8 Noyabr – dünənin həsrətindən sabahın qüruruna uzanan Zəfər yolu - ŞƏRH

Tarixdə elə hadisələr var ki, onların əhəmiyyəti baş verdiyi dövrlə məhdudlaşmır, nəsillər dəyişsə də, xalqın yaddaşında öz mənəvi dəyərini qoruyub saxlayır. Azərbaycan xalqının taleyində xüsusi yer tutan 8 Noyabr – Zəfər Günü də məhz belə tarixi hadisələrdəndir. Bu gün uzun illər davam edən torpaq həsrətinin sona çatdığı, milli iradənin gücünün bütün dünyaya nümayiş etdirildiyi və xalqımızın qürur tarixinin yeni səhifəsinin yazıldığı möhtəşəm bir mərhələdir.

Zəfərə aparan yol asan olmadı. Onilliklər ərzində doğma yurdlarından ayrı düşən insanların qayıdış ümidi, işğal altında qalan torpaqlarımızın azad edilməsi arzusu və tarixi ədalətin bərpası Azərbaycan xalqının ən böyük milli istəyinə çevrilmişdi. Bu istəyin gerçəkləşməsi dövlətimizin gücü, xalqımızın həmrəyliyi və Azərbaycan Ordusunun qəhrəmanlığı ilə mümkün oldu.

8 Noyabrın mahiyyəti yalnız hərbi qələbə ilə ölçülmür. Bu tarix həm də milli birliyin, dövlətçilik ənənələrinin, Vətənə bağlılığın və gələcəyə inamın təcəssümüdür. Xüsusilə Şuşanın azad edilməsi Azərbaycan tarixində yeni bir dövrün başlanğıcını qoydu. Mədəniyyətimizin, musiqimizin və milli kimliyimizin beşiyi olan Şuşanın yenidən azadlığa qovuşması xalqımızın mənəvi dünyasında böyük bir dönüş yaratdı.

Bu Zəfərin arxasında illərlə davam edən dövlət quruculuğu, məqsədyönlü siyasət, güclü ordu formalaşdırılması və milli həmrəyliyin möhkəmləndirilməsi dayanırdı. Ümummilli Lider Heydər Əliyevin müəyyənləşdirdiyi dövlətçilik xətti və Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən siyasət Azərbaycanın qarşısında duran tarixi məqsədlərin reallaşmasına mühüm zəmin yaratdı.

Qarabağ məsələsi uzun illər Azərbaycan xalqının həyatında ən ağrılı problemlərdən biri olaraq qaldı. Doğma torpaqlarından didərgin salınmış yüz minlərlə insanın qayıdış həsrəti, dağıdılmış yaşayış məntəqələri, talan edilmiş tarixi abidələr və işğal altında qalan mədəni irsimiz milli yaddaşımızda dərin izlər buraxdı.

Bu ağrının ən böyük rəmzlərindən biri də Şuşa idi. Azərbaycan mədəniyyətinin inkişafında müstəsna rol oynamış, görkəmli musiqiçilər, şairlər, yazıçılar və dövlət xadimləri yetişdirmiş bu şəhər xalqımızın mənəvi kimliyinin ayrılmaz hissəsidir. Şuşanın işğalı təkcə bir ərazinin itirilməsi deyil, həm də milli-mədəni irsimizə vurulan ağır zərbə idi.

Ümummilli Lider Heydər Əliyev Şuşanın Azərbaycanın tarixində və mədəni həyatında tutduğu mövqeyə hər zaman xüsusi diqqət yetirirdi. Onun Qarabağ məsələsinə münasibəti, torpaqlarımızın azadlığına olan inamı və Şuşanın gələcəyinə dair fikirləri xalqımız üçün mənəvi dayaq rolunu oynayırdı.

Ulu Öndərin yaddaşlarda yaşayan tarixi çağırışı bu inamı aydın şəkildə ifadə edirdi: “Biz Şuşaya qayıdacağıq, buna inanın, qayıdacağıq!” Bu fikir yalnız gələcəyə ünvanlanmış bir arzu deyildi. O, Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpasına olan sarsılmaz inamın, milli iradənin və dövlətçilik əzminin ifadəsi idi. Heydər Əliyev üçün Şuşa Azərbaycanın tarixinin, mədəniyyətinin və milli varlığının mühüm rəmzlərindən biri idi.

Ulu Öndərin müəyyən etdiyi siyasi kurs sonrakı dövrdə də davam etdirildi. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə ölkəmizin iqtisadi və siyasi imkanlarının genişləndirilməsi, müdafiə qüdrətinin artırılması, ordunun müasirləşdirilməsi və beynəlxalq mövqelərimizin möhkəmləndirilməsi Qarabağ probleminin həlli üçün mühüm əsaslar yaratdı.

Beləliklə, Heydər Əliyevin gələcəyə inamla səsləndirdiyi Şuşaya qayıdış arzusu illər sonra tarixi gerçəkliyə çevrildi.

2020-ci il sentyabrın 27-də başlayan Vətən müharibəsi Azərbaycan xalqının tarixində taleyüklü hadisəyə çevrildi. Müharibənin ilk günlərindən etibarən Azərbaycan Ordusu yüksək döyüş hazırlığı, peşəkarlıq və əzmkarlıq nümayiş etdirərək işğal altındakı ərazilərimizin azad edilməsi istiqamətində mühüm uğurlar qazandı. Döyüş meydanında əldə olunan nailiyyətlər xalqımızın illərlə gözlədiyi qələbəyə doğru inamı daha da artırdı. Əsgər və zabitlərimizin qəhrəmanlığı, xalqın ordu ətrafında sıx birləşməsi və dövlətimizin qətiyyətli mövqeyi Vətən müharibəsinin əsas mənəvi dayaqlarından oldu. Bu mübarizənin ən mühüm və mürəkkəb mərhələlərindən biri Şuşa uğrunda döyüşlər idi. Şuşanın coğrafi mövqeyi, dağlıq relyefi və strateji əhəmiyyəti şəhərin azad edilməsini hərbi baxımdan son dərəcə çətinləşdirirdi. Lakin Azərbaycan hərbçilərinin yüksək peşəkarlığı, cəsarəti və fədakarlığı nəticəsində bu çətin vəzifənin öhdəsindən gəlindi. Əsgərlərimizin çətin dağlıq ərazilərdən keçərək şəhərə daxil olması, mürəkkəb döyüş şəraitində nümayiş etdirdikləri iradə və qəhrəmanlıq Azərbaycan hərb tarixinin unudulmaz hadisələrindən birinə çevrildi. Şuşa uğrunda mübarizə Vətənə sədaqətin, peşəkarlığın və milli ruhun parlaq təcəssümü oldu.

2020-ci il noyabrın 8-də Prezident, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyev Şuşanın azad edildiyini Azərbaycan xalqına bəyan etdi. Bu xəbər ölkənin hər yerində böyük sevinc, qürur və həyəcanla qarşılandı. Uzun illər doğma şəhərinə qayıtmaq arzusu ilə yaşayan şuşalılar və bütün Azərbaycan xalqı üçün həmin gün əsl tarixi bayrama çevrildi.

Prezident İlham Əliyevin Şuşaya ünvanladığı müraciət isə Zəfər tariximizin yaddaşlara həkk olunan ən təsirli anlarından biri oldu:

“Əziz Şuşa, sən azadsan!

Əziz Şuşa, biz qayıtmışıq!

Əziz Şuşa, biz səni dirçəldəcəyik!

Şuşa bizimdir! Qarabağ bizimdir! Qarabağ Azərbaycandır!”

Bu sözlər illərlə qəlblərdə yaşadılan qayıdış arzusunun gerçəkləşdiyini bütün dünyaya bəyan edirdi. Şuşanın azadlığı ilə Azərbaycan xalqı öz tarixi və mədəni irsinin mühüm bir parçasına yenidən sahib çıxdı.

Ümummilli Lider Heydər Əliyevin Şuşaya qayıdışla bağlı inamı ilə İlham Əliyevin 2020-ci il noyabrın 8-də səsləndirdiyi tarixi müraciət arasında dərin mənəvi bağlılıq mövcuddur. Bir dövrdə gələcəyə ünvanlanan arzu başqa bir dövrdə gerçəkliyə çevrildi. Bu, dövlətçilik ənənələrinin davamlılığının və milli məqsədlərin nəsillərdən-nəsillərə ötürülməsinin bariz nümunəsidir.

Şuşanın azad edilməsi Azərbaycanın qarşısında yeni tarixi vəzifələr müəyyənləşdirdi. Artıq əsas məqsəd yalnız torpaqların azadlığı ilə məhdudlaşmırdı. Qarşıda işğalın ağır nəticələrinin aradan qaldırılması, dağıdılmış şəhər və kəndlərin bərpası, infrastrukturun yenidən qurulması və məcburi köçkünlərin doğma yurdlarına qayıdışının təmin edilməsi kimi mühüm məsələlər dayanırdı. Bu istiqamətdə həyata keçirilən genişmiqyaslı quruculuq işləri Qarabağ və Şərqi Zəngəzurun gələcək inkişafının əsasını təşkil edir. Yeni yolların çəkilməsi, yaşayış komplekslərinin, məktəblərin, xəstəxanaların və digər sosial obyektlərin tikilməsi azad edilmiş ərazilərdə həyatın yenidən canlandırılmasına xidmət edir. Şuşanın bərpası isə xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Şəhərin tarixi simasının qorunması, mədəniyyət abidələrinin yenilənməsi, küçə və məhəllələrin bərpası onun qədim şöhrətinin yenidən özünə qaytarılması baxımından mühüm addımlardır. Xarıbülbül Musiqi Festivalının yenidən Şuşada keçirilməsi, şəhərin beynəlxalq mədəni tədbirlərə ev sahibliyi etməsi onun Azərbaycanın mədəniyyət mərkəzi kimi mövqeyini daha da gücləndirir. Şuşa bu gün yalnız keçmişin xatirələrini yaşadan tarixi məkan deyil, həm də Azərbaycanın gələcəyə yönəlmiş mədəni və ictimai həyatının mühüm ünvanıdır.

Böyük Qayıdış prosesi isə bu quruculuq siyasətinin ən mühüm istiqamətlərindən biridir. İnsanların doğma torpaqlarına mərhələli şəkildə köçürülməsi, təhlükəsiz yaşayış şəraitinin yaradılması, məşğulluq imkanlarının genişləndirilməsi və sosial xidmətlərin təşkili dövlətimizin qarşısında duran əsas vəzifələrdəndir. Əsl Zəfərin davamlılığı azad edilmiş ərazilərdə həyatın bərpası, insanların öz yurdlarında firavan yaşaması və gələcək nəsillərin həmin torpaqlarda təhlükəsiz gələcək qurması ilə müəyyən olunur.

8 Noyabrın sevincini və qürurunu yaşadığımız hər an bu qələbənin hansı böyük fədakarlıqlar hesabına əldə edildiyini unutmamalıyıq. Vətən uğrunda canından keçən şəhidlərimizin qəhrəmanlığı Zəfər tariximizin ən müqəddəs səhifələrini təşkil edir. Onların hər biri Azərbaycanın azadlığı, torpaqlarımızın bütövlüyü və xalqımızın gələcəyi naminə həyatını fəda etdi. Şəhidlərimizin adı, göstərdikləri igidlik və Vətənə sədaqət nümunəsi heç zaman yaddaşlardan silinməyəcək.

Prezident İlham Əliyevin 2020-ci il noyabrın 8-də Şəhidlər xiyabanından xalqa müraciət etməsi də bu baxımdan xüsusi mənəvi məna daşıyırdı. Qələbə xəbərinin məhz şəhidlərimizin uyuduğu müqəddəs məkandan çatdırılması onların fədakarlığına ehtiramın, xalqımızın qəhrəmanlarını heç vaxt unutmayacağının ifadəsi idi. Zəfər yalnız sevinc və qürur deyil, həm də böyük məsuliyyətdir. Şəhidlərimizin bizə əmanət etdiyi torpaqları qorumaq, onların uğrunda can verdiyi müstəqil Azərbaycanı daha da gücləndirmək hər bir vətəndaşın mənəvi borcudur.

Şəhid ailələrinə dövlət qayğısının göstərilməsi, qazilərin sosial müdafiəsinin gücləndirilməsi, onların sağlamlığının bərpası və cəmiyyətə inteqrasiyası bu borcun mühüm istiqamətlərindəndir. Çünki Vətən uğrunda fədakarlıq göstərən insanlara ehtiram yalnız xatirələrdə deyil, gündəlik həyatımızda da öz əksini tapmalıdır. Şəhidlərimizin əziz xatirəsini yaşatmaq, onların qəhrəmanlıq yolunu gələcək nəsillərə çatdırmaq və milli-mənəvi dəyərlərimizi qorumaq hər birimizin üzərinə düşən müqəddəs vəzifədir.

8 Noyabr Azərbaycan tarixində yalnız keçmişin uğurlarını xatırladan bir gün deyil, həm də gələcək hədəflərimizi müəyyənləşdirən mühüm milli tarixdir. Bu Zəfər dövlətimizin gücünü, xalqımızın birliyini və milli iradəmizin sarsılmazlığını nümayiş etdirdi. Qarabağın azadlığı Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyinin möhkəmlənməsinə, milli özünəinamın yüksəlməsinə və ölkəmizin inkişaf perspektivlərinin genişlənməsinə mühüm təsir göstərdi. Azərbaycan bir daha sübut etdi ki, milli maraqlarını qətiyyətlə müdafiə edən, güclü dövlətçilik ənənələrinə və müasir orduya malik ölkə öz tarixi məqsədlərinə nail olmaq iqtidarındadır.

Bu gün qarşıda duran əsas vəzifələrdən biri əldə olunmuş nailiyyətləri qorumaq, azad edilmiş ərazilərdə quruculuq prosesini sürətləndirmək, iqtisadi potensialı genişləndirmək və cəmiyyətimizdə həmrəyliyi daha da möhkəmləndirməkdir. Eyni zamanda, Zəfər tarixinin gənc nəslə düzgün çatdırılması, Vətənə sevgi və dövlətə bağlılıq hisslərinin gücləndirilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Çünki gələcək nəsillər bu tarixi yalnız keçmişin hadisəsi kimi deyil, milli kimliyimizin və dövlətçilik düşüncəmizin ayrılmaz hissəsi kimi mənimsəməlidir.

Qoy Azərbaycan bayrağı Qarabağın hər guşəsində əbədi dalğalansın, Şuşanın qədim küçələrində milli musiqimizin sədaları daim eşidilsin, doğma torpaqlarımıza qayıdan insanların sevinci heç zaman əskik olmasın. Şəhidlərimizin müqəddəs xatirəsi qəlbimizdə yaşasın, qazilərimizə ehtiramımız daim olsun, müstəqil Azərbaycanımız yeni uğurlara doğru inamla irəliləsin!

Zəfərimiz mübarək olsun!

Yalçın Əliyev

Yeni Azərbaycan Partiyası Lənkəran rayon təşkilatının əməkdaşı