Xalqının gələcəyi naminə böyük fədakarlıq yolu - ŞƏRH

Azərbaycanın müasir dövlətçilik tarixində Ümummilli Lider Heydər Əliyevin xüsusi və mühüm yeri vardır. Onun uzun illər davam edən siyasi və dövlətçilik fəaliyyəti Azərbaycanın inkişafı, milli maraqların qorunması və dövlət müstəqilliyinin möhkəmləndirilməsi ilə sıx bağlı olmuşdur. Heydər Əliyevin həyat yoluna nəzər saldıqda aydın görünür ki, o, mürəkkəb və ağır tarixi mərhələlərdə şəxsi rahatlığını deyil, xalqının və ölkəsinin gələcəyini əsas götürmüşdür. Xüsusilə siyasi təzyiqlərin güclü olduğu dövrlərdə milli mövqeyini qoruması onun siyasi iradəsinin mühüm göstəricilərindən biri olmuşdur.

Heydər Əliyev 1923-cü il mayın 10-da Naxçıvan şəhərində anadan olmuşdur. Gənc yaşlarından dövlət idarəçiliyi və təhlükəsizlik sahəsində fəaliyyətə başlayan Heydər Əliyev uzun illər ərzində mühüm dövlət vəzifələrində çalışmış, böyük idarəçilik təcrübəsi qazanmışdır. 1967-ci ildə Azərbaycan SSR Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinin sədri təyin edilməsi və həmin il general-mayor rütbəsi alması onun dövlət idarəçiliyində yüksək mövqeyə yüksəldiyini göstərirdi. 1969-cu ildə Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin birinci katibi seçilməsi ilə onun respublikanın ictimai-siyasi və iqtisadi həyatında daha geniş fəaliyyət mərhələsi başlamışdır.
Heydər Əliyevin siyasi fəaliyyətinin mühüm xüsusiyyətlərindən biri çətin vəziyyətlərdə məsuliyyətli qərarlar qəbul etmək bacarığı olmuşdur. Sovet dövründə Azərbaycanın maraqlarının qorunması, respublikanın iqtisadi və sosial potensialının artırılması istiqamətində həyata keçirilən tədbirlər sonrakı illərdə ölkənin inkişafı üçün mühüm baza yaratmışdır. 1970-1980-ci illərdə sənaye, kənd təsərrüfatı, elm, təhsil və digər sahələrdə əldə edilən nəticələr Azərbaycanın ittifaq daxilində iqtisadi potensialının artmasına təsir göstərmişdir. Daha sonra Heydər Əliyevin SSRİ rəhbərliyində yüksək vəzifələrdə çalışması onun siyasi təcrübəsinin daha da zənginləşməsinə imkan vermişdir.
Lakin onun həyatında elə məqamlar da olmuşdur ki, siyasi mövqeyini açıq şəkildə ifadə etmək şəxsi və siyasi baxımdan ciddi risklər yarada bilərdi. 1987-ci ilin oktyabrında Heydər Əliyev Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsi Siyasi Bürosunun və Mixail Qorbaçovun həyata keçirdiyi siyasətə etiraz olaraq tutduğu vəzifələrdən istefa verdi. Bu qərar onun siyasi mövqeyinin və prinsiplərinin mühüm göstəricilərindən biri kimi qiymətləndirilir.
1990-cı ilin yanvar hadisələri Heydər Əliyevin Azərbaycan xalqının taleyinə münasibətini nümayiş etdirən mühüm tarixi məqamlardan biri oldu. Bakıda sovet qoşunlarının törətdiyi faciədən sonra Heydər Əliyev 21 yanvar 1990-cı ildə Azərbaycanın Moskvadakı nümayəndəliyində çıxış edərək hadisəni pisləmiş, cinayətin təşkilatçıları və icraçılarının cəzalandırılmasını tələb etmişdi. Həmin dövrdə belə açıq mövqe nümayiş etdirmək böyük siyasi cəsarət tələb edirdi. Onun bu addımı xalqın hüquqlarının müdafiəsi istiqamətində prinsipial mövqeyinin ifadəsi idi.
Heydər Əliyev sonrakı mərhələdə Naxçıvana qayıtdı və burada siyasi fəaliyyətini davam etdirdi. 1991-ci ildə Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Sovetinin sədri seçildi. Naxçıvanda çalışdığı dövrdə Azərbaycanın dövlətçilik tarixində mühüm əhəmiyyət daşıyan qərarlar qəbul edildi. Bu mərhələ həm də onun müstəqil Azərbaycanın gələcəyi ilə bağlı siyasi baxışlarının daha aydın şəkildə ortaya çıxdığı dövr kimi yadda qaldı.
1993-cü ildə Azərbaycan ciddi siyasi, iqtisadi və təhlükəsizlik problemləri ilə üz-üzə qalmışdı. Ölkədə daxili siyasi böhran dərinləşmiş, dövlət müstəqilliyinin gələcəyi ilə bağlı ciddi narahatlıqlar yaranmışdı. Belə bir mürəkkəb vəziyyətdə Heydər Əliyevin Bakıya qayıtması və dövlət idarəçiliyində əsas məsuliyyəti üzərinə götürməsi Azərbaycan tarixində yeni mərhələnin başlanğıcı oldu. 15 iyun 1993-cü ildə onun Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin sədri seçilməsi sonradan Milli Qurtuluş Günü kimi qeyd edilməyə başlandı. Həmin ilin oktyabrında isə Heydər Əliyev prezident seçildi.
Heydər Əliyevin müstəqillik illərindəki fəaliyyətinin əsas istiqamətlərindən biri dövlətçiliyin möhkəmləndirilməsi idi. Ölkədə sabitliyin təmin edilməsi, dövlət institutlarının formalaşdırılması, iqtisadiyyatın bərpası və beynəlxalq əlaqələrin genişləndirilməsi qarşıda duran əsas vəzifələr sırasında idi. Rəsmi tarix mənbələrində onun 1993-2003-cü illərdəki prezidentliyi müstəqil dövlət quruculuğu və fundamental islahatlar dövrü kimi təqdim olunur.
Ümummilli Liderin fəaliyyətində milli iqtisadiyyatın inkişafı da mühüm yer tuturdu. Onun rəhbərliyi ilə ölkənin enerji potensialından daha səmərəli istifadə olunması, xarici investorlarla əməkdaşlığın genişləndirilməsi və Azərbaycanın beynəlxalq iqtisadi əlaqələrinin möhkəmləndirilməsi istiqamətində mühüm addımlar atıldı. Bu siyasət Azərbaycanın gələcək iqtisadi inkişafının əsas istiqamətlərindən birinin formalaşmasına şərait yaratdı.
Heydər Əliyevin dövlətçilik fəaliyyətinin digər mühüm istiqaməti Azərbaycanın beynəlxalq aləmdə mövqelərinin möhkəmləndirilməsi idi. Müstəqilliyinin ilk illərində müxtəlif siyasi və iqtisadi çətinliklərlə qarşılaşan Azərbaycan üçün beynəlxalq münasibətlər sistemində etibarlı tərəfdaşlıq əlaqələrinin qurulması böyük əhəmiyyət daşıyırdı. Heydər Əliyevin xarici siyasət kursunda Azərbaycanın milli maraqlarının qorunması, ölkənin müstəqilliyinin möhkəmləndirilməsi və beynəlxalq əməkdaşlığın inkişaf etdirilməsi əsas istiqamətlərdən olmuşdur.
Ümummilli Liderin həyat yolunda təhlükə və məsuliyyət anlayışı xüsusi məna daşıyırdı. O, həm sovet dövründə, həm də müstəqilliyin ilk illərində ölkənin mürəkkəb vəziyyətlərindən geri çəkilməmişdir. Xüsusilə 1990-cı illərin əvvəllərində Azərbaycanın qarşılaşdığı siyasi və təhlükəsizlik problemləri fonunda dövlət rəhbərliyinin üzərinə götürülməsi böyük məsuliyyət tələb edirdi. Onun siyasi fəaliyyətinin tərəfdarları bu dövrü dövlətçiliyin qorunması baxımından mühüm mərhələ kimi qiymətləndirirlər.

Bağırova Cəmilə

YAP Ordubad rayon təşkilatının məsləhətçisi