Prezident İlham Əliyevin Qırğızıstana rəsmi səfəri Türk dünyasının strateji gələcəyini müəyyənləşdirir - ŞƏRH

Bəzən diplomatik səfərlər yalnız iki dövlət arasında keçirilən rəsmi görüşlərdən ibarət olmur. Onlar yeni geosiyasi istiqamətlərin müəyyənləşdirildiyi, gələcəyin iqtisadi xəritəsinin cızıldığı və regional əməkdaşlığın taleyini dəyişən mühüm dönüş nöqtələrinə çevrilir. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Qırğızıstan Respublikasına rəsmi səfəri də məhz belə hadisələrdən biridir.

Bu səfər Azərbaycan–Qırğızıstan münasibətlərinin növbəti mərhələsi olmaqla yanaşı, bütövlükdə Türk dünyasının siyasi həmrəyliyinin, iqtisadi inteqrasiyasının və geostrateji əməkdaşlığının gücləndirilməsi istiqamətində mühüm addım kimi tarixə düşür. Bişkekdə səsləndirilən fikirlər, imzalanan sənədlər və verilən mesajlar göstərdi ki, XXI əsrdə Türk dövlətləri ortaq maraqlar ətrafında daha sıx birləşərək Avrasiyanın gələcəyini formalaşdıran mühüm güc mərkəzlərindən birinə çevrilmək əzmindədir.

Son illərdə Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən xarici siyasət Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyini əhəmiyyətli dərəcədə gücləndirib. Ölkəmiz artıq yalnız Cənubi Qafqazın deyil, daha geniş Avrasiya məkanının etibarlı tərəfdaşı, enerji təhlükəsizliyinin təminatçısı, mühüm nəqliyyat-logistika mərkəzi və regional dialoq platformalarının təşəbbüskarı kimi qəbul edilir.

Bu uğurlar təsadüfi deyil. Onların əsasında milli maraqlara söykənən, praqmatik, balanslaşdırılmış və uzaqgörən diplomatiya dayanır. Qırğızıstana rəsmi səfər də həmin siyasətin ardıcıl davamı kimi qiymətləndirilməlidir.

Bu gün dünya yeni siyasi və iqtisadi reallıqlarla üz-üzədir. Ticarət marşrutları dəyişir, enerji bazarları yenidən formalaşır, regional əməkdaşlıq modelləri yeni məzmun qazanır. Belə bir dövrdə Azərbaycan çevik diplomatiyası ilə bu dəyişiklikləri fürsətə çevirməyi bacaran dövlətlərdən biridir.

Azərbaycan və Qırğızıstan xalqları əsrlər boyu ortaq tarix, dil, mədəniyyət və mənəvi dəyərlərlə bir-birinə bağlı olub. Lakin son illərdə bu münasibətlər keyfiyyətcə yeni mərhələyə qədəm qoyaraq siyasi, iqtisadi və humanitar sahələrdə strateji əməkdaşlıq səviyyəsinə yüksəlib.

Prezident İlham Əliyevin Bişkekdə keçirdiyi yüksək səviyyəli görüşlər qarşılıqlı etimadın nə qədər möhkəm olduğunu bir daha nümayiş etdirdi. Dövlət başçıları yalnız mövcud münasibətləri müzakirə etməklə kifayətlənmədilər. Onlar gələcək onilliklər üçün əməkdaşlığın yeni istiqamətlərini müəyyənləşdirdilər.

Bu isə göstərir ki, Azərbaycan və Qırğızıstan münasibətləri artıq qısamüddətli maraqlara deyil, uzunmüddətli strateji baxışa əsaslanır.

Müasir geosiyasətdə ən mühüm rəqabət istiqamətlərindən biri qlobal nəqliyyat dəhlizləri uğrunda gedir. Şərqlə Qərbi birləşdirən Orta Dəhliz bu gün dünyanın diqqət mərkəzindədir.Bu marşrutun əsas hərəkətverici qüvvələrindən biri isə Azərbaycandır. Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı, Bakı–Tbilisi–Qars dəmir yolu, müasir avtomobil magistralları və rəqəmsal logistika sistemləri Azərbaycanın Avrasiyanın əsas tranzit mərkəzlərindən birinə çevrilməsini təmin edib.

Qırğızıstan üçün də bu marşrut yeni iqtisadi imkanlar açır. Mərkəzi Asiya məhsullarının Avropa bazarlarına daha qısa və təhlükəsiz yollarla çatdırılması region ölkələrinin iqtisadi inkişafına mühüm töhfə verəcək.

Məhz buna görə Bişkekdə aparılan danışıqlar yalnız iki ölkənin deyil, bütün regionun iqtisadi gələcəyinə hesablanmış strateji qərarlar kimi qiymətləndirilir.

Bir neçə il əvvəl yalnız mədəni əməkdaşlıq platforması kimi qəbul edilən Türk Dövlətləri Təşkilatı bu gün tamamilə fərqli mərhələyə qədəm qoyub.

İndi söhbət ortaq investisiya fondlarından, nəqliyyat strategiyalarından, enerji təhlükəsizliyindən, rəqəmsal iqtisadiyyatdan, müdafiə sənayesindən və ortaq bazarın formalaşdırılmasından gedir.

Prezident İlham Əliyevin irəli sürdüyü təşəbbüslər təşkilatın fəaliyyətinin genişlənməsinə, üzv dövlətlər arasında iqtisadi inteqrasiyanın dərinləşməsinə və siyasi koordinasiyanın güclənməsinə mühüm töhfə verir.

Qırğızıstanla əməkdaşlığın genişləndirilməsi də məhz bu ümumi strategiyanın tərkib hissəsidir.

İşğaldan azad olunmuş ərazilərdə aparılan bərpa-quruculuq işləri artıq beynəlxalq əməkdaşlığın yeni platformasına çevrilib.

Ağıllı şəhərlər, yaşıl enerji zonaları, müasir nəqliyyat infrastrukturu və innovativ kənd təsərrüfatı layihələri Qarabağı regionun ən perspektivli inkişaf məkanlarından birinə çevirir. Qırğızıstanın bu proseslərə göstərdiyi dəstək iki ölkə arasında qardaşlıq münasibətlərinin real təzahürüdür.Gələcəkdə bu istiqamətdə birgə investisiyalar, sosial layihələr və humanitar proqramların həyata keçirilməsi üçün geniş imkanlar mövcuddur.

Azərbaycan və Qırğızıstan iqtisadiyyatları bir-birini tamamlayan xüsusiyyətlərə malikdir. Bir tərəfdə inkişaf etmiş logistika infrastrukturu, enerji layihələri və sənaye potensialı, digər tərəfdə zəngin təbii resurslar, kənd təsərrüfatı imkanları və Mərkəzi Asiya bazarına çıxış. Bu üstünlüklərin birləşdirilməsi yeni investisiya layihələrinin həyata keçirilməsinə, sənaye kooperasiyasının inkişafına və qarşılıqlı ticarətin artmasına şərait yaradır.

Dövlətlər arasında münasibətlərin davamlı olması yalnız iqtisadi maraqlarla mümkün deyil.Xalqları yaxınlaşdıran əsas amil ortaq dəyərlər, mədəniyyət, təhsil və humanitar əməkdaşlıqdır. Azərbaycan və Qırğızıstan bu sahədə də mühüm nailiyyətlər əldə ediblər.

İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra regionda yaranan yeni siyasi vəziyyət Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyini daha da gücləndirib.

Bu gün ölkəmiz regional əməkdaşlıq təşəbbüslərinin müəllifi, enerji təhlükəsizliyinin əsas tərəfdaşlarından biri və Avropa ilə Asiyanı birləşdirən etibarlı logistika mərkəzidir.

Prezident İlham Əliyevin həyata keçirdiyi xarici siyasət nəticəsində Azərbaycan beynəlxalq münasibətlər sistemində etibarlı tərəfdaş, sözünə və öhdəliklərinə sadiq dövlət kimi tanınır.

Qırğızıstana rəsmi səfər də bu uğurlu siyasətin növbəti təsdiqidir. Prezident İlham Əliyevin Qırğızıstana rəsmi səfəri göstərdi ki, Azərbaycan və Qırğızıstan münasibətləri yeni inkişaf mərhələsinə daxil olub. Bu münasibətlər təkcə iki dost ölkənin maraqlarına xidmət etmir, eyni zamanda Türk Dövlətləri Təşkilatının institusional güclənməsinə, Orta Dəhlizin inkişafına, regional sabitliyin möhkəmlənməsinə və Avrasiyada yeni iqtisadi əməkdaşlıq modelinin formalaşmasına mühüm töhfə verir.

Bişkekdə verilən mesajlar aydın idi: Türk dövlətləri ortaq tarixə söykənərək ortaq gələcək qururlar. Bu gələcəyin memarlarından biri isə Azərbaycan və onun həyata keçirdiyi fəal, praqmatik və uzaqgörən xarici siyasətdir.

Tarix bəzən böyük dəyişiklikləri səssiz şəkildə yazır. Bişkekdə keçirilən bu görüşlər də gələcək illərdə Türk dünyasının siyasi və iqtisadi inteqrasiyasının dönüş nöqtələrindən biri kimi xatırlana bilər. Azərbaycan isə bu prosesdə təşəbbüskar, etibarlı tərəfdaş və strateji lider kimi öz mövqeyini daha da möhkəmləndirir.

Sitarə Babayeva

YAP Lənkəran rayon təşkilatının uçot işləri üzrə məsləhətçisi