Əsas tərəfdaşlar ABŞ-ın təzyiqi altında İrana arxa çeviriblər...

...İllərdir Çin və Rusiya ilə daha sıx hərbi - siyasi münasibətlər qurmağa çalışan İran, əsas tərəfdaşlarının ABŞ-dan artan təhdid və ölkəyə mümkün zərbə fonunda Tehranı açıq şəkildə dəstəkləməkdən uzaq olduqları görünməkdədir..?

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə The Wall Street Journal xəbər verir.

...Ötən həftə Rusiya və İran Oman körfəzində kiçikmiqyaslı birgə dəniz təlimləri keçiriblər, lakin bu güc nümayişi bölgədə cəmləşmiş Amerika qüvvələri ilə müqayisədə açıq şəkildə zəifdir.

İran hakimiyyəti tezliklə Hörmüz boğazında Çinlə daha genişmiqyaslı təlimlərin keçiriləcəyini açıqlayıb, lakin ekspertlər Pekin və Moskvanın ABŞ-ın hücumu halında müdaxilə etməyə hazır olmadığını vurğulayırlar.

Analitiklər qeyd edirlər ki, İran iyun ayında ABŞ və İsrailin dağıdıcı hücumlarından sonra raket arsenalını və hava hücumundan müdafiə sistemlərini yenidən qurmağa çalışır.

Lakin nə Çin, nə də Rusiya birbaşa hərbi yardım göstərməyə tələsmir.

Ekspert Denni Sitrinoviç bildirib ki, "...onlar Tehran üçün maraqlarını qurban verməyəcəklər".

Pekin üçün İrana açıq dəstək, xüsusən də iki lider arasında qarşıdan gələn sammitdən əvvəl Vaşinqtonla münasibətləri çətinləşdirə bilər.

Çin İran neftinin ən böyük alıcısı və əsas iqtisadi tərəfdaşıdır, lakin Tehranla həddindən artıq yaxın ittifaq Fars körfəzindəki mövqeyini sarsıda bilər.

Moskva həmçinin, xüsusən də Ukraynadakı müharibə fonunda ABŞ ilə münasibətlərin pisləşməsinin qarşısını almağa üstünlük verib.

İran Rusiyanı mühüm silah tədarükçüsü kimi görsə də, bu tərəfdaşlığın faydaları gözləniləndən daha az olub.

Ekspertlər hesab edirlər ki, ABŞ-ın hücumu halında Çin enerji maraqlarını qorumağa və potensial yeni İran rəhbərliyi ilə münasibətlər qurmağa çalışacaq.

Strateji əməkdaşlığa baxmayaraq, ayətullah rejimi çökəcəyi təqdirdə, Rusiya da müdaxilə etməyəcək.

Bu arada, Tehran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun qüvvələrini qlobal neft ticarətinin əsas yolu olan Hörmüz boğazına göndərməklə gücünü nümayiş etdirir.

Lakin Çin və Rusiyadan gələn təchizatlar - raket komponentlərindən tutmuş elektron müharibə sistemlərinə qədər - hələlik strateji balansı dəyişdirməyib.

Analitiklər qeyd edirlər ki, münaqişə halında Moskva və Pekinin dəstəyinin "düşüncə və dualardan" kənara çıxması ehtimalı azdır.

Əli Babayev