Enerji sektoru və Azərbaycanın investisiya siyasəti - ŞƏRH

Enerji sektoru Azərbaycanın iqtisadiyyatında uzun illərdir mühüm yer tutur. II Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu çərçivəsində keçirilən tədbirdə Prezident İlham Əliyev enerji sahəsindəki investisiya imkanlarından danışıb. Çıxış zamanı neft və qaz sektorunun yaxın perspektivdə də əhəmiyyətini qoruyacağı bildirilib. Prezident bu sahənin böyük investisiya seqmentlərindən biri olaraq qalacağını qeyd edib. Bununla yanaşı, enerji sektorunda yeni layihələrin həyata keçirilməsi məsələsi də müzakirə olunub. Qeyri-ənənəvi neft və qaz yataqlarının işlənilməsi ilə bağlı əməkdaşlıq imkanlarına toxunulub. “Exxon” şirkəti ilə bu istiqamətdə müqavilənin nəzərdə tutulduğu bildirilib. Layihənin gələcək nəticələrinin kəşfiyyat işlərindən asılı olduğu qeyd olunub. Abşeron yatağının işlənilməsinin ikinci mərhələsi də çıxışda xüsusi yer tutub. Bu layihə üzrə “TotalEnergies” şirkəti ilə əməkdaşlıq məsələsi müzakirə olunub.

Prezident əlavə qaz hasilatı imkanlarından da danışıb. Abşeron layihəsinin ikinci mərhələsinin gələcəkdə qaz hasilatına əlavə həcm gətirə biləcəyi bildirilib. Enerji sektorunda beynəlxalq şirkətlərlə əməkdaşlığın uzunmüddətli xarakter daşıdığı qeyd olunub. Azərbaycan enerji resurslarının ixracı sahəsində müxtəlif ölkələrlə əməkdaşlıq edir. Enerji layihələri ölkənin beynəlxalq iqtisadi əlaqələrinin əsas istiqamətlərindən birini təşkil edir. Bununla yanaşı, enerji keçidi qlobal iqtisadi gündəmin mühüm məsələlərindən biridir. Azərbaycan bərpaolunan enerji sahəsində də investisiya layihələri həyata keçirir. Günəş və külək enerjisi üzrə beynəlxalq şirkətlərlə əməkdaşlıq nümunələri forumda qeyd olunub. Bu layihələr enerji istehsalının mənbələr üzrə şaxələndirilməsinə yönəlib. Bərpaolunan enerji həm daxili tələbat, həm də gələcək ixrac imkanları baxımından müzakirə edilir. Prezident Azərbaycanın müxtəlif enerji istiqamətlərində beynəlxalq tərəfdaşlarla əməkdaşlığı davam etdirmək niyyətini ifadə edib. Enerji sahəsində yeni texnologiyaların tətbiqi də mühüm məsələlərdəndir. Texnoloji yeniliklər hasilat və enerji istehsalı proseslərinin səmərəliliyinə təsir göstərə bilər. Enerji infrastrukturunun inkişafı digər iqtisadi sektorların fəaliyyətinə də təsir edir. Elektrik enerjisinin etibarlı təminatı sənaye və xidmət sahələrinin inkişafı üçün vacib şərtdir. Nəqliyyat və logistika infrastrukturu da enerji layihələrinin həyata keçirilməsində mühüm rol oynayır. Azərbaycanın enerji siyasəti ölkənin regional iqtisadi əlaqələri ilə də bağlıdır. Enerji layihələri müxtəlif dövlətlər və beynəlxalq şirkətlər arasında əməkdaşlıq platforması yarada bilər. Forumdakı çıxış enerji sektorunun Azərbaycanın investisiya gündəmində həm ənənəvi, həm də yeni istiqamətləri əhatə etdiyini göstərib.

Enerji sektorunun inkişafı ilə yanaşı, iqtisadiyyatın digər sahələrinə investisiyaların artırılması da çıxışda diqqət mərkəzində olub. Prezident qeyri-neft sektorunun inkişafının vacibliyini vurğulayıb. Qeyri-neft ixracının artırılması bu siyasətin əsas istiqamətlərindən biri kimi nəzərdən keçirilir. İstehsal və emal müəssisələrinin yaradılması bu məqsədə xidmət edə bilər. Kənd təsərrüfatı da investisiya üçün perspektivli sahələrdən biri kimi qeyd edilib. Qlobal ərzaq təhlükəsizliyi problemləri bu sahəyə investisiyaların əhəmiyyətini artırır. Azərbaycan daxili istehsalın genişləndirilməsində maraqlı olduğunu bildirib. İnfrastruktur sahəsinə qoyulan investisiyalar qeyri-enerji sektorunun inkişafına da təsir göstərir. Yolların, dəmir yollarının və digər infrastruktur obyektlərinin inkişafı biznes xərclərinin azalmasına kömək edə bilər. Rəqəmsal infrastruktur yeni iqtisadi fəaliyyət formalarının inkişafına şərait yaradır. Süni intellekt və rəqəmsal texnologiyalar gələcək investisiya istiqamətləri arasında göstərilib. İnsan kapitalına qoyulan investisiyalar da iqtisadi şaxələndirmənin mühüm hissəsidir. Təhsilli və ixtisaslı kadrlar yeni investisiya layihələrinin həyata keçirilməsi üçün zəruri resursdur. Prezident beynəlxalq şirkətlərin Azərbaycana texnologiya və ekspertiza gətirməsinin əhəmiyyətini qeyd edib. Bu proses yerli iqtisadiyyatın texnoloji imkanlarını genişləndirə bilər. Dövlət-özəl tərəfdaşlığı infrastruktur layihələrinin maliyyələşdirilməsində istifadə oluna biləcək mexanizmlərdən biri kimi müzakirə edilib. Özəl investisiyaların cəlb olunması üçün əlverişli biznes mühitinin qorunması vacib şərtlərdən biri kimi təqdim edilib. Vergi sisteminin proqnozlaşdırıla bilməsi də investorların uzunmüddətli qərarları üçün əhəmiyyətli amil kimi göstərilib. Təhlükəsizlik və sabitlik investisiya mühitinin digər əsas elementləri kimi qeyd olunub. Azərbaycanın enerji sahəsində təcrübəsi digər iqtisadi sahələrə investisiya imkanlarının inkişafı ilə paralel şəkildə nəzərdən keçirilir. Beləliklə, forumdakı müzakirələr enerji sektorunun əhəmiyyətini saxladığı halda, investisiya siyasətinin daha geniş iqtisadi şaxələndirmə məqsədləri ilə əlaqələndirildiyini göstərib.

Zaur Mehdiyev,

YAP Gədəbəy rayon təşkilatının sədr müavini