27 Sentyabr – Anım Günü: Şəhidlərin əziz xatirəsi xalqımızın yaddaşında əbədidir - ŞƏRH

Hər bir xalqın tarixində elə günlər vardır ki, həmin tarixlər zaman keçdikcə öz əhəmiyyətini daha da artırır, milli yaddaşın ayrılmaz hissəsinə çevrilir. Azərbaycan xalqının yaddaşında xüsusi və müqəddəs yer tutan belə tarixlərdən biri də 27 Sentyabr – Anım Günüdür. Bu gün Vətənimizin ərazi bütövlüyü, suverenliyi və azadlığı uğrunda canından keçmiş şəhidlərimizin əziz xatirəsinə ehtiramın ifadəsidir. 27 Sentyabr xalqımız üçün həm hüzn, həm qürur, həm də milli yaddaş günüdür.

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 2 dekabr 2020-ci il tarixli Sərəncamı ilə hər il sentyabrın 27-nin Anım Günü kimi qeyd olunması qərara alınıb. Sərəncamda Vətən müharibəsində qəhrəmanlıq göstərən əsgər və zabitlərimizin, ölkəmizin ərazi bütövlüyü uğrunda canlarını fəda edən bütün şəhidlərimizin xatirəsinə dərin ehtiram ifadə olunub. Həmçinin həmin tarix Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsinə edilən dəyişikliklə Anım Günü kimi təsbit edilib.

27 Sentyabr 2020-ci il Azərbaycan tarixinin dönüş nöqtələrindən birinə çevrildi. Həmin gün başlayan Vətən müharibəsi 44 gün davam etdi və Azərbaycan Ordusunun hərbi əməliyyatları nəticəsində işğal altında olan ərazilərin böyük hissəsi azad edildi. Azərbaycan Prezidentinin rəsmi məlumatında 27 sentyabrdan 10 noyabradək davam edən hərbi əməliyyatların ölkə tarixində Vətən müharibəsi kimi yadda qaldığı qeyd olunur.

Bu müharibənin hər səhifəsində Azərbaycan əsgərinin və zabitinin qəhrəmanlığı, fədakarlığı və Vətən sevgisi dayanır. Ön cəbhədə döyüşən hərbçilərlə yanaşı, arxa cəbhədə çalışan insanların da göstərdiyi həmrəylik Vətən müharibəsinin mühüm mənəvi dayaqlarından biri oldu. Xalqın müxtəlif təbəqələri eyni amal ətrafında birləşərək Azərbaycan Ordusuna dəstək verdi. Bu birlik Azərbaycan cəmiyyətinin milli həmrəyliyinin mühüm nümunələrindən biri kimi tarixə düşdü.

Vətən müharibəsinin ən ağır səhifələrindən biri şəhidlərimizin itkisi ilə bağlıdır. Minlərlə hərbçi Vətənin müdafiəsi və ərazi bütövlüyünün bərpası uğrunda həyatını fəda etdi. Rəsmi məlumatlara görə, Vətən müharibəsində Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin 2907 hərbi qulluqçusu həlak olub, 7 hərbi qulluqçu itkin düşüb, mindən çox hərbi qulluqçu yaralanaraq sağlamlığını itirib.

Şəhidlik anlayışı Azərbaycan xalqının milli-mənəvi dəyərlərində həmişə yüksək tutulub. Şəhidlər Vətən uğrunda ən böyük fədakarlığı göstərən insanlardır. Onların həyatı, döyüş yolu, ailələri və Vətənə bağlılığı gələcək nəsillər üçün mənəvi örnəkdir. Buna görə də Anım Günü yalnız keçmişi xatırlamaq deyil, həm də şəhidlərin həyat və mübarizəsinin gələcək nəsillərə çatdırılması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.

27 Sentyabrın əsas mahiyyəti yaddaşdır. Yaddaş isə xalqın tarixini yaşadan ən güclü mənəvi sütunlardan biridir. Şəhidlərin xatirəsini yaşatmaq onların adlarını yalnız müəyyən tarixlərdə xatırlamaqla məhdudlaşmır. Bu, onların uğrunda mübarizə apardıqları dəyərləri qorumaq, Vətənə məsuliyyət hissini gələcək nəsillərə aşılamaq və Azərbaycanın müasir tarixini obyektiv şəkildə öyrənmək deməkdir.

Anım Günündə ölkənin müxtəlif bölgələrində şəhidlərin məzarları ziyarət olunur, onların xatirəsi ehtiramla yad edilir. Dövlət və ictimai qurumlarda, təhsil müəssisələrində müxtəlif tədbirlər keçirilir. Sükut dəqiqələri, xatirə mərasimləri, konfranslar, seminarlar və digər tədbirlər vasitəsilə şəhidlərin həyat yolu və Vətən müharibəsinin tarixi əhəmiyyəti barədə məlumatlar cəmiyyətə çatdırılır. 2026-cı ildə də Azərbaycanın elm və təhsil müəssisələrində Anım Gününə həsr olunan tədbirlər keçirilib.

Bu baxımdan gənc nəslin Anım Gününün mahiyyətini düzgün dərk etməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Gənclər bilməlidirlər ki, bu gün onların yaşadığı azad və suveren Azərbaycan reallığının arxasında böyük tarixi mübarizə, ağır sınaqlar və böyük insan fədakarlığı dayanır. Vətən müharibəsi iştirakçılarının və şəhid ailələrinin keçdiyi yol müasir Azərbaycan tarixinin öyrənilməli səhifələrindəndir.

Anım Günü həm də şəhid ailələrinə diqqət və ehtiramın xüsusi ifadə olunduğu gündür. Şəhidlərin ailələri Vətən qarşısında böyük itki verib. Onların övladları, valideynləri, həyat yoldaşları və yaxınları şəhidlərimizin xatirəsinin yaşadılmasında mühüm rol oynayırlar. Şəhid ailələrinə göstərilən diqqət və qayğı cəmiyyətin mənəvi məsuliyyətinin mühüm göstəricilərindən biridir.

Vətən müharibəsinin nəticələri Azərbaycanın dövlətçilik tarixində mühüm mərhələ təşkil edir. İşğal altında olan ərazilərin azad edilməsi ölkənin ərazi bütövlüyünün bərpası istiqamətində mühüm nəticə oldu. Prezidentin rəsmi materiallarında da qeyd edildiyi kimi, Vətən müharibəsində əldə edilən nəticələr Azərbaycanın gələcək inkişafı üçün yeni mərhələnin əsasını qoydu.

Anım Günü ilə Zəfər Günü arasında mənəvi bağ da vardır. 27 Sentyabrda başlayan müharibənin tarixində şəhidlərin qəhrəmanlığı və Azərbaycan Ordusunun döyüş yolu mühüm yer tutur. 8 Noyabr – Zəfər Günü isə həmin mübarizənin nəticəsində əldə edilmiş tarixi Qələbənin rəmzi kimi qeyd olunur. Beləliklə, 27 Sentyabr və 8 Noyabr Azərbaycan xalqının müasir tarixində bir-birini tamamlayan iki mühüm tarixdir.

Bu gün Azərbaycan ərazilərində aparılan genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işləri də Vətən müharibəsinin nəticələrinin yeni mərhələsini təşkil edir. İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə şəhərlər və kəndlər yenidən qurulur, infrastruktur layihələri həyata keçirilir, keçmiş məcburi köçkünlərin doğma yurdlarına qayıdışı təmin olunur. Bütün bu proseslər şəhidlərin xatirəsinə ehtiramın yalnız sözlə deyil, quruculuq və inkişaf fəaliyyəti ilə də ifadə olunduğunu göstərir.

Şəhidlərimizin xatirəsi Azərbaycanın şəhər və rayonlarında ucaldılan memoriallarda, şəhid xiyabanlarında, onların adını daşıyan küçə və məktəblərdə yaşadılır. Onların döyüş yolu sənədləşdirilir, kitablar yazılır, filmlər çəkilir, xatirə tədbirləri keçirilir. Beləliklə, şəhidlərin adı və Vətən uğrunda göstərdikləri qəhrəmanlıq milli yaddaşın canlı hissəsinə çevrilir.

Anım Gününün mənəvi mahiyyətində birlik və həmrəylik də mühüm yer tutur. 2020-ci ildə Azərbaycan xalqının nümayiş etdirdiyi birlik müharibənin ən mühüm mənəvi dayaqlarından biri oldu. Cəmiyyətin müxtəlif sosial qruplarının eyni məqsəd ətrafında birləşməsi milli həmrəyliyin gücünü nümayiş etdirdi. Bu həmrəylik Azərbaycanın dövlətçilik tarixində mühüm təcrübə kimi qalır.

27 Sentyabr həm də Vətən anlayışının dəyərini bir daha xatırladan gündür. Vətən yalnız yaşadığımız coğrafi məkan deyil. Vətən tarix, dil, mədəniyyət, milli kimlik, dövlətçilik və mənəvi dəyərlərin bütövlüyüdür. Şəhidlərimizin həyatını fəda etməsi məhz bu bütövlüyün qorunmasının nə qədər böyük məsuliyyət olduğunu göstərir.

Anım Günündə şəhidlərimizin xatirəsini yad edərkən onların ailələrinin, qazilərimizin və müharibə iştirakçılarının xidmətlərini də unutmamalıyıq. Vətən müharibəsinin ağır yükünü çiyinlərində daşıyan insanlar Azərbaycan tarixinin canlı şahidləridir. Onların xatirələri, döyüş təcrübələri və həyat hekayələri gələcək nəsillər üçün mühüm tarixi mənbədir.

Azərbaycan xalqı şəhidlərini unutmur. Çünki şəhidlərin xatirəsi xalqın milli kimliyinin və dövlətçilik şüurunun ayrılmaz hissəsidir. Hər bir şəhidin adı Azərbaycan tarixində özünəməxsus yer tutur. Onların həyat hekayələri Vətən sevgisinin, fədakarlığın və milli məsuliyyətin nümunəsi kimi gələcək nəsillərə ötürülür.

Anım Gününün qeyd olunması eyni zamanda tarixi hadisələrə hörmətlə yanaşmağın nümunəsidir. Tarixi yaddaş cəmiyyətin gələcəyinə təsir edən mühüm amillərdəndir. Öz tarixini bilən və şəhidlərinin xatirəsini yaşadan xalq gələcək nəsillərin milli şüurunun formalaşmasına daha böyük töhfə verir.

Bu gün Azərbaycanın dövlət və ictimai həyatında şəhidlərin xatirəsinə xüsusi ehtiram ənənəsi formalaşıb. Prezident İlham Əliyevin 2025-ci il 27 sentyabr tarixində Gəncə Memorial Kompleksində Vətən müharibəsi şəhidlərinin xatirəsini bir dəqiqəlik sükutla yad etməsi də bu ehtiramın dövlət səviyyəsində ifadələrindən biri olub.

27 Sentyabr – Anım Günü həm də Azərbaycan xalqının öz şəhidlərinə verdiyi mənəvi sözün ifadəsidir: onları unutmayacağıq. Bu söz yaddaşın, sədaqətin və məsuliyyətin ifadəsidir. Şəhidlərin xatirəsini yaşatmaq hər bir vətəndaşın Vətən qarşısında mənəvi borcudur.

Bu gün biz şəhidlərimizi yad edərkən onların ailələrinə dərin ehtiramımızı bildirir, qazilərimizə minnətdarlığımızı ifadə edir, Azərbaycan Ordusunun qəhrəmanlıq tarixini ehtiramla xatırlayırıq. Hər bir şəhidin həyat yolu Azərbaycanın müstəqilliyi və ərazi bütövlüyü tarixinin bir parçasıdır.

27 Sentyabr Azərbaycan xalqının yaddaşında əbədi yaşayacaq. Bu tarix bizə Vətənin müdafiəsinin, milli birliyin, dövlətçilik ənənələrinin və tarixi yaddaşın əhəmiyyətini xatırladır. Anım Günü həm hüzn, həm qürur, həm də gələcəyə məsuliyyət hissidir.

Şəhidlərin xatirəsi xalqımızın qəlbində yaşayır. Onların göstərdiyi fədakarlıq Azərbaycan tarixinin yaddaşına həkk olunub. Hər il 27 Sentyabrda bütün ölkə boyu səslənən ehtiram və minnətdarlıq sözləri bir daha göstərir ki, şəhidlərimizin adı unudulmur və onların əziz xatirəsi daim uca tutulur.

Allah bütün şəhidlərimizə rəhmət eləsin. Onların müqəddəs ruhu qarşısında baş əyirik. Şəhidlərimizin əziz xatirəsi Azərbaycan xalqının yaddaşında daim yaşayacaq.

Xəyyam Vəliyev,

YAP Gədəbəy rayon təşkilatının əməkdaşı