Azərbaycanın multikulturalizm modeli və sülh çağırışı - ŞƏRH

Müasir dünyada müxtəlif mədəniyyətlər və dinlər arasında qarşılıqlı anlaşmanın möhkəmləndirilməsi beynəlxalq əməkdaşlığın əsas şərtlərindən biridir. Qlobal münaqişələrin, siyasi gərginliklərin və humanitar problemlərin artdığı bir dövrdə dialoq mədəniyyətinin inkişaf etdirilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan bu istiqamətdə beynəlxalq təşəbbüsləri ilə seçilir və müxtəlif xalqları bir araya gətirən mühüm platformalara ev sahibliyi edir.

2026-cı il oktyabrın 27-də Bakıda keçirilən VII Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumunda Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin çıxışı bu baxımdan diqqət çəkib. “Ortaq gələcək naminə dialoq” mövzusuna həsr olunan forum müxtəlif ölkələrin nümayəndələrini mədəniyyətlərarası əməkdaşlıq, sülh və qarşılıqlı anlaşma məsələlərinin müzakirəsi ətrafında birləşdirib.
Prezident İlham Əliyev çıxışında forumun uzunmüddətli fəaliyyətinə diqqət çəkərək onun beynəlxalq dialoqun inkişafına verdiyi töhfəni vurğulayıb. 2011-ci ildə əsası qoyulan təşəbbüs illər ərzində müxtəlif ölkələri, beynəlxalq təşkilatları və mədəniyyət nümayəndələrini bir araya gətirən platformaya çevrilib.
Dövlət başçısının çıxışından seçilən əsas məqamlardan biri forumun 15 illik inkişaf yoludur. Bu müddət ərzində tədbir mədəniyyətlər və sivilizasiyalar arasında münasibətlərin müzakirəsi üçün geniş imkanlar yaradıb. 2026-cı ildə keçirilən forumda da müxtəlif ölkələrdən çoxsaylı nümayəndələrin iştirakı onun beynəlxalq əhəmiyyətini nümayiş etdirib.
Forumun əsas məqsədi müxtəlif mədəniyyətlərin nümayəndələri arasında qarşılıqlı anlaşmanı gücləndirmək, fikir ayrılıqlarının sülh yolu ilə müzakirəsinə şərait yaratmaq və əməkdaşlığın yeni istiqamətlərini müəyyənləşdirməkdir. Bu baxımdan belə tədbirlər yalnız fikir mübadiləsi üçün deyil, həm də ortaq problemlərin həllinə yönəlmiş təşəbbüslərin irəli sürülməsi üçün əhəmiyyətlidir.
Prezident İlham Əliyevin çıxışında Azərbaycanın mədəniyyətlərarası dialoq sahəsindəki rolu mühüm yer tutur. Ölkəmiz tarixən müxtəlif xalqların və dinlərin nümayəndələrinin yaşadığı, Şərqlə Qərbin mədəni əlaqələrinin formalaşdığı məkanlardan biri olub.
Azərbaycanın multikulturalizm modeli müxtəlif etnik və dini qrupların birgəyaşayışına, milli-mənəvi dəyərlərin qorunmasına və qarşılıqlı hörmət prinsiplərinə əsaslanır. Bu xüsusiyyətlər ölkənin beynəlxalq tədbirlərdə mədəniyyətlərarası dialoq təşəbbüslərini dəstəkləməsi üçün mühüm zəmin yaradır.
Prezidentin çıxışında diqqət çəkən əsas ideyalardan biri müxtəlifliklərin qarşıdurma deyil, əməkdaşlıq mənbəyi kimi qəbul edilməsidir. Bu yanaşmaya görə, xalqların fərqli mədəniyyətlərə və inanclara malik olması onların birgə fəaliyyətinə mane olmamalıdır. Əksinə, qarşılıqlı hörmət və anlaşma cəmiyyətlərin inkişafına töhfə verə bilər.
Azərbaycanın beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlığı və müxtəlif siyasi-mədəni platformalara ev sahibliyi etməsi də bu siyasətin mühüm istiqamətlərindəndir. Prezident çıxışında ölkəmizin gələcək beynəlxalq tədbirlərə ev sahibliyi ilə bağlı planlarına toxunaraq Azərbaycanın beynəlxalq əməkdaşlıq əlaqələrinin genişlənməsinə diqqət yetirib.
Dövlət başçısının çıxışında müasir dünyanın üzləşdiyi münaqişələr və təhlükəsizlik problemləri də xüsusi yer alıb. Münaqişələrin uzun müddət davam etməsi, beynəlxalq münasibətlərdə etimadın zəifləməsi və beynəlxalq hüququn prinsiplərinin tətbiqi ilə bağlı çətinliklər dövlətlər arasında əməkdaşlığın daha da vacib olduğunu göstərir.
Bu məqamlar beynəlxalq hüququn prinsiplərinə əməl olunmasının və beynəlxalq təşkilatların qərarlarının həyata keçirilməsinin əhəmiyyətini bir daha gündəmə gətirir. Dövlətlərin suverenliyinə hörmət, ərazi bütövlüyünün tanınması və mübahisələrin sülh yolu ilə həlli beynəlxalq sabitliyin əsas şərtləri sırasındadır.
Prezidentin çıxışında sülhə və gələcək əməkdaşlığa yönəlmiş yanaşma da mühüm yer tutur. Münaqişələrin başa çatdırılması yalnız hərbi qarşıdurmanın dayanması ilə məhdudlaşmır. Davamlı sülh üçün qarşılıqlı etimadın yaradılması, siyasi dialoqun davam etdirilməsi və cəmiyyətlər arasında münasibətlərin yaxşılaşdırılması vacibdir.
Mədəniyyətlərarası dialoq yalnız dövlət rəhbərlərinin və diplomatların fəaliyyəti ilə məhdudlaşmır. Təhsil müəssisələri, elm və mədəniyyət təşkilatları, media və vətəndaş cəmiyyəti də bu prosesdə mühüm rol oynayır. Xüsusilə gənc nəslin fərqli mədəniyyətlərə hörmət ruhunda yetişdirilməsi gələcəkdə qarşılıqlı anlaşmanın möhkəmləndirilməsi baxımından əhəmiyyətlidir.
Prezident İlham Əliyevin forumdakı çıxışının əsas istiqamətlərindən biri də Azərbaycanın beynəlxalq əməkdaşlıq proseslərində fəal iştirakıdır. Ölkəmizin coğrafi mövqeyi, iqtisadi imkanları və beynəlxalq əlaqələri müxtəlif regionlar arasında əməkdaşlığın inkişafı üçün imkanlar yaradır.
Bununla belə, dialoqun səmərəli olması üçün onun konkret nəticələrə çevrilməsi vacibdir. Beynəlxalq tədbirlərdə səsləndirilən fikirlər əməkdaşlıq layihələri, humanitar təşəbbüslər və sülhə yönəlmiş real addımlarla möhkəmləndirildikdə daha böyük əhəmiyyət qazanır.
Prezident İlham Əliyevin 2026-cı il oktyabrın 27-də VII Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumunda etdiyi çıxış Azərbaycanın multikulturalizm ənənələrinin və beynəlxalq əməkdaşlıq təşəbbüslərinin təqdimatı baxımından əhəmiyyətlidir.
Mədəniyyətlərarası dialoq bu gün yalnız mənəvi seçim deyil, bəşəriyyətin təhlükəsiz və sabit gələcəyi üçün zəruri şərtdir. Müxtəlifliklərin qarşıdurma deyil, zənginlik mənbəyi kimi qəbul edilməsi, xalqlar arasında qarşılıqlı hörmətin möhkəmləndirilməsi və sülh təşəbbüslərinin dəstəklənməsi daha ədalətli dünyanın qurulmasına xidmət edir. Bakı Forumu da bu məqsədlərə doğru atılan mühüm addımlardan biridir.

Gülnaz Rüstəmova
YAP Babək rayon təşkilatının əməkdaşı