Nar ürəyi necə qoruyur? -YENİ ARAŞDIRMA

Payızın ən populyar meyvələrindən olan nar yalnız dadlı və faydalı meyvə deyil, həm də ürək-damar sağlamlığı ilə bağlı elmi araşdırmaların diqqət mərkəzindədir. Son tədqiqatlar bu meyvənin tərkibindəki və orqanizmdə ondan sonra yaranan bəzi maddələrin ürəyin fəaliyyəti və qan təzyiqi ilə əlaqəli ola biləcəyini göstərir.

London Kral Kollecinin alimlərinin araşdırması xüsusilə diqqət çəkən nəticələr aşkarlayıb. Tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, nar, qoz və bəzi giləmeyvələr qəbul edildikdən sonra bağırsaq bakteriyalarının fəaliyyəti nəticəsində orqanizmdə yarana bilən urolitin A adlı birləşmə ürəyin fəaliyyətinə müsbət təsir göstərə bilər.

Alimlər ürəyin qanı normal şəkildə pompaladığı, lakin döyüntülər arasında lazımi qədər boşala bilmədiyi ürək çatışmazlığının xüsusi forması üzərində işləyiblər. Bu vəziyyətdə ürək əzələsi sərtləşir, ürəyin qanla dolması çətinləşir. Nəticədə insanda təngnəfəslik, yorğunluq və fiziki aktivliyin azalması kimi əlamətlər yarana bilər.

Eksperimentlər zamanı urolitin A ilə müalicə edilən heyvan modellərində ürəyin fəaliyyəti ilə bağlı göstəricilərdə 80 faizə qədər yaxşılaşma qeydə alınıb. Maddə həmçinin ürək toxumasının daha rahat boşalmasına kömək edib, zədələnmə nəticəsində yaranan çapıqlaşmanı və ürək əzələsinin anormal böyüməsini azaldıb. Alimlər laboratoriyada yaradılmış insan ürək toxumasında da müsbət nəticələr müşahidə ediblər. Lakin bunlar hələ insanlarda aparılan klinik sınaqların nəticələri deyil.

Narın ürək sağlamlığı ilə əlaqəsini araşdıran digər elmi iş də maraqlı nəticələr aşkarlayıb. Human Nutrition & Metabolism jurnalında dərc edilən sistematik icmal və meta-analizdə 33 klinik tədqiqatın nəticələri təhlil edilib. Araşdırmaya əsasən, nar əlavələrinin qəbulu böyüklərdə sistolik qan təzyiqinin orta hesabla 3,52 mm civə sütunu, diastolik təzyiqin isə 1,50 mm civə sütunu azalması ilə əlaqələndirilib. Tədqiqatçılar bəzi iltihab göstəricilərində də azalma müşahidə ediblər. Bununla belə, narın damar sağlamlığına təsirini daha dəqiq müəyyənləşdirmək üçün əlavə araşdırmalara ehtiyac var.

Bu nəticələr narın ürək-damar sağlamlığı üçün potensial əhəmiyyətini göstərir. Bununla belə, iki tədqiqatın nəticələrini bir-birindən fərqləndirmək vacibdir: qan təzyiqi ilə bağlı nəticələr klinik tədqiqatların ümumiləşdirilməsinə əsaslanır, ürək çatışmazlığı ilə bağlı 80 faizlik göstərici isə eksperimental modellərdə əldə edilib.

Mütəxəssislərin yanaşmasına görə, narı sağlam və balanslı qidalanmanın bir hissəsi kimi qəbul etmək faydalı seçim ola bilər. Ancaq bu meyvəni ürək çatışmazlığının və ya yüksək qan təzyiqinin müalicəsi hesab etmək, yaxud həkimin təyin etdiyi dərmanları onunla əvəzləmək düzgün deyil. Narın tərkibindəki maddələrin gələcəkdə yeni müalicə üsullarının hazırlanmasına kömək edib-etməyəcəyini müəyyənləşdirmək üçün əlavə klinik sınaqlar aparılmalıdır.