İran ssenarisi Çinin hərbi ambisiyalarını soyudub..?

...ABŞ və İsrailin İranla münaqişədə hərbi uğurları Çinin strateji düşüncəsinə və Qərblə mümkün qarşıdurma planlarına ciddi təsir göstərə bilər.

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə Foreign Affairs yazır.

Təxminən altı həftəlik döyüşdə Amerika və İsrail qüvvələri yüksək effektivlik nümayiş etdirdilər. İran daxilində minlərlə hədəf məhv edildi və hava hücumundan müdafiə sistemləri əksər raketləri və dronları uğurla ələ keçirdi.

Tehranın kütləvi hücumlarına baxmayaraq, zərər gözləniləndən xeyli az idi.

Bu təcrübə Çin hərbi strategiyasının əsas fərziyyəsini şübhə altına alır: kütləvi raket və dron hücumlarının düşmən qüvvələrini tez bir zamanda sıradan çıxarmaq qabiliyyəti…

Analitiklər əvvəllər Tayvan üzərində münaqişə baş verərsə, Pekinin bölgədəki Amerika bazalarını və donanmalarını ciddi şəkildə zəiflədə biləcəyinə inanırdılar.

Lakin Yaxın Şərqdəki hadisələr göstərir ki, müasir hava hücumundan müdafiə sistemləri bu cür təhdidlərin əhəmiyyətli bir hissəsini zərərsizləşdirə bilər.

Mövcud məlumatlara görə, ABŞ-ın bölgədəki müttəfiqləri İran raketlərinin 99 faizə qədərini ələ keçirərək infrastruktur və hərbi obyektlərin döyüş qabiliyyətini qoruyub saxladılar. Bu o deməkdir ki, hətta intensiv zərbələr belə tez bir qələbəni təmin etməyə bilər, lakin uzunmüddətli bir müharibəyə səbəb olacaq.

Çin üçün əlavə risk faktoru öz hərbi aktivlərinin zəifliyidir. ABŞ və İsrailin İranın komandanlıq, eləcə də raket obyektlərinə endirdiyi zərbələr rəhbərlik və strateji sistemlər də daxil olmaqla əsas hədəflərə dəqiq zərbələr endirmək qabiliyyətini nümayiş etdirdi.

Bu şəraitdə Pekin Tayvan məsələsi də daxil olmaqla, məqsədlərinə çatmaq üçün vaxt və metodları yenidən nəzərdən keçirə bilər.

ABŞ və müttəfiqlərinin müdafiəsinin gücləndirilməsi, eləcə də böyük bir münaqişənin potensial iqtisadi nəticələri hərbi ssenarini daha riskli edir.

Ekspertlər Çinin alternativ təzyiq metodlarına - diplomatik, iqtisadi və siyasi vasitələrə etibar edəcəyini istisna etmirlər. İranla müharibə göstərdi ki, texnoloji üstünlük və kütləvi zərbələr tez bir qələbəni təmin etmir, yəni münaqişənin dəyəri gözləniləndən xeyli yüksək ola bilər.

Əli Babayev