VIII Qurultay: Yeni Azərbaycan Partiyasının 34 illik inkişaf yoluna baxış - ŞƏRH

Bir siyasi partiyanın tarixini qiymətləndirərkən onun fəaliyyət göstərdiyi illərin sayı ilə yanaşı, həmin illərdə xalqın və dövlətin taleyində oynadığı rola baxmaq lazımdır. Yeni Azərbaycan Partiyasının 34-cü ilini yaşadığı bir dövrdə keçirilən VIII Qurultay bu baxımdan mühüm təhlil imkanı yaradır. 1992-ci ildə müstəqilliyini itirmək təhlükəsi ilə üzləşən ölkədə yaranmış partiya 2026-cı ildə ərazi bütövlüyünü və suverenliyini tam bərpa etmiş Azərbaycanın yeni hədəflərini müzakirə edir. Bu iki tarixi mənzərə arasındakı məsafə dövlət quruculuğu, siyasi mübarizə, iqtisadi inkişaf və milli iradə ilə keçilmiş yoldur.
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Yeni Azərbaycan Partiyasının Sədri İlham Əliyevin VIII Qurultaydakı çıxışında qələbələrimizin başlanğıcının partiyanın təsis qurultayı ilə əlaqələndirilməsi həmin yolun mahiyyətini açır. Bu fikir siyasi təşkilatın yaranması ilə dövlətin sonrakı nailiyyətləri arasında səbəb-nəticə əlaqəsinə diqqət yönəldir. Dövlət qarşısında duran böyük məqsədlərin həyata keçirilməsi üçün əvvəlcə həmin məqsədlər ətrafında etimad, təşkilatlanma və siyasi iradə formalaşmalıdır. YAP Azərbaycanın ağır böhran dövründə məhz bu ehtiyaca cavab olaraq meydana çıxdı.
1992-ci il noyabrın 21-də Naxçıvanda keçirilən təsis konfransı ölkənin gələcəyinə görə məsuliyyət hiss edən insanların Ümummilli Lider Heydər Əliyevin ətrafında birləşməsinin nəticəsi idi. Həmin dövrdə torpaq itkiləri, idarəetmə böhranı və sosial-iqtisadi çətinliklər müstəqil dövlətin mövcudluğunu təhlükə qarşısında qoyurdu. Yeni Azərbaycan Partiyasının yaranması cəmiyyətin çıxış yolu axtarışının təşkilatlanmış siyasi ifadəsinə çevrildi. Partiyanın tarixi əhəmiyyəti də buradan başlanır: xalqın dövlətçiliyi qorumaq istəyini konkret liderlik və fəaliyyət istiqaməti ətrafında birləşdirmək.
1993-cü ildə Heydər Əliyevin hakimiyyətə qayıdışı ilə dövlətin parçalanması təhlükəsinin qarşısının alınması və sabitliyin bərpası əsas vəzifəyə çevrildi. Prezident İlham Əliyev qurultaydakı çıxışında həmin dövrün ağırlığını xarakterizə edərkən inflyasiyanın 1000 faizdən çox olduğunu, xəzinənin boşaldığını, səkkiz milyonluq əhalinin bir milyonunun qaçqın və məcburi köçkün vəziyyətində yaşadığını xatırlatdı. Bu göstəricilər siyasi qərarların hansı şəraitdə qəbul olunduğunu anlamağa kömək edir. Dövlət quruculuğu iqtisadi tənəzzül, humanitar böhran və təhlükəsizlik problemlərinin eyni vaxtda həllini tələb edirdi.
Belə şəraitdə sabitliyin təmin olunması gələcək inkişaf üçün zəruri əsas yaratdı. 1994-cü ildə atəşkəsin əldə edilməsi və həmin il sentyabrın 20-də “Əsrin müqaviləsi”nin imzalanması Azərbaycanın imkanlarını genişləndirən mühüm mərhələlər oldu. Xarici sərmayənin cəlb edilməsi iqtisadi fəaliyyətin canlanmasına və beynəlxalq əlaqələrin möhkəmlənməsinə şərait yaratdı. 1995-ci ildə müstəqil Azərbaycanın Konstitusiyasının qəbul edilməsi dövlət quruculuğunun hüquqi əsaslarını gücləndirdi. Bu addımların əlaqəli mahiyyəti aydındır: sabitlik iqtisadi inkişaf üçün imkan açır, iqtisadi inkişaf isə dövlətin müstəqil qərarvermə gücünü artırırdı.
YAP-ın inkişaf yolunun sonrakı mərhələsi həmin dövlətçilik xəttinin davam etdirilməsi və yeni imkanlarla zənginləşdirilməsi ilə bağlıdır. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə iqtisadi potensialın artırılması, müdafiə qabiliyyətinin gücləndirilməsi və beynəlxalq mövqelərin möhkəmləndirilməsi vahid strateji məqsədə xidmət etdi. Ərazi bütövlüyünün bərpası üçün siyasi iradə ilə yanaşı, maliyyə imkanları, hazırlıqlı ordu və diplomatik fəaliyyət lazım idi. Uzunmüddətli hazırlıq nəticəsində bu amillər bir-birini tamamlayan gücə çevrildi. Partiyanın siyasi xəttinin ardıcıllığı həmin məqsədin ictimai gündəmdə saxlanmasına və onun ətrafında birliyin möhkəmlənməsinə xidmət etdi.
2020-ci ilin 44 günlük Vətən müharibəsində qazanılmış Zəfər bu inkişaf yolunun ən mühüm nəticələrindən biridir. Azərbaycan öz gücü ilə işğala son qoydu və bölgədə yeni reallıqlar yaratdı. 2023-cü il sentyabrın 20-də separatizmə son qoyulması ilə ərazi bütövlüyü və suverenlik tam bərpa edildi. VIII Qurultaydan geriyə baxarkən bu hadisələri uzun illər ərzində aparılmış dövlət siyasətinin nəticəsi kimi qiymətləndirmək mümkündür. Qələbə siyasi xəttin ardıcıllığını, xalqın birliyini və Azərbaycan əsgərinin fədakarlığını vahid tarixi nəticədə birləşdirdi.
VII və VIII qurultayların keçirildiyi şərait arasındakı fərq də partiyanın fəaliyyətində yeni mərhələnin başlandığını göstərir. 2021-ci ilin martında keçirilən VII Qurultay hərbi Zəfərdən sonra qarşıda duran vəzifələri müəyyənləşdirirdi. VIII Qurultay isə tam suverenlik şəraitində həmin nəticələrin davamlı inkişafla möhkəmləndirilməsi məsələlərini önə çıxarır. Bu mərhələdə təhlükəsizliyin qorunması, Böyük Qayıdışın sürətləndirilməsi, iqtisadi imkanların genişləndirilməsi və sosial rifahın yüksəldilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Milli məqsədə çatmaq onun yaratdığı imkanları düzgün idarə etmək məsuliyyətini də artırır.
Partiyanın keçdiyi yol təşkilati miqyasda da özünü göstərir. VIII Qurultaya hazırlıq çərçivəsində 84 yerli təşkilatın hesabat konfranslarında 16 min 239 nəfərin iştirakı və 960 nümayəndənin seçilməsi geniş siyasi təşkilatlanmanın göstəricisidir. Lakin təşkilati gücün dəyəri onun ictimai fəaliyyətə necə çevrilməsi ilə müəyyənləşir. Vətəndaşı dinləmək, yerli məsələləri öyrənmək, gənclərin təşəbbüslərinə imkan yaratmaq və siyasi prosesləri əsaslandırılmış şəkildə izah etmək partiyanın cəmiyyətlə əlaqələrini canlı saxlayır. Etimad gündəlik davranış və əməli fəaliyyətlə möhkəmlənir.
Bu baxımdan Prezident İlham Əliyevin ideoloji işdə şablonlardan və formal tədbirlərdən uzaqlaşmaq çağırışı YAP-ın gələcək inkişafı üçün mühüm məna daşıyır. Zəngin tarixə malik siyasi təşkilat öz təcrübəsini zamanın tələblərinə uyğun təqdim etməlidir. Tarixi faktların sadalanması ilə kifayətlənmək həmin faktların mənasını tam çatdırmır. Onların hansı şəraitdə baş verdiyini, hansı problemi həll etdiyini və bugünkü həyata necə təsir göstərdiyini izah etmək lazımdır. Partiyanın inkişaf yolunu gənc nəslə anlatmağın təsirli üsulu da məhz bu əlaqələri göstərməkdir.
Yeni Azərbaycan Partiyasının 34-cü ilində keçirilən VIII Qurultay onun tarixini gələcək vəzifələrlə birləşdirən siyasi mərhələdir. Dövlətçiliyin təhlükə altında olduğu şəraitdə yaranmış partiyanın keçdiyi yol bu gün güclü və suveren Azərbaycanın inkişaf perspektivlərində davam edir. Həmin tarixdən çıxan əsas nəticə siyasi ardıcıllığın, xalqla bağlılığın və məsuliyyətli fəaliyyətin əhəmiyyətidir. Keçmişin nailiyyətlərini yaşatmaq onların yaratdığı imkanları yeni uğurlara çevirməyi tələb edir. YAP-ın qarşıdakı inkişaf yolunun məzmununu da bu məsuliyyət müəyyənləşdirəcək.

Fərhad Baxışov,
YAP Neftçala rayon təşkilatının ideoloji işlər üzrə məsləhətçisi