PDF Oxu

Siyasət

  • 331

20 Noyabr Ağdam Şəhəri Günü xalqımızın qələbə əzmini, vətən sevgisini və tarixi torpaqlarına bağlılığını nümayiş etdirən mühüm tarixdir

20 Noyabr Ağdam Şəhəri Günü xalqımızın qələbə əzmini, vətən sevgisini və tarixi torpaqlarına bağlılığını nümayiş etdirən mühüm tarixdir

20 Noyabr Azərbaycan xalqının tarixində xüsusi əhəmiyyətə malik olan əlamətdar günlərdən biridir. Bu tarix Ağdam şəhərinin Ermənistanın işğalından azad edilməsinin və doğma torpaqlarımıza qayıdışın rəmzi kimi qeyd olunur. Ağdam Şəhəri Günü xalqımızın tarixi yaddaşını, milli birliyini, vətənpərvərlik ruhunu və torpaqlarımıza bağlılığını özündə əks etdirir. Bu əlamətdar gün Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpası istiqamətində əldə etdiyi tarixi nailiyyətlərin mühüm səhifəsidir.

Ağdam Azərbaycanın Qarabağ bölgəsində yerləşən, zəngin tarixi, mədəniyyəti və özünəməxsus ənənələri ilə seçilən qədim yaşayış məskənlərindən biridir. Şəhər tarixən özünün iqtisadi potensialı, kənd təsərrüfatı, sənaye müəssisələri və mədəni həyatı ilə tanınmışdır. Ağdamın coğrafi mövqeyi, münbit torpaqları və təbii sərvətləri onun Azərbaycanın mühüm yaşayış və təsərrüfat mərkəzlərindən birinə çevrilməsində böyük rol oynamışdır. Şəhərin adı çəkiləndə insanların yaddaşında həm qədim tarix, həm də Qarabağın zəngin mədəni irsi canlanır.
1990-cı illərin əvvəllərində Ermənistanın Azərbaycana qarşı həyata keçirdiyi hərbi təcavüz nəticəsində Qarabağ bölgəsində ağır hadisələr baş verdi. Ağdam şəhəri 1993-cü il iyulun 23-də Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən işğal edildi. İşğal nəticəsində şəhər və rayonun yaşayış məntəqələri dağıdıldı, tarixi-mədəni abidələrə ciddi ziyan vuruldu, əhalinin böyük hissəsi doğma yurd-yuvasını tərk etməyə məcbur oldu. Ağdam uzun illər ərzində xarabalığa çevrilmiş şəhər kimi Azərbaycanın işğal ağrısının və müharibənin ağır nəticələrinin simvoluna çevrildi.
Ağdamın işğalı minlərlə insanın həyatında dərin izlər buraxdı. Doğma evlərindən didərgin düşən sakinlər uzun müddət ölkənin müxtəlif bölgələrində məskunlaşaraq öz torpaqlarına qayıtmaq arzusu ilə yaşadılar. Məcburi köçkünlük şəraiti insanların sosial həyatına, iqtisadi vəziyyətinə və gələcək planlarına ciddi təsir göstərdi. Buna baxmayaraq, ağdamlılar öz doğma şəhərlərinə olan bağlılıqlarını itirmədilər. Onlar tarixi torpaqlarına qayıdacaqlarına, Ağdamın yenidən qurulacağına və əvvəlki şöhrətini bərpa edəcəyinə inamlarını qoruyub saxladılar.
2020-ci il sentyabrın 27-də başlayan Vətən müharibəsi Azərbaycanın müasir tarixində yeni mərhələnin əsasını qoydu. Azərbaycan Ordusu Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi altında ərazi bütövlüyümüzün bərpası uğrunda mübarizəyə başladı. 44 gün davam edən müharibə ərzində Azərbaycan hərbçiləri böyük qəhrəmanlıq və fədakarlıq göstərərək bir sıra əraziləri işğaldan azad etdilər. Noyabrın 10-da imzalanmış üçtərəfli Bəyanata əsasən, Ağdam rayonunun işğal altında qalan hissəsi noyabrın 20-də Azərbaycana qaytarıldı. Beləliklə, Ağdamın işğalına son qoyuldu və şəhərin yenidən dirçəlişi üçün tarixi imkan yarandı.
Ağdamın azad olunması hərbi və siyasi baxımdan mühüm hadisə olmaqla yanaşı, uzun illər doğma torpaqlarından ayrı düşmüş insanların ümidlərinin gerçəkləşməsi demək idi. Bu hadisə Azərbaycanın diplomatik və hərbi gücünün, xalqımızın birliyinin və qətiyyətinin nəticəsi kimi qiymətləndirilir. 2020-ci il noyabrın 23-də Prezident İlham Əliyev Ağdam şəhərinə səfər edərək şəhərin mərkəzində Azərbaycan bayrağını ucaltdı. Bu hadisə dövlət suverenliyinin və milli qürurun ifadəsi kimi yaddaşlara həkk olundu.
Prezident İlham Əliyevin 2023-cü il 31 iyul tarixli Sərəncamı ilə hər il noyabrın 20-si Ağdam Şəhəri Günü kimi təsis edildi. Bu qərar Ağdamın işğaldan azad edilməsinin tarixi əhəmiyyətinin əbədiləşdirilməsi, şəhərin milli yaddaşımızdakı yerinin qorunması baxımından mühüm addım oldu. Həmin tarixdən etibarən 20 Noyabr ölkəmizdə xüsusi ehtiram və qürur hissi ilə qeyd edilir.
Bu gün Ağdamda genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işləri həyata keçirilir. Şəhərin müasir inkişafını təmin etmək məqsədilə yeni yollar, yaşayış binaları, məktəblər, sosial obyektlər və mühəndis-kommunikasiya infrastrukturu inşa olunur. Ağdamın 2040-cı ilədək inkişafına dair Baş plan çərçivəsində şəhərin müasir şəhərsalma prinsipləri əsasında yenidən qurulması nəzərdə tutulur. Layihələrdə ekoloji tarazlığın qorunması, yaşıl ərazilərin yaradılması, müasir texnologiyaların tətbiqi və sakinlər üçün rahat yaşayış şəraitinin formalaşdırılması xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Böyük Qayıdış proqramı Ağdamın gələcək inkişafında mühüm rol oynayır. Uzun illər məcburi köçkün həyatı yaşamış insanların doğma yurdlarına qayıtması dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindəndir. Bu proses yalnız yaşayış evlərinin tikilməsi ilə məhdudlaşmır, həm də iş yerlərinin yaradılmasını, təhsil və səhiyyə xidmətlərinin bərpasını, sosial infrastrukturun inkişafını əhatə edir. Ağdamın iqtisadi potensialının yenidən formalaşdırılması regionun ümumi inkişafına da müsbət təsir göstərəcəkdir.
Ağdamın dirçəlişi Azərbaycan xalqının iradəsinin, dövlətimizin gücünün və milli həmrəyliyimizin göstəricisidir. Bu şəhərin yenidən qurulması keçmişin ağrılı səhifələrinin unudulması deyil, tarixi yaddaşın qorunaraq gələcəyə inamla addımlanması deməkdir. Hər bir tikilən bina, salınan park və çəkilən yol Ağdamın həyatının yenidən canlanmasına xidmət edir.
20 Noyabr Ağdam Şəhəri Günü xalqımızın qələbə əzmini, vətən sevgisini və tarixi torpaqlarına bağlılığını nümayiş etdirən mühüm tarixdir. Bu gün həm şəhidlərimizin xatirəsinə ehtiram, həm qazilərimizin qəhrəmanlığına hörmət, həm də gələcək nəsillərə ötürülən milli yaddaş nümunəsidir. Ağdamın yenidən qurulması Azərbaycanın sülh, inkişaf və tərəqqi yolunda inamla irəlilədiyini göstərir. Doğma sakinlərinin qayıdışı ilə Ağdamın küçələri yenidən insan səsləri, uşaqların gülüşü və həyatın xoş sədaları ilə dolacaqdır. Ağdam bundan sonra da Qarabağın inkişaf edən, müasir və abad şəhərlərindən biri kimi Azərbaycanın gələcəyinə töhfə verəcəkdir.

Nüsrət Kərimov
Nərimanov rayon Gigiyena və Epidemiologiya Mərkəzinin şöbə müdiri, ƏPT sədri

Digər xəbərlər