Şəhidlərimizin xatirəsini yaşatmaq, qazilərimizin yanında olmaq borcumuzdur - ŞƏRH

27 Sentyabr – Anım Günü şəhidlərimizin xatirəsini ehtiramla yad etdiyimiz tarixdir. Lakin bu ehtiramın ölçüsü yalnız keçirilən tədbirlər və anma mərasimləri deyil. Şəhid ailələrinin və müharibədə sağlamlığını itirmiş insanların sonrakı illərdə necə yaşaması, hansı xidmətlərə çıxış əldə etməsi, təhsil və məşğulluq imkanlarından necə yararlanması da cəmiyyətin bu məsuliyyətə münasibətini göstərir. Anım Gününün mənasını daha dərindən dərk etmək üçün diqqəti məhz bu davamlı işlərə yönəltmək lazımdır.
Prezident İlham Əliyev Anım Günü ilə bağlı müraciətində Birinci və İkinci Qarabağ müharibələrinin şəhidlərinin xatirəsinə ehtiramını bildirmiş, yaralı hərbçilərin sağalması və normal həyata qayıtması üçün görülən işləri vurğulamışdı. Bu mövqe iki vəzifəni bir araya gətirir: şəhidlərimizin adını yaşatmaq və müharibənin nəticələrini həyatında daşıyan insanlara uzunmüddətli dəstək göstərmək. Birincisi tarixi yaddaşla, ikincisi isə hər gün həllini gözləyən konkret məsələlərlə bağlıdır.
Bu istiqamətdə həyata keçirilən tədbirlərin miqyası rəqəmlərdə də görünür. Postmüharibə dövründə şəhid ailələrinin üzvləri və müharibə iştirakçıları arasından 132 min şəxs sosial dəstək paketi ilə əhatə olunub, onlara ümumilikdə 424 min xidmət göstərilib. Bir nəfər bir neçə xidmətdən yararlana bildiyi üçün bu göstəricilər əhatə olunan şəxslərin və göstərilən xidmətlərin sayını ayrı-ayrılıqda ifadə edir.
Mənzillə təminat bu dəstəyin mühüm hissəsidir. Ötən müddətdə şəhid ailələrinə və müharibə ilə əlaqədar əlilliyi olan şəxslərə 7200 mənzil və fərdi ev, müharibə ilə əlaqədar əlilliyi olan şəxslərə isə 567 avtomobil təqdim edilib. Mənzil ailənin sabit yaşayış şəraiti deməkdir. Avtomobil isə hərəkət imkanları məhdud olan şəxs üçün müalicəyə, işə və ictimai fəaliyyətə çıxışı asanlaşdıra bilər. Buna görə belə tədbirləri yalnız verilmiş əmlakın sayı ilə deyil, insanların gündəlik həyatına təsiri ilə də dəyərləndirmək lazımdır.
Reabilitasiya sahəsində də eyni yanaşma vacibdir. Şəhid ailələrinin üzvləri və müharibə iştirakçıları arasından 11 min şəxsə 104 min sosial-psixoloji dəstək və reabilitasiya xidməti göstərilib. Müharibə ilə əlaqədar əlilliyi olan 2465 şəxs reabilitasiya vasitələri ilə, 500-dən çox şəxs isə yüksək texnologiyalı protezlərlə təmin olunub. Bu göstəricilər bərpa prosesinin birdəfəlik tədbir olmadığını göstərir. Eyni insanın müxtəlif dövrlərdə tibbi, psixoloji və sosial dəstəyə ehtiyacı yarana bilər. Xidmətlərin davamlılığı və fərdi vəziyyətə uyğunlaşdırılması buna görə xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Məşğulluq məsələsi də qayğının əsas göstəricilərindəndir. Ötən müddət ərzində şəhid ailələrinin üzvləri və müharibə iştirakçıları arasından 30 minə yaxın şəxsin məşğulluğu təmin edilib, 13,5 min nəfər özünüməşğulluq proqramına cəlb olunub. İş insan üçün yalnız gəlir mənbəyi deyil; bacarığından istifadə etmək, ailəsinə dayaq olmaq və gələcəyini planlaşdırmaq imkanıdır. Kiçik təsərrüfat və ya xidmət sahəsi quran şəxsin fəaliyyətini davam etdirə və sabit qazanc əldə edə bilməsi bu tədbirlərin uzunmüddətli nəticəsi baxımından əhəmiyyətlidir.
Bu rəqəmlər dövlət dəstəyinin genişliyini göstərir. Bununla yanaşı, hər bir bölgədə işin keyfiyyəti fərdi ehtiyacların vaxtında müəyyən olunmasından asılıdır. Bir ailənin əsas problemi mənzil, digərinin övladının təhsili, başqa bir qazinin isə reabilitasiyadan sonra işə qayıtması ola bilər. Müraciətin mahiyyətini dinləmək və həll yolunu izləmək burada xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Yerli qurumların, ictimai təşkilatların və vətəndaşların rolu da bundan ibarətdir: ehtiyacı görmək, aidiyyəti xidmətlə əlaqə yaratmaq və məsələ həll olunana qədər diqqəti saxlamaq.
Şəhidlərimizin xatirəsinin yaşadılması isə yalnız sosial dəstək göstəricilərindən ibarət deyil. Onların həyat yolu, göstərdikləri şücaət və uğrunda döyüşdükləri məqsəd gənclərə doğru çatdırılmalıdır. Anım tədbirində adını çəkdiyimiz insanı yalnız fotoşəkildən ibarət simvola çevirməməliyik. Onun bir ailənin övladı, öz arzuları olan insan olduğunu da unutmamalıyıq. Bu yanaşma Qələbənin hansı fədakarlıq hesabına qazanıldığını daha aydın göstərir.
Mənim üçün Anım Gününün əsas mənası budur: şəhidlərimizin xatirəsinə ehtiramla qazilərimizin və şəhid ailələrinin həyatına göstərilən qayğı bir-birindən ayrılmamalıdır. Dövlət dəstəyi genişləndikcə onun konkret insan üçün yaratdığı nəticəyə də baxmalıyıq. Şəhid ailəsinin müraciətinin həlli, qazinin reabilitasiyadan sonra həyatını qurması, övladının təhsilini davam etdirməsi - xatirəyə sədaqətin gündəlik həyatda görünən tərəfi məhz bunlardır.

Fərhad Baxışov,
YAP Neftçala rayon təşkilatının ideoloji işlər üzrə məsləhətçisi