Büdcənin formalaşmasında vergi əhəmiyyətli rola malikdir

İqtisadiyyatın təməl prinsiplərindən biri də vergidir. Vergi islahatları isə həyata keçirilərkən dövlət xərclərinin maliyyələşdirilməsi perspektivləri barədə məsələnin həlli mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Respublikamızda vergi siyasəti bir sıra prinsiplər nəzərə alınmaqla həyata keçirir: Həmin prinsiplər bunlardır: vergi siteminin hüquqi bazasının yaradılması, vergi mədəniyyətinin formalaşdırılması, vergi ödəyicilərinin fəaliyyəti üçün əlverişli şəraitin yaradılması və s. Vergi siyasətinin həyata keçirilməsi dövləti vergi islahatları aparmağa sövq edən əsas amillərdən biridir. Qısa müddət ərzində ölkənin bu sahədə başlıca qanunvericilik aktının - Vergi Məcəlləsinin qəbul edilməsinə nail olunub. İnkişaf etmiş ölkələrdə hər 5 - 7 ildən bir əsaslı vergi islahatları, hər 2 - 3 ildən bir isə fəaliyyətdə olan vergi normalarının səmərəliliyinin hərtərəfli təhlili aparılır. Ölkədə aparılan vergi islahatlarının əsas məqsədi yeni istehsal -mülkiyyət münasibətləri şəraitində ölkə iqtisadiyyatının bütün sahələrinin potensial imkanlarından istifadənin səmərəliliyini artırmaqdan, sosial-iqtisadi inkişafa şərait yaratmaqdan ibarətdir. Son illər ölkəmizin vergi qanunvericiliyində aparılan dəyişikliklər, sahibkarlarla vergi xidməti əməkdaşları arasında münasibətlərin qarşılıqlı anlaşma əsasında qurulmasına səbəb olmuşdur. Həmçinin, vergi nəzarətinin təkmilləşdirilməsi yolu ilə vergilərin vaxtında və tam həcmdə büdcəyə alınmasının təmin olunması məqsədilə vergi orqanlarının inzibati strukturunda islahatların həyata keçirilməsi də zəruridir. Hazırda ölkəmizdə beynəlxalq standartlara uyğun sivil vergi sistemi qurulmaqdadır. Dünya ölkələrinin bu sahədəki təcrübələrinin təhlili və öyrənilməsi, mövcud vergi sistemlərinin müqayisəsi, respublikamızda aparılan islahatları, görülən işləri daha dəqiq qiymətləndirməyə əsas verir. Beynəlxalq təcrübə göstərir ki, vergi ödəyicisindən tutulan vergilər onun həcmi gəlirinin 30-40 %-dən çox olduqda iqtisadi fəallığın səviyyəsi aşağı düşür, ölkəyə qoyulan investisiyaların həcmi isə azalır. Bununla əlaqədar olaraq, dövlətin vergi siyasəti vergi yükünün optimal səviyyəsinə nail olmağa yönəldilir. Respublikamız son 10 ildə ölkədə vergi yükünün aşağı salınması, vergi menecmentinin müasirləşdirilməsi və genişləndirilməsi istiqamətində çox ciddi nailiyyətlərə imza atıb. Ölkəmizdə 400 mindən çox vergi ödəyicisi var. Vergi xidməti Azərbaycanda elektron hökumətin qurulması prosesində fəal iştirakçılardan biridir.

Ruqiyyə Cəfərova