Siyasi inkişafla iqtisadi inkişaf arasında qarşılıqlı əlaqə mövcuddur - ŞƏRH

Yeni Azərbaycan Partiyasının VIII Qurultayında Prezident İlham Əliyevin çıxışı Azərbaycan dövlətçiliyinin müxtəlif mərhələlərinə toxunmuşdur. Çıxışda müasir Azərbaycanın siyasi tarixinin bir sıra mühüm hadisələri xatırlanmışdır. Partiyanın yaranması həmin tarixi proseslərin başlanğıc mərhələlərindən biri kimi təqdim edilmişdir. Yeni Azərbaycan Partiyasının 1992-ci ildə təsis edilməsi ölkənin mürəkkəb siyasi şəraiti ilə əlaqələndirilmişdir. Həmin dövrdə Azərbaycanda siyasi və iqtisadi problemlərin mövcud olduğu qeyd edilmişdir. Dövlət idarəçiliyində problemlərin yaşandığı da çıxışda vurğulanmışdır. Ərazi itkiləri ölkənin təhlükəsizlik məsələlərinə ciddi təsir göstərmişdir. Daxili siyasi qarşıdurmalar dövlət institutlarının fəaliyyətinə mənfi təsir göstərən amillər sırasında qeyd olunmuşdur. Belə şəraitdə siyasi təşkilatların cəmiyyətin gələcəyi ilə bağlı mövqeləri əhəmiyyət qazanmışdır. YAP-ın yaranması da həmin siyasi şərait çərçivəsində izah edilmişdir.

Çıxışda Heydər Əliyevin siyasi fəaliyyəti ayrıca mövzu kimi diqqətə çatdırılmışdır. Onun Yeni Azərbaycan Partiyasının təsis prosesindəki rolu vurğulanmışdır. Partiyanın Naxçıvanda yaradılması tarixi hadisə kimi xatırlanmışdır. Həmin dövrdə partiyanın siyasi fəaliyyətinin əsas istiqamətləri formalaşmağa başlamışdır. Sonrakı illərdə partiyanın ölkənin siyasi həyatında rolu genişlənmişdir. Azərbaycanın siyasi sistemində partiyaların fəaliyyəti müxtəlif mərhələlərdən keçmişdir. Bu mərhələlərin hər biri ölkənin ümumi siyasi inkişafı ilə əlaqəli olmuşdur. YAP-ın fəaliyyəti də müstəqillik dövrünün siyasi tarixinin bir hissəsidir. VIII Qurultay çıxışında bu tarixi ardıcıllıq diqqətə çatdırılmışdır. Tarixi proseslərin öyrənilməsi müasir siyasi vəziyyətin anlaşılmasına kömək edir.

Çıxışda Azərbaycanın müstəqilliyinin ilk illərində yaşanan çətinliklər də xatırladılmışdır. Həmin illərdə ölkənin sosial-iqtisadi vəziyyətinin mürəkkəb olduğu bildirilmişdir. Müharibə şəraiti dövlətin resurslarına ciddi təsir göstərmişdir. Qaçqın və məcburi köçkünlərin problemləri də həmin dövrün humanitar məsələləri sırasında göstərilmişdir. Dövlətin təhlükəsizliyinin təmin edilməsi əsas məsələlərdən birinə çevrilmişdir. Siyasi sabitliyin bərqərar olunması da dövlət idarəçiliyinin əsas istiqamətlərindən olmuşdur. İqtisadiyyatın bərpası üçün yeni siyasətlərin həyata keçirilməsinə ehtiyac yaranmışdır. Beynəlxalq əlaqələrin inkişaf etdirilməsi də bu siyasətin mühüm istiqamətlərindən biri olmuşdur. Dövlət institutlarının möhkəmləndirilməsi uzunmüddətli proses kimi xarakterizə edilə bilər. Bütün bu məsələlər çıxışda tarixi inkişaf kontekstində nəzərdən keçirilmişdir.

Azərbaycanın sonrakı inkişafında iqtisadi siyasət məsələsinə də toxunulmuşdur. Xarici sərmayənin cəlb edilməsi iqtisadi inkişaf üçün mühüm amil kimi qeyd edilmişdir. Enerji siyasəti Azərbaycanın beynəlxalq iqtisadi əlaqələrinin genişlənməsində mühüm rol oynamışdır. Neft sektoruna investisiyaların cəlb edilməsi ölkənin iqtisadi imkanlarını artırmışdır. Enerji layihələri Azərbaycanın xarici tərəfdaşlarla münasibətlərinə də təsir göstərmişdir. İqtisadi sabitlik dövlət siyasətinin digər istiqamətlərinin həyata keçirilməsinə imkan yaradır. Sosial layihələrin maliyyələşdirilməsi üçün iqtisadi resurslar mühüm əhəmiyyət daşıyır. Regionların inkişafı da iqtisadi siyasətin əsas istiqamətlərindən biridir. İnfrastruktur layihələri iqtisadi fəallığın artmasına şərait yarada bilər. VIII Qurultay çıxışında ölkənin inkişaf yolu bu baxımdan da təqdim edilmişdir.

Siyasi inkişafla iqtisadi inkişaf arasında qarşılıqlı əlaqə mövcuddur. Sabit siyasi mühit iqtisadi fəaliyyət üçün əlverişli şərait yarada bilər. İqtisadi inkişaf isə sosial rifahın yüksəldilməsinə imkan verir. Dövlət siyasətinin müxtəlif istiqamətləri bir-birini tamamlayan proseslər kimi nəzərdən keçirilə bilər. Çıxışda Azərbaycanın son illərdə keçdiyi inkişaf mərhələsi də bu kontekstdə təqdim edilmişdir. Regionlarda aparılan quruculuq işləri iqtisadi və sosial inkişafla əlaqələndirilmişdir. Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda həyata keçirilən layihələr yeni mərhələnin əsas istiqamətlərindən biri kimi göstərilmişdir. Bu ərazilərdə nəqliyyat və infrastruktur imkanlarının yaradılması davam edən proses kimi təqdim edilmişdir. Yeni yaşayış məntəqələrinin salınması da quruculuq fəaliyyətinin tərkib hissəsidir. Bu proseslər Azərbaycanın yeni inkişaf gündəliyinin mühüm istiqamətlərindəndir.

VIII Qurultayda ideoloji fəaliyyət məsələsi də ayrıca diqqətə çatdırılmışdır. Müasir dövrdə ideoloji fəaliyyətin ənənəvi üsullarla məhdudlaşmaması fikri irəli sürülmüşdür. Şablon tədbirlərdən uzaqlaşmaq zərurəti qeyd edilmişdir. Müasir kommunikasiya vasitələrindən istifadə olunmasının vacibliyi vurğulanmışdır. İctimaiyyətlə informasiya mübadiləsinin daha çevik qurulması mühüm məsələlərdən biridir. Sosial şəbəkələr siyasi kommunikasiyanın yeni vasitələrindən birinə çevrilmişdir. Gənclərlə əlaqələrin qurulmasında rəqəmsal platformaların imkanları genişdir. Siyasi maarifləndirmə prosesində yeni kommunikasiya üsullarından istifadə etmək mümkündür. Tarixi və müasir reallıqların düzgün təqdim edilməsi də ideoloji fəaliyyətin tərkib hissəsidir. Çıxışda məhz yeni və müasir ideoloji işin qurulması məsələsi önə çəkilmişdir.

Çıxışın digər istiqaməti Azərbaycanın yeni geosiyasi vəziyyətinə həsr olunmuşdur. Ölkənin ərazi bütövlüyünün və suverenliyinin tam bərpası yeni siyasi şəraitin əsas xüsusiyyətlərindən biri kimi təqdim edilmişdir. Bu dəyişikliklərin regiondakı siyasi münasibətlərə təsir göstərdiyi qeyd edilmişdir. Azərbaycan üçün yeni regional əməkdaşlıq imkanlarının yarandığı vurğulanmışdır. Nəqliyyat dəhlizləri və kommunikasiya xətləri regional əlaqələr üçün əhəmiyyət daşıyır. İqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi də yeni şəraitin əsas istiqamətlərindən biridir. Azərbaycanın qonşu dövlətlərlə münasibətləri regional təhlükəsizlik məsələləri ilə əlaqəlidir. Beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlıq da xarici siyasətin tərkib hissəsidir. Azərbaycanın mövqeyinin beynəlxalq səviyyədə təqdim edilməsi də çıxışda qeyd olunan məsələlərdən olmuşdur. Bütün bunlar ölkənin yeni siyasi mərhələdə qarşılaşdığı vəzifələrlə bağlıdır.

Siyasi partiyaların fəaliyyətinin yenilənməsi də müasir şəraitdə aktual məsələlərdən biridir. Cəmiyyət dəyişdikcə siyasi kommunikasiya formaları da dəyişir. Yeni nəsil seçicilərin siyasi proseslərə münasibəti əvvəlki dövrlərdən fərqlənə bilər. Bu səbəbdən siyasi təşkilatların fəaliyyət üsullarını yeniləməsi təbii prosesdir. VIII Qurultay çıxışında da yenilənmə və müasir yanaşmalar məsələsi gündəmə gətirilmişdir. Partiyanın ideoloji fəaliyyətinin yeni üsullarla qurulması bunun nümunələrindən biridir. Siyasi təşkilatların ictimai müzakirələrdə daha fəal iştirak etməsi də əhəmiyyətlidir. Cəmiyyətin müxtəlif təbəqələri ilə dialoq siyasi fəaliyyətin mühüm istiqamətidir. Gənclərin və qadınların siyasi və ictimai proseslərdə iştirakı da mühüm mövzulardandır. Belə fəaliyyət siyasi sistemin sosial bazasının genişlənməsinə şərait yarada bilər.

İlham Əliyevin VIII Qurultaydakı çıxışı tarixi təcrübə ilə müasir siyasi reallıqları bir araya gətirən məzmun daşıyır. Çıxışda YAP-ın keçmiş fəaliyyətinə dair fikirlər səsləndirilmişdir. Eyni zamanda partiyanın qarşısında dayanan yeni vəzifələrə toxunulmuşdur. Dövlətçilik məsələləri çıxışın əsas istiqamətlərindən biri olmuşdur. Siyasi sabitlik, iqtisadi inkişaf və ideoloji fəaliyyət bir-biri ilə əlaqəli mövzular kimi təqdim edilmişdir. Azərbaycanın yeni geosiyasi mövqeyi də ayrıca nəzərdən keçirilmişdir. Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda aparılan quruculuq işləri yeni mərhələnin nümunəsi kimi göstərilmişdir. Partiyanın gələcək fəaliyyətində müasir yanaşmaların tətbiqinə ehtiyac vurğulanmışdır. Bu baxımdan VIII Qurultay siyasi təşkilatın gələcək fəaliyyətinin müzakirə edildiyi platforma kimi qiymətləndirilə bilər. Qurultayda səsləndirilən fikirlər Azərbaycanın müasir siyasi gündəliyinin müxtəlif istiqamətlərini əhatə etmişdir.

Zaur Mehdiyev,

YAP Gədəbəy rayon təşkilatının sədr müavini.