Qələbə diplomatiyası Azərbaycanın beynəlxalq mövqelərini möhkəmləndirir - ŞƏRH

Azərbaycanın 2020-ci ildə Vətən müharibəsində qazandığı tarixi Qələbə regionda yeni geosiyasi reallıqlar yaratmaqla yanaşı, ölkəmizin beynəlxalq münasibətlər sistemində mövqelərinin möhkəmlənməsi üçün də mühüm imkanlar açdı. Uzun illər işğal altında qalan torpaqların azad edilməsi Azərbaycanın hərbi qüdrətini və siyasi iradəsini nümayiş etdirdi. Lakin əldə olunan Qələbənin əhəmiyyəti yalnız döyüş meydanında qazanılmış uğurlarla məhdudlaşmırdı. Azərbaycan dövləti müharibədən sonrakı mərhələdə də milli maraqlarını ardıcıl müdafiə edərək yeni reallıqların beynəlxalq səviyyədə qəbul olunması, regional sabitliyin təmin edilməsi və Ermənistanla münasibətlərin normallaşdırılması istiqamətində prinsipial siyasət həyata keçirdi.
Müstəqilliyinin ilk illərindən etibarən Azərbaycan xarici siyasətini beynəlxalq hüququn norma və prinsipləri, dövlətlərin suveren bərabərliyi, ərazi bütövlüyünə hörmət və qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq əsasında qurub. Ermənistanın ölkəmizə qarşı təcavüzü və torpaqlarımızın işğalı dövründə Azərbaycan bu mövqeyini bütün beynəlxalq platformalarda müdafiə edib. BMT Təhlükəsizlik Şurasının müvafiq qətnamələri, digər beynəlxalq təşkilatların qərar və sənədləri Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü təsdiqləsə də, uzun illər onların icrası təmin olunmadı. Bu vəziyyət münaqişənin sülh yolu ilə həlli istiqamətində aparılan danışıqların nəticəsiz qalmasına gətirib çıxardı.
2020-ci ildə Vətən müharibəsində qazanılan Qələbə isə regionda mövcud vəziyyəti köklü şəkildə dəyişdirdi. Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünün bərpası istiqamətində həlledici nəticələr əldə etdi və müharibədən sonrakı proseslərin əsas iştirakçılarından birinə çevrildi. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən xarici siyasət yeni geosiyasi reallıqların beynəlxalq münasibətlər sistemində qəbul olunmasına, Azərbaycanın mövqeyinin gücləndirilməsinə və regionda davamlı sülhün təmin edilməsinə yönəldi.
Müharibədən sonra Azərbaycanın əsas siyasi prioritetlərindən biri Ermənistanla münasibətlərin normallaşdırılması oldu. Azərbaycan dəfələrlə bəyan etdi ki, regionda uzunmüddətli sülhün təmin olunması üçün iki dövlət arasında münasibətlər beynəlxalq hüququn prinsipləri əsasında tənzimlənməli, qarşılıqlı olaraq ərazi bütövlüyü və suverenlik tanınmalı, dövlət sərhədləri müəyyənləşdirilməlidir. Bu yanaşma Azərbaycanın müharibədən sonra da sülh və əməkdaşlıq tərəfdarı olduğunu göstərirdi.
Prezident İlham Əliyevin sülh məsələsinə münasibəti dövlətimizin prinsipial mövqeyini aydın ifadə edir: “Biz sülh istəyirik, biz müharibə istəmirik. Sülh, amma ədalətli sülh. İrəli sürdüyümüz şərtlər ədalətlidir, beynəlxalq hüquqa əsaslanır və sülh müqaviləsi bu şərtlər əsasında imzalanmalıdır.” Bu mövqe Azərbaycanın sülhə yanaşmasının əsasını təşkil edir. Söhbət yalnız müharibənin başa çatmasından deyil, regionda yeni qarşıdurmaların qarşısını alan, dövlətlərin suverenliyini və ərazi bütövlüyünü təmin edən davamlı siyasi münasibətlərin qurulmasından gedir.
Azərbaycanın diplomatik fəaliyyətində mühüm istiqamətlərdən biri üçtərəfli bəyanatla müəyyənləşdirilmiş öhdəliklərin yerinə yetirilməsi və regional kommunikasiyaların açılması məsələsi idi. Nəqliyyat və iqtisadi əlaqələrin bərpası region ölkələri üçün yeni əməkdaşlıq imkanları yarada, Cənubi Qafqazın beynəlxalq nəqliyyat marşrutlarında rolunu artıra bilər. Azərbaycan bu məsələlərdə qarşılıqlı fayda, beynəlxalq hüquq və suverenlik prinsiplərini əsas götürür. Ölkəmizin mövqeyinə görə, kommunikasiyaların açılması regionda iqtisadi əlaqələrin genişlənməsinə və qarşılıqlı etimadın formalaşmasına xidmət etməlidir.
Qələbədən sonrakı diplomatiyanın digər mühüm xüsusiyyəti Azərbaycanın beynəlxalq tərəfdaşlarla münasibətlərinin daha da genişlənməsi oldu. Ölkəmiz enerji təhlükəsizliyi, nəqliyyat, logistika, iqtisadi əməkdaşlıq və regional bağlantılar sahəsində mühüm təşəbbüslərlə çıxış edərək beynəlxalq əhəmiyyətini artırdı. Avropanın enerji təhlükəsizliyində Azərbaycanın rolu, Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafında iştirakı, Türk dövlətləri ilə əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi ölkəmizin xarici siyasətinin çoxşaxəli xarakterini nümayiş etdirir. Bu amillər Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlərdə etibarlı tərəfdaş kimi mövqeyini möhkəmləndirir.
Azərbaycanın diplomatik uğurlarının əsas xüsusiyyətlərindən biri müstəqil və prinsipial siyasət yürütməsidir. Ölkəmiz beynəlxalq münasibətlərdə hər hansı siyasi mərkəzin diktəsi ilə deyil, milli maraqlarını əsas götürərək qərarlar qəbul edir. Bu siyasət Azərbaycanın müxtəlif dövlətlərlə qarşılıqlı hörmətə və faydalı əməkdaşlığa əsaslanan münasibətlər qurmasına imkan yaradır. Eyni zamanda, beynəlxalq hüququn selektiv tətbiqinə, ikili standartlara və ölkəmizə qarşı əsassız təzyiqlərə münasibətdə nümayiş etdirilən qətiyyət Azərbaycanın siyasi iradəsinin göstəricisidir.
Müharibədən sonrakı dövrdə regionda yaranmış yeni reallıqlar Azərbaycanın diplomatik fəaliyyətinə əlavə məsuliyyət də yüklədi. Çünki əldə olunmuş hərbi üstünlüyün davamlı siyasi nəticələrə çevrilməsi, sülhün təmin edilməsi və gələcək əməkdaşlıq imkanlarının reallaşdırılması ardıcıl diplomatik fəaliyyət tələb edir. Azərbaycan bu mərhələdə həm öz suveren hüquqlarını qoruyur, həm də regionda qarşılıqlı faydalı münasibətlərin qurulması üçün təşəbbüslər irəli sürür.
Qələbə diplomatiyası hərbi uğurun siyasi və iqtisadi müstəvidə möhkəmləndirilməsi deməkdir. Azərbaycan Vətən müharibəsində öz gücünü nümayiş etdirdikdən sonra regionun gələcək inkişafı ilə bağlı təşəbbüslərini daha qətiyyətlə irəli sürmək imkanları qazandı. Bu gün ölkəmizin qarşısında duran əsas məqsədlərdən biri əldə olunmuş tarixi nailiyyətləri qorumaq, beynəlxalq mövqelərini daha da gücləndirmək və regionda uzunmüddətli sülhün təmin edilməsinə nail olmaqdır.
8 Noyabr – Zəfər Günü yalnız hərbi Qələbənin deyil, Azərbaycanın siyasi iradəsinin və milli maraqlara əsaslanan diplomatiyasının da təntənəsidir. Bu tarixi Qələbə ölkəmizin beynəlxalq münasibətlərdə mövqelərini gücləndirdi, yeni əməkdaşlıq imkanları yaratdı və regionda sülh gündəliyinin formalaşmasına şərait yaratdı. Azərbaycan bir daha göstərdi ki, güclü dövlətçilik, prinsipial siyasət və ardıcıl diplomatik fəaliyyət sayəsində milli maraqları qorumaq, tarixi nailiyyətləri möhkəmləndirmək və gələcəyə inamla addımlamaq mümkündür.

Hüsniyyə Zeynalova,
YAP Neftçala rayon təşkilatının veteran üzvü