cü il sentyabrın 19-20-də Azərbaycan Ordusunun həyata keçirdiyi tədbirlər nəticəsində Xocalı şəhərində Azərbaycanın dövlət suverenliyi bərpa edilmişdir. 2024-cü il mayın 28-dən etibarən keçmiş məcburi köçkünlərin Xocalıya qayıdışı başlanmışdır.
Xocavənd də Azərbaycanın qədim və zəngin tarixi-mədəni irsə malik bölgələrindən biridir. Ərazidə yerləşən Azıx və Tağlar mağaraları Azərbaycanın və bütövlükdə regionun qədim tarixinin öyrənilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. 2023-cü ilin sentyabrında Xocavənd şəhərinin də Azərbaycanın nəzarətinə qaytarılması ilə ərazi bütövlüyümüzün təmin olunması istiqamətində mühüm mərhələ başa çatmışdır. Hazırda burada infrastrukturun bərpası, tarixi-mədəni irsin qorunması və insanların doğma yurdlarına qayıdışı istiqamətində işlər aparılır.
Ağdərə isə strateji mövqeyi, zəngin təbiəti və tarixi-mədəni irsi ilə seçilən bölgələrimizdəndir. Rayon ərazisində meşələr, çaylar, tarixi abidələr və mühüm təbii sərvətlər mövcuddur. 2023-cü il sentyabrın 20-də Ağdərə şəhərinin də qanunsuz silahlı birləşmələrdən təmizlənməsi Azərbaycanın dövlət suverenliyinin bərpasında mühüm hadisə olmuşdur. Sonrakı dövrdə Ağdərə rayonunun inzibati ərazi vahidi kimi yenidən təşkil edilməsi və şəhərin rayon mərkəzi müəyyənləşdirilməsi bu ərazinin yeni inkişaf mərhələsinə keçməsinə şərait yaratmışdır.
Bu gün Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işləri həyata keçirilir. Dağıdılmış yaşayış məntəqələri yenidən qurulur, müasir yollar, məktəblər, xəstəxanalar və digər sosial obyektlər inşa edilir. Ən mühüm istiqamətlərdən biri isə Böyük Qayıdış proqramı çərçivəsində keçmiş məcburi köçkünlərin öz doğma yurdlarına qayıtmasının təmin olunmasıdır. Bu proses Qarabağın yenidən dirçəldilməsinin mühüm göstəricisidir.
20 Sentyabrın Xankəndi, Xocalı, Xocavənd və Ağdərə şəhərləri günü kimi qeyd olunması həm də gələcək nəsillərə tarixi yaddaşın çatdırılması baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır. Bu tarix bizə göstərir ki, dövlətçilik, milli birlik və suverenlik hər bir xalqın ən mühüm dəyərlərindəndir.
20 Sentyabr – Xankəndi, Xocalı, Xocavənd və Ağdərə şəhərləri günü Azərbaycan xalqının Zəfər tarixinin mühüm səhifələrindən biridir. Bu əlamətdar gün münasibətilə xalqımızı təbrik edir, Azərbaycanın ərazi bütövlüyü və suverenliyi uğrunda canından keçmiş şəhidlərimizin əziz xatirəsini dərin ehtiramla yad edirik. Qarabağda aparılan quruculuq işlərinin davamı ilə bu şəhərlərin gələcəkdə Azərbaycanın inkişaf edən, abad və müasir yaşayış məkanlarına çevrilməsi ölkəmizin qarşısında duran mühüm məqsədlərdəndir.

Süleyman Tağıyev
YAP Sədərək rayon təşkilatının məsləhətçisi