Azərbaycan Türkmənistan

Xəzər dənizinin ayırdığı deyil, əksinə, bir-birinə bağladığı iki qardaş dövlət — Azərbaycan və Türkmənistan arasındakı münasibətlər ortaq tarix, mədəniyyət, dil və din köklərinə söykənir. Əsrlər boyu Böyük İpək Yolunun mühüm mərkəzləri olmuş bu iki diyar bu gün müstəqil dövlətlər kimi həm regionda, həm də beynəlxalq arenada bir-birinin ən yaxın tərəfdaşları qismində çıxış edirlər. Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin əsasını qoyduğu və Prezident İlham Əliyevin uğurla davam etdirdiyi xarici siyasət kursunda Türk dünyası ilə əlaqələr həmişə prioritet təşkil etmişdir. Bu kontekstdə, "Biz dostlarınız və qardaşlarınız olaraq Türkmənistanın beynəlxalq uğurlarına sevinirik" fəlsəfəsi Azərbaycanın qonşu və qardaş ölkəyə olan səmimi baxışının rəmzidir.
Azərbaycan və Türkmənistan arasında diplomatik münasibətlər 1992-ci ildə qurulsa da, iki xalqın dostluq salnaməsi minilliklərə dayanır. Oğuz soyundan gələn hər iki millət eyni epik irsi — "Kitabi-Dədə Qorqud"u, eyni ədəbi dühaları bölüşür. Nəsiminin, Füzulinin, Məhtimqulu Firaqinin poetik irsi həm Bakıda, həm də Aşqabadda eyni sevgi ilə oxunur.
Müasir dövrdə bu mənəvi bağlılıq yüksək səviyyəli siyasi dialoqa çevrilmişdir. İki ölkənin dövlət başçılarının qarşılıqlı səfərləri və beynəlxalq sammitlər çərçivəsindəki görüşləri ikitərəfli əlaqələrə güclü təkan verir. Azərbaycan Türkmənistanın daimi neytrallıq siyasətini ilk gündən dəstəkləmiş və onun beynəlxalq miqyasda qazandığı nüfuza hər zaman hörmətlə yanaşmışdır. Türkmənistanın neytrallıq statusu çərçivəsində qlobal sülhə və təhlükəsizliyə verdiyi töhfələr, Aşqabadın mühüm beynəlxalq forumların mərkəzinə çevrilməsi Azərbaycanda böyük qürur hissi ilə qarşılanır. Qardaş ölkənin Birləşmiş Millətlər Təşkilatı (BMT) və digər mötəbər qurumlarda irəli sürdüyü qlobal təşəbbüslər hər zaman Azərbaycan tərəfindən fəal şəkildə dəstəklənir.
Xəzər dənizi iki ölkə arasında coğrafi sərhəd olmaqla yanaşı, həm də böyük iqtisadi imkanlar körpüsüdür. Azərbaycan və Türkmənistan dünyanın ən zəngin karbohidrogen ehtiyatlarına malik ölkələrindəndir. Uzun illər müzakirə mövzusu olan Xəzər dənizinin hüquqi statusunun müəyyənləşdirilməsi və xüsusilə "Dostluq" yatağının birgə kəşfiyyatı və işlənilməsinə dair 2021-ci ildə imzalanan tarixi Memorandum iki ölkə arasındakı qarşılıqlı etimadın ən yüksək göstəricisidir. Bu addım nəinki iki ölkənin, həm də Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində yeni bir səhifə açmışdır.
Enerji sektoru ilə yanaşı, nəqliyyat və loqistika sahəsi də ikitərəfli əlaqələrin onurğasını təşkil edir. Şərq-Qərb və Trans-Xəzər nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafında Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı ilə Türkmənbaşı Beynəlxalq Dəniz Limanı arasında yaradılan güclü kooperasiya mühüm rol oynayır. Türkmənistan yüklərinin Azərbaycan ərazisindən keçməklə dünya bazarlarına çıxarılması və əksinə, Mərkəzi Asiyanın qapısı olan Türkmənistan vasitəsilə Azərbaycan məhsullarının regiona inteqrasiyası hər iki dövlətin iqtisadi suverenliyini gücləndirir. Bu tərəfdaşlıq regional sabitliyin və rifahın təmin olunmasında həlledici faktora çevrilmişdir.
Azərbaycan və Türkmənistanın tərəfdaşlığı yalnız iqtisadi maraqlar üzərində qurulmayıb. Humanitar sahədəki əməkdaşlıq münasibətlərin ruhunu təşkil edir. Türk Dövlətləri Təşkilatı (TDT), TÜRKSOY və Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondu çərçivəsində həyata keçirilən layihələr hər iki ölkənin gənc nəsillərini bir-birinə daha da yaxınlaşdırır. Türkmənistanın TDT-də müşahidəçi statusu ilə təmsil olunması və ümumtürk inteqrasiyasına verdiyi dəstək Azərbaycan tərəfindən yüksək qiymətləndirilir.
Azərbaycan xalqı və dövləti hər zaman qardaş Türkmənistanın yanında olmaqdan məmnundur. Türkmənistanın qazandığı hər bir beynəlxalq uğur, onun iqtisadi yüksəlişi və modernləşmə addımları Azərbaycanda doğma uğur kimi qeyd edilir. Çünki ortaq keçmişə sahib olan bu iki ölkə, həm də ortaq və parlaq bir gələcəyə doğru birlikdə addımlayır.
Jalə Fərəcli
YAP Ordubad rayon təşkilatının fəalı