Bayraq tariximizin yaddaşı, bu günümüzün kimliyi, gələcəyimizə ünvanlanan mənəvi məsuliyyətimizin rəmzidir - ŞƏRH

Bəzən bir fikir bütöv bir xalqın tarixi yaddaşını, milli kimliyini və gələcəyə baxışını özündə birləşdirə bilir. Ümummilli Lider Heydər Əliyevin bu sözləri də məhz belə bir məna yükünə malikdir. Burada səslənən çağırış yalnız siyasi birlik haqqında deyil, həm də dövlətə mənsubiyyət, milli məsuliyyət və ortaq gələcək naminə bir araya gəlmək fəlsəfəsidir. Bu fikrin mahiyyətinə diqqət yetirdikdə aydın olur ki, bayraq sadəcə dövlətin rəsmi atributu deyil, xalqın tarixi iradəsini, müstəqillik arzusunu və milli həmrəyliyini ifadə edən mənəvi dəyərdir.

Hər bir dövlətin dayanıqlılığı yalnız onun iqtisadi potensialı, siyasi institutları və beynəlxalq münasibətlər sistemindəki mövqeyi ilə ölçülmür. Dövlətin gücünü müəyyən edən mühüm amillərdən biri də cəmiyyətin ümumi məqsədlər ətrafında birləşmək bacarığıdır. Bu birlik insanların fərqli düşüncələrini, peşələrini, sosial mövqelərini və fərdi maraqlarını inkar etmədən, onları ümumi milli maraqlar müstəvisində uzlaşdırmaq qabiliyyətidir. Məhz bu baxımdan Heydər Əliyevin bayraq altında birləşmək çağırışı dərin ictimai və fəlsəfi məna daşıyır.
Milli birlik təsadüfi yaranan hiss deyil. O, tarixi yaddaşın, ortaq dəyərlərin, milli kimliyin və gələcək qarşısında məsuliyyətin vəhdətindən formalaşır. Azərbaycan xalqının dövlətçilik tarixi bu həqiqətin müxtəlif mərhələlərdə təzahürünün şahididir. 1918-ci ildə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin üçrəngli bayrağı dövlət müstəqilliyimizin rəmzinə çevrildi. Sovet hakimiyyəti illərində dövlət atributu statusunu itirsə də, xalqın yaddaşında və milli düşüncəsində yaşamaqda davam etdi. 1990-cı il noyabrın 17-də Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisində üçrəngli bayrağın yenidən qaldırılması isə milli dövlətçilik tariximizin mühüm hadisələrindən biri oldu. Sonrakı mərhələdə bu bayraq müstəqil Azərbaycan Respublikasının dövlət rəmzi kimi təsdiqləndi.
Bu tarixi ardıcıllıq bir mühüm həqiqəti ortaya qoyur: dövlətçilik yalnız hüquqi sənədlərlə təsbit edilən siyasi status deyil, həm də nəsillərdən-nəsillərə ötürülən milli iradə və mənəvi bağlılıqdır. Bayrağın tarixi taleyi xalqın öz kimliyini qorumaq əzminin ifadəsidir. Onun hər bir rəngi, hər bir simvolu Azərbaycan xalqının milli-mənəvi dünyası ilə bağlıdır.
Heydər Əliyevin milli birlik ideyasını yalnız tarixi kontekstdə qiymətləndirmək düzgün olmazdı. Bu ideyanın əsas xüsusiyyəti onun gələcəyə yönəlməsidir. Çünki bir xalqı birləşdirmək yalnız keçmişin qəhrəmanlıq səhifələrini xatırlatmaqla mümkün deyil. Həmin birliyi gündəlik həyatın bütün sahələrində yaşatmaq, dövlətin inkişafına töhfə vermək, elmi, təhsili, mədəniyyəti və iqtisadiyyatı gücləndirmək lazımdır. Mənim qənaətimcə, vətənə sevgi yalnız emosional bağlılıqla məhdudlaşmamalı, konkret əməl və məsuliyyətlə ifadə olunmalıdır.
Alim üçün bu məsuliyyət elmi bilik yaratmaq, gənc nəslə düzgün düşünməyi öyrətmək, milli-mənəvi dəyərləri qorumaq və cəmiyyətin intellektual inkişafına xidmət etməkdir. Müəllim üçün bu, savadlı, vətəninə bağlı və müstəqil düşüncəli gənclər yetişdirməkdir. Hər bir vətəndaş üçün isə öz peşəsini vicdanla yerinə yetirmək, qanunlara hörmət etmək, ictimai maraqlara həssas yanaşmaq və ölkənin inkişafında öz payını ortaya qoymaqdır. Beləliklə, milli birlik yalnız ümumi şüar deyil, müxtəlif sahələrdə həyata keçirilən gündəlik vətəndaş fəaliyyətinin məcmusudur.
Azərbaycanın müasir tarixində ərazi bütövlüyü və suverenlik məsələsi də milli birliyin əhəmiyyətini aydın şəkildə nümayiş etdirmişdir. Uzun illər xalqımızın yaddaşında yaşayan torpaq həsrəti, milli həmrəylik və dövlətçilik iradəsi 2020-ci ildə baş verən Vətən müharibəsi və sonrakı tarixi proseslərlə yeni mərhələyə qədəm qoydu. Bu hadisələr Azərbaycan cəmiyyətinin ortaq məqsəd ətrafında səfərbər olmaq potensialını göstərən mühüm tarixi təcrübə kimi yadda qaldı. Dövlət bayrağının ölkəmizin bütün ərazisində dalğalanması isə müstəqillik və ərazi bütövlüyü uğrunda uzun illər davam edən mübarizənin tarixi nəticəsi oldu.
Lakin hər bir tarixi nailiyyət yalnız qürur hissi ilə xatırlanmaq üçün deyil, həm də gələcək nəsillər qarşısında məsuliyyətimizi dərk etmək üçün əhəmiyyətlidir. Əldə edilən nailiyyətlərin qorunması, dövlətin inkişafının davam etdirilməsi, cəmiyyətdə qarşılıqlı hörmətin və həmrəyliyin möhkəmləndirilməsi davamlı fəaliyyət tələb edir. Bu baxımdan milli birlik keçmişdə qazanılmış bir nəticə deyil, hər gün yenidən təsdiqlənməli olan ictimai dəyərdir.
Müasir dövrdə elmin, təhsilin, innovasiyaların və beynəlxalq əməkdaşlığın inkişafı da dövlətçilik düşüncəsinin ayrılmaz hissəsinə çevrilib. Azərbaycan gənclərinin müasir biliklərə yiyələnməsi, beynəlxalq elmi mühitə inteqrasiyası, milli potensialın qlobal miqyasda təmsil olunması ölkənin gələcək inkişafı üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Çünki güclü dövlət yalnız öz tarixini bilən deyil, həm də gələcəyini elmi bilik, yaradıcı təfəkkür və intellektual potensial üzərində quran dövlətdir.
Düşünürəm ki, Ümummilli Liderin bu çağırışında ən mühüm mesajlardan biri də məhz budur: vətəni sevmək onun inkişafı üçün məsuliyyət daşımaq deməkdir. Bayraq altında birləşmək fərqli fikirlərin yox olması deyil, ortaq dövlətçilik dəyərlərinin hər kəs üçün birləşdirici məna kəsb etməsidir. Milli həmrəylik cəmiyyətin bütün üzvlərinin eyni düşünməsi deyil, ümumi gələcəyin qurulmasında hər kəsin öz məsuliyyətini dərk etməsidir.
Bayraq yalnız başımız üzərində dalğalanan üçrəngli parça deyil. O, tariximizin yaddaşı, bu günümüzün kimliyi və gələcəyimizə ünvanlanan mənəvi məsuliyyətimizin rəmzidir. Heydər Əliyevin milli birlik çağırışı bu gün də öz aktuallığını qoruyur. Çünki müstəqilliyin qorunması, dövlətçiliyin möhkəmləndirilməsi və gələcək nəsillər üçün güclü Azərbaycan qurulması ümumi milli məsuliyyət tələb edir.
Xalqın həqiqi gücü onun sahib olduğu dəyərləri yalnız sözlə ifadə etməsində deyil, həmin dəyərləri əməli fəaliyyəti ilə yaşatmasındadır. Üçrəngli bayrağımızın ucalığı da məhz bu düşüncənin, bu birliyin və bu məsuliyyətin ifadəsidir.
Bir bayraq, bir dövlət, ortaq tarix və ortaq gələcək!

Lamiyə Quliyeva,
ADAU-nun dosenti, Beynəlxalq İkili Diplom Proqramının rəhbəri